پيروزي شكننده اردوغان در انتخابات رياست جمهوري تركيه، اگرچه با اقبال عمومي در تركيه همراه بود اما با استقبال محتاطانه متحدان اروپايي و امريكايي روبهرو شده است.
به گزارش «جوان»، انتخابات رياست جمهوري تركيه درحالي به پايان رسيد كه رجب طيب اردوغان، نخست وزير كنوني تركيه توانست با 8/52 درصد آرا پيروز شود. حدود 53 ميليون نفر از واجدين شرايط در انتخابات رياست جمهوري تركيه روز يكشنبه براي اولين بار در تاريخ اين كشور حق رأي دادن به نامزد خود براي احراز پست رياست جمهوري را آزمايش كردند. درحالي كه طرفداران وي در داخل تركيه به شادي پرداختند و برخي كشورها نيز به وي براي پيروزي در انتخابات تبريك گفتند اما در اين ميان تبريك رهبران اروپايي و امريكايي محتاطانه بود. اتحاديه اروپا از رجب طيب اردوغان خواست براي مردم اين كشور نقش يك آشتي دهنده را ايفا كند. در پيامي كه هرمان فان رومپوي رئيس شوراي اروپا روز دوشنبه در اين باره منتشر كرد و امضاي خوزه مانوئل باروسو رئيس كميسيون اروپا نيز در آن ديده ميشود، همچنين به اردوغان به دليل انتخاب وي در انتخابات رياست جمهوري تركيه تبريك گفته شده است. تاكنون كشورهاي اروپايي به طور جداگانه به اردوغان براي پيروزي در انتخابات تبريك نگفتهاند. روساي شورا و كميسيون اروپا ابراز اميدواري كردند كه اردوغان بتواند همه قشرهاي جامعه تركيه را با اعتقادات، حساسيت ها، افكار، عقايد و شيوههاي مختلف زندگي متحد نمايد. اين اظهارات براي ايجاد اتحاد در تركيه نشان ميدهد كه غربيها از افزايش قدرت اردوغان نگران هستند.كاخسفيد در واكنش به انتخاب اردوغان گفته كه باراك اوباما در انتظار همكاري با اردوغان و نخستوزير بعد از او است. كيت لين هايدن سخنگوي امنيت ملي امريكا گفته كه اوباما ممكن است طي روزهاي آينده با اردوغان تلفني صحبت ميكند. استقبال نه چندان گرم اروپا و امريكا كه متحدان اصلي تركيه در سازمان آتلانتيك شمالي (ناتو) هستند نشان از وجود برخي اختلافات اساسي بين دو طرف دارد. اين اختلافات در يك سال گذشته و به دنبال گسترش پرونده فساد مالي در تركيه در دسامبر 2013 كه در آن اردوغان امريكا را به نقش داشتن در اين پرونده فساد متهم كرد، بروز كرد. حتي بحث هايي در كنگره امريكا وجود دارد كه انتخابات تركيه آزادانه نبوده است. جان مك كين، سناتور جمهوري خواه امريكايي در جريان تأييد جان باس، سفير امريكا در تركيه مشاهدات خود را از سيستم دولتي تركيه ارائه داده و گفته كه اردوغان به دنبال تحكيم قدرت خود در تركيه است. كشورهاي غربي ميگويند كه اردوغان به دنبال ايجاد ديكتاتوري در تركيه است و به همين خاطر درخواست تركيه براي عضويت در اتحاديه اروپا را تاكنون نپذيرفتهاند. حتي سخنان پيش از انتخابات اردوغان براي تغيير قانون اساسي در اين كشور نشاني از برنامه افزايش دامنه قدرتش در تركيه است. اما اين برنامه اردوغان در شرايط فعلي قابليت اجرا ندارد، زيرا وي در پارلمان اين كشور اكثريت مطلق در اختيار ندارد و بايد صبر كند تا شرايط براي چنين روندي آماده شود.
شروع عصر جديد با اردوغان
اكنون با پيروزي اردوغان در انتخابات رياست جمهوري، برخي طرفداران رئيسجمهور منتخب و خود وي ميگويند كه عصر جديدي در تركيه آغاز شده است كه ميتواند تركيه را به پيشرفت و توسعه برساند. به گزارش دويچه وله، اردوغان ديروز در بين هواداران خود گفت: «امروز روزي است كه ما موانع اخلاقي را از ميان بر ميداريم، خودمان را از تعصبات قديمي ميرهانيم و ترسهايي را كه از بيرون وارد ميشود از خود جدا ميكنيم. امروز روزي است كه ما درها را رو به آغازي تازه باز ميكنيم؛ روزي كه ما تركيهاي جديد را پايهگذاري ميكنيم». اردوغان ميگويد كه تنها يك رئيسجمهور نخواهد بود و بر تمام اداره امور جامعه نظارت خواهد كرد. اين اقدام اردوغان با توجه به گفتههاي پيشين وي، ميتواند بيانكننده احياي مجدد امپراتوري نوعثماني باشد. سؤالي كه اكنون ذهن بسياري از مردم تركيه را مشغول كرده اين است كه چه كسي جانشين اردوغان در سمت نخست وزيري ميشود. نامهاي زيادي براي جانشيني در اين سمت آورده ميشود اما بسياري گمان ميكنند اردوغان در نهايت عروسك گردان اين سمت خواهد شد. باتوجه به گفته برخي منابع به احتمال زياد احمد داوود اوغلو، وزير خارجه كنوني كه يكي از اعضاي اصلي حزب حاكم عدالت و توسعه است، به نخست وزيري انتخاب خواهد شد و اين يعني تابعيت محض نخست وزير جديد از اردوغان است. تحقق اين امر ميتواند به روياي اردوغان مبني بر تسلط كامل بر اداره امور كشور جامه عمل بپوشاند. برخي ناظران ميگويند، اردوغان كسي را ميخواهد كه مانند بردهها وفادار باشد، كسي كه آرمانهاي سياسي شخصي نداشته باشد. به گفته اين ناظران نامزد نخست وزيري احتمالا كانديداي ضعيفي خواهد بود، كسي كه اردوغان رويكرد و آرزوهايش را هدايت ميكند.
تبريك مرسي به اردوغان
رئيسجمهور بركنارشده مصر از داخل زندان پيروزي رئيسجمهوري جديد تركيه را به وي تبريك گفت. به گزارش تسنيم به نقل از پايگاه خبري المصري اليوم، پايگاه رسمي جماعت اخوان المسلمين مصر روز دوشنبه به نقل از دفتر محمد مرسي رئيسجمهور بركنارشده مصر اعلام كرد: «به مناسبت پيروزي رجب طيب اردوغان در انتخابات رياست جمهوري تركيه پيروزي وي را در اين انتخابات تبريك گفته است.»
واكنش رهبر داعش به نتيجه انتخابات تركيه
در پي اعلام پيروزي اردوغان در انتخابات رياست جمهوري تركيه ابوبكر البغدادي، رهبر گروه دولت اسلامي (داعش) اعلام كرد: «اردوغان يك شخص سكولار است و با شريعت ما كشور را اداره نميكند و ما بايد با وي بجنگيم». به گزارش ايسنا، سايت اينترنتي النشره نوشت: ابوبكر البغدادي در واكنش به پيروزي اردوغان در انتخابات رياست جمهوري تركيه گفت: «ما بايد به دليل حمايت اردوغان از شوراهاي بيداري با وي بجنگيم». سركرده داعش مدعي شد: «من خليفه تمام خاورميانه جديد خواهم شد و به سركشان هيچ تبريكي نميگويم.»
