ريخت و پاشهاي مالي نه تنها فوتبال ايران، كه فوتبال جهان را بلعيده است. مسئلهاي كه همان گونه كه در ايران مسئولان فدراسيون فوتبال و سازمان ليگ و حتي وزارت ورزش را به صرافت انداخته تا مقابل آن بايستند، حالا فيفا را هم بر آن داشته تا با آن مقابله كند. به طوري كه در همين راستا فيفا در حال بررسي قانوني است كه باشگاهها را از پرداخت ارقام نجومي به فوتباليستها منع ميكند. منع پرداختهاي نجومي را اما قبل از فيفا فدراسيون فوتبال و سازمان ليگ فوتبال ايران استارت زد. استارتي كه البته تا به امروز جواب مثبتي نداشته است!
خيلي قبلتر از اينها البته بايد جلوي سرازير شدن ناگهاني پولهاي هنگفت به فوتبال گرفته ميشد، با اين وجود به نظر ميرسيد ماهي هر زمان از آب گرفته شود تازه است. به همين دليل هم مسئولان مربوطه با وجود اهمالكاري در اين زمينه، تصميم به مقابله با پرداختهاي نجومي گرفتند و سقف قرارداد را مطرح كردند؛ قانوني كه امروز فيفا به دنبال اجراي آن است، اما در ايران با شكستي جدي مواجه شد!
پرداختيهاي بيحساب و كتاب به يكي از معضلات فوتبال تبديل شده بود كه جز انباشتن بر بدهيهاي باشگاهها نتيجه ديگري نداشت. اما از آنجايي كه كار كارشناسي روي اين مسئله نشده بود و بستر لازم براي اجراي قانون سقف قراردادها فراهم نشده بود، اين قانون با شكست مواجه شد. اما شكست قانون سقف قراردادها باعث نشد مسئولان فوتبال به دنبال فكري براي كاهش دستمزدهايي كه بيرويه بالا ميرفت باشند. اين بار اما قانون سقف بودجه مطرح شد كه البته اميدي به اين قانون جديد هم نبود. با اين وجود سازمان ليگ، قانون ديگري هم كنار قانون سقف بودجه گذاشت كه ميتوانست باشگاهها را موظف به اعمال قانون كند. طبق قانون سازمان ليگ، باشگاهها موظفند ليست قراردادهاي خود را منتشر كنند تا همه در جريان رقم قرارداد مربيان و بازيكنان تيمها قرار گيرند. اما بعد از انتشار ليستها، مشخص شد سرنوشت قانون سقف بودجه هم به سرنوشت قانون سقف قراردادها دچار ميشود. چراكه اعداد و ارقام منتشر شده با عقل و منطق جور در نميآمد! مسئلهاي كه واكنشهاي بسياري را هم در پي داشت و حتي صداي تيمهايي هم كه در اين زمينه صادقانه برخورد كرده بودند درآمد. چراكه در واقع كاملاً مشخص است اعداد و ارقام منتشر شده واقعي نيست!
مرتضي محصص، كارشناس فوتبال در خصوص شفافسازي كه يكي از بحثهاي مهم فوتبال ايران در روزهاي گذشته بوده و اجبار سازمان ليگ به باشگاههاي براي انتشار قراردادها به آياسپورت ميگويد: «شفافسازي از نظر من هيچ ايرادي ندارد، اما با اين وضعيتي كه هم اكنون شاهد آن هستيم، اين بحث توهين به جامعه ورزش است، زيرا دائما اعلام ميكنند كه تخلفاتي در پشت پرده صورت ميپذيرد و به همين دليل قصد شفافسازي داريم. با اين رفتارها مردمي كه اتفاقات را به چشم نميبينند، از تخلفاتي كه صورت ميگيرد، باخبر نيستند و اين باعث دلسردي آنها ميشود. اگر هم خلافي اتفاق ميافتد، پس اين شفافسازي كمكي كه نميكند هيچ، براي فوتبال ما ضرر هم دارد. بايد از راههاي ديگر وارد شويم. به نظرم بايد دلالان فوتبال كه يكسري مربي خاص را ميان تيمها ميچرخانند، شفافسازي شوند. البته دوران ورزش حرفهاي براي بازيكنان بسيار كوتاه است، زيرا بهترين بازيكن نيز با بازنشستگي فقط يك مصدوميت شديد فاصله دارد، پس بازيكنان حقشان است كه بهترين قرارداد را انتخاب كنند اما اينكه اين بازيكنان پول ميلياردي بگيرند و منت هم سر هواداران بگذارند كه اين مبلغ را نگرفتهاند، اصلاً قابل قبول نيست و شفافسازي به اين شكل توهين به جامعه ورزش است و باعث دلسردي هواداران فوتبال ميشود.»
در حالي كه مسئولان فوتبال ايران نتوانستهاند طي سالهاي اخير با قراردادهاي نجومي و پرداختهاي هنگفت مقابله به مثل كنند، حالا ايسنا طي گزارشي از تصميم فيفا براي بررسي سقف قراردادها و منع پرداختهاي هنگفت خبر ميدهد: « رئال مادريد هفته گذشته موفق شد با 63 ميليون پوند خامس روديگس را جذب كند. آنها پيش از اين نيز توانسته بودند گرت بيل و كريستيانو رونالدو را با قيمتهاي سرسامآوري جذب كنند تا جمع خريدهاي اين سه بازيكن به 226 ميليون پوند برسد كه گرانترين خط حمله تاريخ فوتبال جهان است. به نظر ميرسد فيفا از خريدهاي سرسامآور باشگاههاي فوتبال جهان كلافه شده و درصدد ايجاد قانوني جديد براي بالا رفتن قيمت بازيكنان شده است؛ قانوني كه به گفته آلن نيكسون قرار است به زودي اجرايي شود تا هر بازيكني در فيفا داراي يك قيمت مشخص باشد و هيچ باشگاهي نتواند هر رقمي كه خواست براي جذب اين بازيكن بپردازد. طبق قانون جديد كه كارشناسان فيفا در حال بررسي آن هستند، هر بازيكن داراي قيمت خاصي است و باشگاهها نميتوانند براي جذب اين بازيكن رقمي بيش از حد براي او بپردازند؛ اتفاقي كه مثلاً در انگليس براي فرناندو تورس رخ داد و چلسي براي جذب اين بازيكن اسپانيايي رقم عجيب 50 ميليون پوند را پرداخت كرد. اتحاديه بازيكنان حرفهاي فوتبال جهان مهمترين سازماني است كه از طرح جديد فيفا حمايت كرده و خواستار اجرايي شدن آن شده است. يكي از مسئولان اين اتحاديه به ساندي تايمز گفت: «اين مشكل بزرگي است كه باشگاهها رقمهاي كلاني را براي جذب بازيكنان مورد نظرشان پرداخت ميكنند تا ديگر باشگاهها را از صحنه رقابت كنار بزنند.»
