اين تأثير شگرف كه تركيبي از عشق، ايمان، احساس و عقلانيت بود از نگاه امام خميني(ره) هم دور نماند و ايشان پس از شهادت حسين فهميده در رثاي اين شهيد بزرگوار فرمودند: «زنده نگهداشتن ياد و حادثه شهادت دانشآموز بسيجي شهيد فهميده از اصالتهاي دفاع مقدس است.»
به گزارش «جوان» دانشآموزان در دوران دفاع مقدس فقط در جبهه و مناطق عملياتي فعاليت نميكردند و در ساير عرصههاي اجتماع هم نقشي پررنگ داشتند. بسياري از دانشآموزان با حضور فعال در پايگاههاي بسيج خيال رزمندگان را از پشت جبههها راحت ميكردند. به هرحال بسياري از دانشآموزان از لحاظ سني و جسمي امكان حضور در جبهه را نداشتند و با توجه به شرايطشان سعي ميكردند مسئوليتهايي متناسب با توان جسميشان بر عهده بگيرند. به همين دليل تقويت پايگاههاي بسيج توسط دانشآموزان در دستور كار شرعي - ملي آنان قرار داشت و آنها با گشتهاي شبانهروزي و برقراري ايستگاههاي بازرسي امنيت شهروندان را تأمين ميكردند. حضور بسياري از نوجوانان در كنار پدران ميانسالشان صحنههاي به يادماندني و خاطرهانگيزي را از آن دوران به يادگار گذاشته است. وقوع جنگ تحميلي به گونهاي نبود كه دانشآموزان سنگر دانش و تحصيل را رها كنند و مدارس خالي شود. بسياري از دانشآموزان در كنار فعاليتهاي رزميشان در جبهه و عقبه جبههها، از رسالت و تكليف اصليشان كه همان آموزش و علماندوزي است نيز غفلت نكردند. دانشآموزان در دوران دفاع مقدس به تحصيل و حضور در جبهه به عنوان دو تكليف مقدس نگاه ميكردند كه بايد به هر دو در كنار هم عمل كنند. حضور فعال در عرصه تداركات و جمعآوري كمكهاي مردمي، اختصاص كمك مالي و مادي به رزمندگان و حتي ايجاد ارتباط روحي و مكتوب با رزمندگان، بخش ديگري از اقداماتي دانشآموزان در طول هشت سال دفاع مقدس بود.
آنها در شرايط انتخاب، سنگر جبهه را به سنگر مدرسه ترجيح ميدادند اما هيچ گاه از وظيفه اول و اصلي خود كه آموزش و تحصيل بود غفلت نميكردند و بسياري از دانشآموزان در خط مقدم جبهه به ادامه تحصيل ميپرداختند. اين تلاش و حضور جامع نوجوانان آن دوران كه نسلي تكرارنشدني در تاريخ ايران بودند از دانشآموزان قدرتي مرجع و مدبر ساخت تا همگان به دورانديشي و جامعنگريشان ايمان بياورند. نگاه عميق دانشآموزان در دوران دفاع مقدس نشان ميداد نوجوانان در آن دوران مرد بودن و مردانگي را زود تجربه ميكنند و خيلي زود الفباي ايثار و ازخودگذشتگي را ميآموزند. شايد ظاهر كودكانه و جثه كوچك بسياري از دانشآموزان اين تصور را در ذهن آدمي زنده كند كه آنها هنوز به بلوغ فكري نرسيدهاند اما مرور وصيتنامههاي بسياري از شهيدان دانشآموز به خوبي بيانگر پختگي و بلوغ عقلاني آنهاست.
با پايان يافتن جنگ تحميلي، سرمايههاي گرانبهايي كه از جنگ به يادگار مانده بودند در قالب بسيج دانشآموزي همان اهداف را دنبال كردند. بنا به آمار وزارت آموزش و پرورش و بسيج دانشآموزي امروز نزديك به نيمي از دانشآموزان عضو بسيج شدهاند و از بركات حضور در اين سازمان استفاده ميكنند. طبق گفتههاي مسئولان بسيج دانشآموزي تشكيل حلقههاي صالحين كه محفلي براي گفتوگو بين معلمان و دانشآموزان و ايجاد فضايي براي همصحبتي دانشآموزان با يكديگر و با هدف بصيرتافزايي آنان اقدام مناسبي است كه صورت ميگيرد. درگير كردن دانشآموزان در فعاليتهاي اجتماعي، آگاهيشان از مسائل روز را بالا خواهد برد. درست همانند دانشآموزان دهه 60 كه با چشماني باز مسائل روز كشور را رصد ميكردند و با احساس مسئوليتي بالا و فكري باز تصميم ميگرفتند. تبيين ارزشها، دستاوردها، تهديدات، چالشها و آسيبهاي نظام مقدس جمهوري اسلامي براي دانشآموزان توسط مربيان و معلمان فهيم و بهروز مهمترين كاري است كه بسيج دانشآموزي بايد انجام دهد. همچنين طرح برنامههايي براي دشمنشناسي، تهديدشناسي و تزريق روحيه حماسه به دانشآموزان كارويژه مهم ديگري است كه بسيج دانشآموزي بايد در دستور كار قرار دهد. اگر سنگبناي فعاليتهاي فرهنگي و آموزشي بسيج در دوران دانشآموزي به درستي گذاشته شود نظام چندين سال بعد به وجود جواناني بصير و آگاه افتخار خواهد كرد.
