انيميشن رهايي از بهشت تنها انيميشن حاضر در بخش مسابقه فجر است؛ انيميشن زيبايي که يکي از پديدههاي جشنواره سي و پنجم فجر است، اما اين اثر انيميشن زيبا و منحصر به فرد تنها انيميشن راهيافته به بخش مسابقه است و سؤال اينجاست اثري چنين باشکوه قرار بود با کدام يک از آثار واقعي و انساني جشنواره فيلم فجر رقابت کند؟
با حضور انيميشن «رهايي از بهشت» در بخش رقابتي ميتوان از گردانندگان جشنواره فيلم اين سؤال را مطرح کرد، در بخش سوداي سيمرغ که بخش رقابتي است، «رهايي از بهشت» قرار است با کدام يك از انيميشنهاي حاضر در بخش مسابقه رقابت کند؟ اين روال اشتباه و غلط چند سالي است که در جشنواره فيلم فجر مد رايج است و گويي کسي شجاعت اصلاح آن را ندارد و هيئت انتخاب جشنواره فيلم فجر براي اينکه ويترين رقابتي متنوعي داشته باشد اين فيلم را براي بخش مسابقه انتخاب کرده است. در صورتيکه انيميشن نميتواند با فيلم واقعي، با بازيگران انساني رقابت کند و سينماي مظلوم انيميشن، از نمايش در آخرين سانس جشنواره فيلم فجر تا زمانيکه به چرخه اکران ميرسد، همواره بزرگترين قرباني سينماي ايران است که خلاقيت توأم با مخاطبپسندی مطبوعش نيست.
وقتي پتانسيل توليد داريم، انيميشنساز در تراز بينالمللي داريم، وقتي روايتها و قصص انقلابي و ديني در اين حوزه ساخته ميشود، وقتي اکران انيميشن با اقبال مخاطب قطعاً مواجه ميشود( نمونه مصداقي شاهزاده روم)، باز هم صنعت بزرگ انيميشن را قرباني سينماي تلخ و اندوهگين آپارتماني ميکنيم تا شادابي و طراوت از سينماي ايران رخت بربندد. سياست ما در فرهنگ عين کياست ماست، يعني نه سياست فرهنگي کلان داريم و نه کياست در گردش انديشه و خلاقيت در سينماي ايران.
حضرات برگزارکننده مدعياند که تنها يک انيميشن تراز براي حضور در بخش مسابقه داشتيم، ولي کسي از آقايان نميپرسد که سال گذشته بيش از 10 انيميشن براي حضور در بخش مسابقه آماده رقابت بودند، چرا به دلايل نامعلومي انيميشنها را از بخش رقابتي خارج کرديد و در عوض ژانر غمگين و اندوهناک «هنر و تجربه» را در بخشي جداگانه در برج ميلاد نمايش داديد؟ يعني در سالي که بيش از 10 فيلم انيميشن براي حضور در جشنواره فيلم فجر آماده بود و دبير محترم ميتوانست با سياست و کياست فراوان بخش انيميشن را از جشنواره مجزا کند تا براي سالهاي آينده فضايي فراهم کند، چرا دست به اين اقدام نزد تا انيميشنسازها با رغبت بيشتري آثارشان را براي بخش رقابتي توليد کنند تا صنعت نوپا و مردمي انيميشن زير پوتينهاي مديران بيکياست له نشود.
سياستمدارانه، سينما را در مدار «غمزده» و اندوهناکي رها کردهاند و اصالت سينمايي را به جاي سينماي پرنشاط و پرشور و شعور انيميشن به سينماي اندوهگين هنر و تجربهاي دادهاند.
اگر قطعيت و قاطعيت مديريتي و مدبرانه به اين حوزه ورود کند، سينماي ايران دگرگون خواهد شد، اما مافياي سينما و آنها که پشت دروازه اکران با چپق و شاپو چنبره زدهاند، مراقبند مبادا فيلم بانشاطي در سينماي ايران اکران شود و پاي کودکان ما به سينما باز شود. اگر کودکان و نوجوانان، پايشان به سينما باز شود، مخاطب غمزدهاي را که به مسکن تخديري سينما عادتش دادهاند، چه کنند. چپق به دستان مثل هزاردستان مراقبند مبادا کسي از اين دروازه بگذرد و رهايي از بهشت سينما با يک فيلم انيميشن رقم خورد. رهايي از بهشت در بدترين سانس ممکن، يعني در آخرين سانس جشنواره فيلم فجر اکران شد که مبادا اصحاب رسانه عظمت و شکوه انيميشني را ببينند که از آثار بينالمللي پيشتازتر است و حتي از بهترين آثار ميازاکي زيباتر.
مديرنماهاي فرهنگي در اين جشنواره ترسيدند، اهميت اسطورهشناسي در فيلم رهايي از بهشت با نگاهي بومي را مخاطب هوشمند در برج ميلاد کشف کند، آن وقت اکران عظيم فيلم را مطالبه کند، ترسيدند رهايي از بهشت مبادا به چشم اهالي رسانه بيايد و از اين غفلت غمزده سينماي چهل و هفتي ( اشاره به مراسم چهلم و هفت) نجات پيدا کنند و احياناً از مديريت فرهنگي مطالبه کنند نوروز امسال را با چمران درخشان در انيميشن سينماي «رهايي از بهشت» آغاز کنند، ترسيدند مبادا فيلم ديده شود و با حمايت رسانهها از چرخه مافيايي اکران عبور کند و رنگ پرده سينما ببيند و با اقبال مخاطبان روبهرو شود، آن وقت حضرات مافيا معادلات چرتکهشان و قراردادهاي تبليغاتيشان با جن و جم (GEM) لغو شود و نتوانند چرخه خاموش غم و اندوهزده سينماي ايران را کنترل کنند.
انيميشن تنها گونه سينمايي است که با مراقبت در اکران ميتواند نشاط را به سينماي ايران بازگرداند، اما مديران سينمايي نگرانند صنعت انيميشن با اکران مناسب احيا شود و آن وقت نتوانند ترمز استعدادهاي اين سرزمين را بکشند. مشخص است کاري که در انيميشنسازي ميتوان کرد در سينماي فشل غمزده انتلکتوئليستي غيرممکن است. جالب اينجاست که صنعت سينماي ژاپن مبتلا به همان غمزدگي ميزوگوشيوار است و در نبود اسطورهاي مثل کوروساوا، هاليوود با آن همه دک و پزش در مقابل هايائو ميازاکي به زانو در ميآيد و در مراسم سال گذشته براي اين بزرگمرد صنعت انيميشن، اسکار افتخاري را به او اعطا ميکند.
