يك پيوند زناشويي ميتواند منجر به يك ازدواج موفق يا يك ازدواج ناموفق شود و هر كدام از آنها ميتوانند بر روح و روان فرد تأثيرگذار باشند. بر اين اساس ميتوان اذعان داشت يك ازدواج موفق و عاقلانه ميتواند موجب سعادت و شادكامي گردد و يك ازدواج ناموفق و غيرعاقلانه سبب شقاوت و بدبختي شود. اگر در زندگي خود از داشتن پدر و مادر خوشبخت و موفق برخوردار هستيد خودتان هم تا حد زيادي اين شانس را داريد كه بتوانيد يك ازدواج موفق داشته باشيد. مسئله ازدواج به حدي مهم تلقي ميشود كه هيچ كاري يا امري در زندگي انسان نميتواند به اندازه ازدواج بهروزي و سعادت يا برعكس آن شقاوت و بدبختي به بار بياورد. اينكه ميگويند بعد از ازدواج علاقه پيدا ميشود يا اينكه تا زير يك سقف زندگي نكنيد نميتوانيد به هم علاقهمند شويد از ديد روانشناسان فرضيه درستي نيست. درست است كه قبل از ازدواج هيچ گاه علاقه و مهر و محبت كاملي بين زوجين نيست، اما هيچ گاه هم نميتوان اين علاقه را صددر صد به بعد از ازدواج موكول كرد. همه ميدانيم كه در انتخاب يك همسر ايدهآل بايد نكاتي را اعم از تناسب داشتن عوامل فرهنگي، شخصيتي، اقتصادي و خانوادگي مد نظر داشته باشيم. تا هنگامي كه اين عوامل را در ازدواج رعايت نكنيم نميتوانيم يك ازدواج خوب و سالم را پايهريزي كنيم. توجه به برخي موارد قبل و بعد از ازدواج به ما براي ادامه زندگي مشترك در فضاي تفاهم كمك ميكند.
تفاوتهاي فردي يكديگر را بپذيريمبيشك در جهان نميتوان حتي دو نفر را پيدا كرد كه از هر نظر مثل هم باشند و شبيه هم برخورد كنند، چراكه خداوند آدميان را متفاوت آفريده و همين تفاوت است كه باعث ايجاد عشق و علاقه بين افراد ميشود. زوجين اگر در يك زندگي زناشويي به تفاوتهاي يكديگر اهميت ندهند و براي تفاوتهاي يكديگر ارزش قائل نشوند، مطمئناً به بنبست ميخورند. هر فردي اعم از زن و مرد بايد براي تفاوتهاي فردي طرف مقابل خود ارزش قائل شود و او را همانطور كه هست بپذيرد نه آنطور كه ميخواهد باشد. هر كدام از ما داراي خصوصيات منحصربهفرد خود هستيم و قشنگي هر زندگي و هر كانون خانوادهاي به داشتن تفاوتهاست. پس براي تفاوتهاي همديگر ارزش قائل شويم. توجه داشتن به تفاوتهاي همديگر امري است كاملاً ضروري كه متضمن يك زندگي موفق و سالم است. زوجين بايد در وهله نخست به باورهاي ارزشي و مذهبي و اعتقادي همديگر احترام بگذارند. در بعضي مواقع ديده شده است كه زن و مرد از لحاظ درونگرا بودن و برونگرا بودن دچار مشكل هستند. بهتر است بدانيد افراد درونگرا كساني هستند كه دوست دارند هميشه در لاك تنهايي خود فرو بروند، گوشهگير باشند، با ديگران به سختي ارتباط برقرار ميكنند، كمحرف هستند و اغلب بياحساس به نظر ميرسند اما افراد برونگرا كساني هستند كه آداب معاشرت را به خوبي بلد هستند، بيان خوب و رسايي دارند، صاف و رك از هر چيزي برايتان تعريف ميكنند و در كل بيشتر براي جامعه قابل قبول هستند چراكه به قول معروف ميتوانند گليم خود را از آب بيرون بكشند. پس قبل از اينكه بياييد به هم انگ اين را بزنيد كه در زندگي ناسازگار هستيد، بياييد تفاوتهاي يكديگر را بشناسيد و در رابطه با آن صحبت كنيد و به دنبال راهحلي براي هم باشيد و در نهايت اگر نتوانستيد مشكل را خودتان حل كنيد از يك روانشناس كمك بگيريد. آقايي به كلينيك مراجعه ميكند و شاكي از اين است كه همسرش اهل معاشرت نيست و هميشه در جمع دوستانش خجلتزده ميشود، البته برعكس اين موضوع هم ديده شده است اما خيلي كمتر، چراكه آقايان به خاطر داشتن شغل كه در بيرون از خانه هستند ناچارند با ديگران معاشرت داشته باشند. اگر هم شخصيت درونگرايي داريم در زندگي زناشويي برونگرا بودن تا حدي لازم است.
نيازهاي عاطفي، روحي و رواني يكديگر را درك كنيم خانواده مهمترين مكاني است كه نه تنها ميتوان در آن هر شأن و مقامي را حفظ كرد بلكه ميتوان در كنار آن محبت و ايثار و ازخودگذشتگي را در بين افراد الگو قرار داد. شايد يكي از والدين به لحاظ شأن و مقام اجتماعي كه در جامعه دارد در بالاترين سطح احترام و ادب باشد، اما بهتر است وقتي در كانون خانواده قرار ميگيرد آنقدر با محبت و ملايمت برخورد كند كه افراد خانواده متوجه اين اختلاف سطح نشوند. سبك زندگي خانواده طرفين نقش مهمي در ماندن يا نماندن دارد، مثلاً دختر و پسري كه در دوران طفوليت خود در يك خانواده زنسالار يا مردسالار مطلق بزرگ ميشوند در زندگي آينده خود دچار مشكلات و معضلاتي ميشوند چراكه هميشه در خانه، فقط پدر يا فقط مادر حرف خود را به كرسي نشانده است و اين فرزند در زندگي زناشويي خود هم ميخواهد همانندسازي را پيشه خود سازد، در حالي كه اين اشتباه است، پس بياييم در خانه به نيازهاي عاطفي و رواني همديگر احترام بگذاريم و براي هم ارزش قائل شوم. همه ما انسانها ميدانيم كه مطلق واقعي جز خدا نيست و هيچ چيز مطلقي جز خدا وجود ندارد. بنابراين اگر در خانواده هم فقط پدر يا مادر مطلق باشند، زندگي دچار مشكل ميشود. سعي كنيد در محيط خانواده مشكلات همديگر را بزرگ جلوه ندهيد و مرتب آن را زير ذرهبين نبريد چراكه گذشت داشتن در برخورد با مسائل و مشكلات ميتواند بسياري از آنها را ريشهكن كند.
توجه به سن و سال خانمها چهار تا پنج سال زودتر از آقايان به بلوغ ميرسند، بنابراين رعايت كردن همين ميزان تفاوت سني ميتواند نقش مهمي در داشتن يك ازدواج موفق داشته باشد. هر شخصي با خصوصيات منحصربهفرد خودش كه در آن موقعيت زماني برايش فراهم است رشد و نمو پيدا ميكند و از آيندهاي خيلي دورتر و از گذشتهاي خيلي دورتر چيزي متوجه نميشود. مراجعاني داشتهايم كه تفاوت سني آنها حدود 10 سال يا شايد بيشتر بوده است كه ميتواند مشكلات عديدهاي را براي آنها رقم بزند، شايد در گذشته اين تفاوتها زياد به چشم نميآمد، اما امروزه اين گونه اختلافات سني واقعاً در زندگي بيتأثير نيست و ميتواند در تمام مشكلات نقش داشته باشد.
صورت نيكو يا سيرت نيكو؟ملاكها و معيارهاي ديگري وجود دارند كه ميتواند در انتخاب همسر مهم تلقي شود و به آنها بايد به عنوان اسكلت يك ساختمان توجه كرد. ايمان به خدا و متدين بودن شخص، داشتن اصالت خانوادگي در هر دو طرف و داشتن خلق نيكو از جمله مهمترين اين ويژگيهاست.
علاوه بر ملاكها و معيارهايي كه در بالا به آنها اشاره شد، ملاكها و معيارهاي ديگري وجود دارند كه در گام دوم قرار ميگيرند، البته ممكن است اين ملاكهاي دوم بتواند جسته و گريخته ملاكهاي اول را تحتالشعاع قرار دهد و آنها عبارتند از: سلامت كامل جسم و جان، داشتن زيبايي و تحصيلات مناسب، البته معيار زندگي مشترك را هيچگاه و مطلق نبايد روي زيبايي ظاهري فرد قرار داد چراكه زيبايي نسبي است. اخلاق، سازگار بودن و صبر و متانت در زندگي زناشويي از عوامل مهمي است كه خود به خود عشق و علاقه ميآورد. اگر زوج صورت نيكو داشته باشند ولي عاري از سيرت نيكو باشند، زندگي مشترك آنان دوام نخواهد آورد. به قول مولانا «عشقهايي كز پي رنگي بود/ عشق نبود عاقبت ننگي بود». فراموش نكنيم عشقهاي رنگي يك روزي رنگ ميبازد، پس انتخاب ملاكها و معيارهاي ماندگار مهمتر است.
