نويسنده: محمدرضا سوري
وجود معادن مختلف در زمينه دارا بودن بيشترين متنوع ترين معادن سنگ هاي قيمتي موجب شده تا همواره نام خراسان رضوي دراين زمينه دردنيا مطرح باشد.اين درحالي است كه كشورهايي همچون تايلند وهند كه همواره رقباي سرسختي درزمينه توليدات اين نوع ازسنگهاي قيمتي براي ايران بشمار مي روند سعي دارند تا به راحتي اين بازار پرسود را از چنگ رقيب در بياورند.
به همين منظورهرساله، هیات پنج نفره داوری شورای جهانی صنایع دستی براي انتخاب يكي از سه كشور نام برده شده در بازديد از اين كشورها يكي را به عنوان «شهر معین گوهرسنگها» معرفي مي كنند كه اين عنوان سال گذشته ميلادي به استان خراسان رضوي اعطاء شد.
رئیس کانون هماهنگی دانش، صنعت و بازار جواهرات و سنگهای قیمتی ایران در این زمینه به "جوان " می گوید:« درحال حاضر از ۳۹ نوع سنگ قیمتی و نیمه قیمتی شناسایی شده در کشور 20حداقل نوع از آنها در خراسان رضوی وجود دارد.»
محمدجواد پیش بین میافزاید:«تنوع وزيبايي موجود در سنگهاي هر كشور ونوع برشي كه در آنها داده مي شود، از جمله ملاكهايي است كه همواره مورد نظر داوران بين المللي براي انتخاب اين كشورها به عنوان
«شهر معين گوهر سنگ ها»است.
اين كارشناس سنگ ادامه مي دهد:«دارابودن تمامي شرايط مورد نظر داوران موجب شد تا در سال 2016ميلادي شهر مشهد دررقابت تنگاتنگ با دو رقیب سرسخت خود، شهر بمبئی ازهندوستان و بانکوک از تایلند موفق به کسب این عنوان به مدت يكسال شود.»
به گفته اين كارشناس براي اينكه اين عنوان را از دست ندهيم ، باید به بهترین نحو برای جهانی شدن این کلانشهر و فراهم کردن زمینه های رشد و رونق در عرصه های مختلف تجاری و اقتصادی دراين زمينه بهره ببريم.
فيروزه مهمترين سنگ قيمتي نيشابور
وجود مرغوبترین معدن فیروزه جهان و سایر ظرفیتهای معدنی در حوزه سنگهای قیمتی و نیمهقیمتی، حضور بیش از ۸۵درصد واحدهای تراش سنگهای قیمتی و نیمه قیمتی در مشهد و اشتغال بیش از ۷۰درصد تولیدکنندگان طلا و جواهر به امر جواهرسازی، مشهد را به بزرگترین کانون دادوستد اینگونه سنگها تبدیل کرده است.
معاون امور معادن سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان رضوی دراين خصوص به "جوان" مي گويد:«به عنوان نمونه معدن فیروزه شهرستان نیشابوردر خراسان رضوي ، به دلیل کیفیت عالی درزمينه داشتن انواع فيروزه به خصوص عجمی و شجری، از معروفیت جهاني برخوردار است.»
رضا شجاعی مي افزايد:« بزرگترين معدن فيروزه نيشابور با ذخیره ۹ هزارتن و ظرفیت تولید سالانه ۱۹ تن در ۵۵ کیلومتری شمال غربی نیشابور، كه در روستای «معدن»واقع شده است يكي از معادن مهم دراين منطقه به شمار مي رود.»
بكارگيري فن آوري بهترين راه براي ديده شدن
با وجود دارا بودن بهترين سنگهاي زينتي در كشور ، اما نبود فن آوري روز دنيا براي صيقل دادن وفرآوري سنگهاي استخراج شده موجب شده تا در بيشتر مواقع بازار را به سنگهاي شيميايي وغيره اصل چيني وامريكايي واگذار كنيم.
رئیس کانون هماهنگی دانش، صنعت و بازار جواهرات و سنگهای قیمتی ایران در این رابطه مي گويد:«با وجود اينكه دركشورخصوصا خراسان رضوي سنگهاي قيمتي وباارزشي وجود دارد اما ، نبود فن آوري به كارگيري در تراش سنگها ووجود برخي افراد كار نابلد وبي تجربه دراين زمينه موجب شده تا درمقابل برخي از سنگهاي كم ارزش موجود دربازار نتوانيم حرفهايي براي گفتن داشته باشيم.»
پیش بین میافزاید:«درحالي كه بهترين وباكيفيت ترين سنگ فيروزه در شهرستان نيشابور درخراسان رضوي توليد مي شود ، با اين وجود در حال حاضر فراواني نوع شيميايي امريكايي وچيني اين نوع سنگ كه به صورت قاچاق وارد مي شود، سبب شده تا دست اندركاران وتوليدكنندكان واقعي فيروزه درحال حاضر در شرايط بحراني به سر برند.»
وي ادامه مي دهد:«با توجه به بحث مهم اقتصاد مقاومتي وتكيه برتوليدات داخلي نياز است كه مسئولان براي حمايت از توليد كنندگان اين نوع از سنگهاي قدمتي اقدام اساسي كنند.»
درحالي كه مسئول دبیرخانه شهر جهانی سنگهای قیمتی روز گذشته اعلام كرد:«درصورت مهيا بودن شرايط لازم، مشهدبراي دومين بار متوالي بهعنوان «شهر معین گوهرسنگها» معرفي خواهد شد.»
اين اظهرات درحالي است كه درصورتي مي توان به اين مهم رسيد كه بتوانيم تمامي شرايط مورد نظر را كه مورد توجه داروران بين الملل است را رعايت كنيم.