آقا پسر و دختر خانمي را در نظر بگيريد كه در يك زمان در يك دانشگاه مشغول تحصيلند. اين دو خواهناخواه با هم مراوده معمول دانشگاهي دارند و خواهناخواه با هم آشنا ميشوند. طي اين مراوده و آشنايي معمول بيآنكه از حدود ارزشها و هنجارهاي حاكم بر جامعه تجاوز كرده باشند به يكسري از شناختها نسبت به همديگر دست پيدا ميكنند كه بر اساس همين شناختهاي اندك به اين نتيجه ميرسند كه از بسياري لحاظ هم كفو و قرين مناسبي براي يكديگرند.
پس از اين نتيجهگيري و پيش از آنكه آتش احساسات و عواطف شعلهور شود خانوادههاي خود را در جريان قرار داده و از آنها ميخواهند تا ادامه مسير را آنگونه كه به صلاح است طي نمايند. نمونههايي از اين دست كه هم هنجارها در آن رعايت و هم اقتضائات روز لحاظ شود در جامعه امروز ما كم نيست. همين كه هنوز هم بسياري از دختر خانمهاي جامعه ما وقتي در مكاني كه خانوادهشان حضور ندارد با خواستگار مواجه ميشوند و شرايط اوليه مدنظرشان را در وي ميبينند، ميگويند:«با خانواده تشريف بياوريد» يعني در عين توجه به حدود، اقتضائات شخصي خود را نيز در نظر گرفتهاند.
انتخاب يك روش اصولي براي همسرگزينيعاقلترين جوان در شرايط فعلي جامعه كسي است كه بتواند از تفكيك بهترينهاي سنت با بهترينهاي مدرنيته يك روش اصولي براي همسرگزيني خود انتخاب كند كه هم متضرر نشود و هم براساس اصول خانوادگي و جامعهاش پيش رود. بهترين راه براي رسيدن به الگويي مناسب براي همسرگزيني و ازدواج آن است كه از مزاياي هر دو شيوه سنتي و مدرن بهرهمند شويد و مراقب باشيد كه گرفتار معايب و آسيبهاي آنها نشويد. از شيوه سنتي، تطابق با فرهنگ خانوادگي، استفاده از تجارب ارزشمند ديگران به ويژه پدر و مادر، بهرهمندي از حمايتهاي خانواده، تسهيل امر ازدواج و... را برداشت كنيد و از شيوه مدرن شناخت بيشتر طرف مقابل، زمان بيشتر براي مشاهده واقعيتهاي دروني، دايره انتخاب گستردهتر و... را نصيب خود نماييد.
دردسر انتخابهاي مجازييكي از مهمترين ابزارهاي تأثيرگذار بر فضاي فكري، همسرگزيني جامعه فضاي مجازي و شبكههاي اجتماعي است كه اين روزها مورد اقبال بسياري در جمع جوانان واقع شده است. فضاي مجازي كمترين تطابق و تناسب را با فضا و دنيايي كه شما واقعاً در آن زندگي ميكنيد دارد. در همين دنياي واقعي كه افراد رو در رو با هم مينشينند و صحبت ميكنند، بعد خانوادهها در عرصه واقعي تحقيق ميكنند و... هزار و يك مسئله وجود دارد كه ممكن است در جريان شكلگيري زندگي مشترك تبديل به مشكل شده و مانع ايجاد يك خانواده شوند. حالا در چنين وضعيتي، چگونه ميتوان ساختماني با اهميت فوقالعاده به نام خانواده را بر پايهاي سست و به شدت متزلزل بنا كرد. در ذهنتان هميشه اين تصور را داشته باشيد كه هر چقدر فضاي اطراف شما و شخصيتهايش حقيقي است در مقابل شما فضايي دارد صددرصد مجازي كه هيچ شناخت حقيقي پشت آن قرار ندارد و همين باعث ميشود كه خطاي مراودات بيش از پيش باشد. فضاي مجازي همانگونه كه از نامش بر ميآيد، محيطي است كه با فضاي حقيقي فاصلهاي بسيار دارد.

بسياري از افراد كه ميتوان گفت در جامعه ما كم هم نيستند، براي وقتگذراني و لذتجويي وارد فضاي مجازي ميشوند و اغلب براي كسب لذت بيشتر هيچگاه هويت واقعي خود را در فضاي مجازي آشكار نميكنند؛ لذتجويي كه در بسياري موارد موجبات گرفتاري و بدبختي ديگران را فراهم ميكند. صفحات حوادث روزنامهها و خبرگزاريها پر است از سوژههاي تبهكارانهاي كه وقتي دنبال ميشود ريشه در اعتمادهاي اشتباه و نابجا در فضاي مجازي دارد. جالب است بدانيد كه حتي صاحبان قدرتمند شبكه جهاني ارتباطات از نرمافزارها و شبكههاي اجتماعي تحت وب مانند فيسبوك و... نيز براي آغاز آشنايي استفاده ميكنند نه محلي براي كسب شناخت و دلبسته شدن افراد به همديگر.
در اين خصوص ميتوان گفت جامعه ما در استفاده از اين مظهر تكنولوژي نيز مانند بسياري ديگر از مظاهر آن دچار «تأخر فرهنگي» شده است. تأخر فرهنگي به عبارتي ساده يعني سختافزار تكنولوژي را وارد كردهايم اما از نرمافزار آن كه همان فرهنگ استفاده از آن است غفلت ورزيدهايم. شايد در كمتر جايي از دنيا ميتوان نمونهاي را يافت كه عروس پاي سفره عقد كنار قاب عكسي نشسته كه صاحب عكس هزاران كيلومتر از او دور است و در كشوري ديگر مشغول كار، تحصيل يا... است. وقتي هم كه از عروس خانم در مورد چند و چون مراحل آشنايي با داماد ميپرسي، با ژستي مدرن و لحني تمسخرآميز و با شيفتگي تمام برايت از وسايل ارتباط جمعي روز صحبت ميكند. شنيدهايد كه ميگويند اصل بر برائت است مگر آنكه خلافش ثابت شود؟ اين مثل درمورد فضاي مجازي اين ميشود كه در اين فضا اصل بر بياعتمادي است مگر آنكه خلافش ثابت شود. تحقيقات نشان ميدهد بيش از 90 درصد ازدواجهايي كه بر اساس شناخت در فضاي مجازي شكل ميگيرند با مشكلات زيادي مواجه ميشوند و اصولاً دوام چنداني ندارند. در چنين فضايي كه فضاي شناخت واقعي نيست و افراد در پردههايي سراسر ابهام با هم آشنا ميشوند، هميشه ابتدا اصل را بر بياعتمادي بگذاريد تا از آسيبها و تهديدات آن در امان بمانيد.
سخني با اهل خانه و بزرگترها
در مقابل انتخاب همسر از سوي جوانان ما پدر و مادرها را داريم كه معمولاً با انتخابهاي مدرن مخالفت ميكنند. از قديمالايام همواره خانواده ايراني- اسلامي محل امني بوده است كه اعضاي آن صرفنظر از هرگونه مشغله، درگيري و استرسي كه در طول فعاليتهاي جاري با آن مواجه بودند، وقتي وارد خانه ميشدند روح حاكم بر اين بنيان استوار و صميمي موجب تزريق آرامش و اطمينان به آنان ميشده است. در مقوله همسرگزيني فرزندتان به هوش باشيد مبادا با تندخويي و عصبانيت او را از جمع خود برانيد چون در اين صورت او جمع همفكر خود را از دست ميدهد و اگر انتخاب غلطي داشته باشد متوجه اشتباهش نميشود. مواظب باشيد! برخوردهاي تقابلي هيجانزده صدمات و آسيبهاي زيادي بر فرزند شما و همچنين ارتباط شما با او خواهد زد. آنچه پر واضح است هدف شما به عنوان پدر و مادر خوشبختي فرزندانتان است.
از تقاضا يا پيشنهاد فرزندتان استقبال كنيد. مطمئن باشيد همين كه شما را به موقع در جريان امور قرار داده يعني به نقش و جايگاه شما به عنوان والدين خود واقف است. بعد از در جريان قرار گرفتن سعي كنيد ادامه كار را با توجه به آداب و رسوم رايج جامعه پيريزي نماييد. پس از بررسي موضوع نظرات و نتايج حاصله را مانند دوستي صميمي و مشاوري امين با فرزندتان در ميان بگذاريد. حقايق را بدون پيشداوري ببينيد و به پاره تنتان كمك كنيد با توجه به شرايط بهترين تصميم را بگيرد. احياناً اگر مشكل جدي در اخلاق، شخصيت، خانواده و... طرف مقابل مشاهده كرديد، با مهرباني و حفظ احترام، آنها را گوشزد نماييد. حتيالامكان سعي كنيد از ورود به حيطههاي كاملاً شخصي كه بيشتر بستگي به علايق و سلايق هر فرد دارد خودداري كنيد.
بيشك اگر زمينه مناسب را فراهم كنيد و فرصت فكر و انتخاب را به فرزندتان بدهيد به نتايج خوبي دست خواهيد يافت. به ياد داشته باشيد كه در آموزههاي ديني ما بيشتر روي انتخاب دختر و پسر به عنوان عناصر اصلي ازدواج تأكيد و توجه شده تا انتخاب والدين.
خلاصه اينكه جمع خانوادگي بايد در اين شرايط خاص پشت جوانشان باشند تا بتوانند او را از گردنه آسيبهاي مدرن رها كنند و با سنت برايش يك ازدواج خوب رقم بزنند.