13هزار فرهنگی امسال در کشور بازنشسته میشوند و کمبود 50هزار معلم بیشتر رخ نشان می دهد؛ افزون بر اینها استخدام در آموزش و پرورش ممنوع است و دانشگاه فرهنگیان که تنها راه ورود به دستگاه تعلیم و تربیت است تا 3سال آینده خروجی ندارد.
از سوی دیگر در سال تحصیلی آینده با افزایش حدود 700هزار نفری جمعیت دانشآموزی نسبت به سال تحصیلی جاری روبهرو هستیم. جمعیت دانشآموزی در سال تحصیلی 93-92براساس اعلام وزارت آموزش و پرورش حدود 12میلیون و 300هزار نفر است.
***
در سال گذشته صحبتهای مسؤولان آموزش و پرورش استان اصفهان نیز حاکی از یکنوبته شدن مدارس بود، اما امسال بحث کمبود 5هزار و 777 معلم مطرح شده و به دنبال این موضوع آموزش و پرورش باید به سوی دونوبته شدن برود.
در سال گذشته این موضوع مطرح شد که تنها چند درصد از مدارس به صورت دونوبته اداره میشوند و درصد بسیاری از مدارس استان اصفهان یکنوبته شدهاند، اما امسال صحبتهایی مبنی بر کمبود معلم برای آغاز سال تحصیلی جدید مطرح شده است و استفاده از نوبت دوم مدارس یکی از راهکارهای پیشنهادی برای رفع این مشکل عنوان شده است ، این صحبتها حاکی از این است که تلاشهای صورت گرفته در راستای یکنوبته شدن مدارس در اصفهان بیثمر مانده است.
معاون پژوهش، برنامهریزی و منابع انسانی اداره کل آموزش و پرورش استان اصفهان استفاده از نوبت دوم مدارس، طرح چندمعلمی در علوم پایه، تربیتی و استفاده از سرباز معلم را از راهکارهای پیشنهادی برای از بین بردن کمبود معلم در مدارس دانسته و می گوید: این موارد تاکنون مورد توجه آموزش و پرورش قرار گرفته است.
اکبر پناهی به کمبود معلم در دوره ابتدایی اشاره و با بیان اینکه دوره ابتدایی به عنوان حساسترین دوره تحصیلی برای دانشآموزان است، خاطر نشان می کند : استخدام و بهکارگیری فارغالتحصیلان برتر دانشگاهها به صورت کار معین به عنوان بهترین راه برای جبران کمبود معلم در مدارس محسوب میشود.
وی اضافه می کند: در حال حاضر سرباز معلمی به یکسوم کاهش یافته است و باید تمام راهکارها و نیز توان و انرژی خود را به کار بگیریم تا بتوانیم کمبود معلم را در دوره ابتدایی جبران کنیم.
معاون پژوهش، برنامهریزی و منابع انسانی اداره کل آموزش و پرورش استان اصفهان با اشاره به بحران نیروی انسانی در آموزش و پرورش استان اصفهان تاکید می کند : این استان تنها در دوره ابتدایی یکهزار و 675 نفر آموزگار برای سال تحصیلی جدید کم دارد.
وی با تاکید بر اینکه استان اصفهان با کمبود 4 هزار و 87 نفر آموزگار برای آغاز سال تحصیلی جدید مواجه است، افزود: طرح سرباز معلمی و نیز تامین نیروی زبده از راهکارهای آموزش و پرورش برای جبران این کمبود معلم در استان محسوب میشود.
مجوز استخدام نداریم !
درصد بالایی از مشکل استان اصفهان در زمینه کمبود معلم در مدارس به دوره ابتدایی اختصاص دارد. اجرای طرح 6.3.3 سبب شده که یک پایه تحصیلی به دوره ابتدایی اضافه شود و تعداد دانشآموزان تحصیلکننده در دوره ابتدایی افزایش پیدا کند و به نظر میرسد که این کمبود معلم در دوره ابتدایی ناشی از اجرای این طرح باشد و مسؤولان امر بایستی پیش از اجرای طرحهایی مانند طرح 6.3.3 نسبت به فراهمسازی زیرساختهای مورد نیاز این طرحها اقدام می کردند.
مدیرکل آموزش و پرورش استان اصفهان در این باره به "جوان" می گوید: با وجود اینکه آموزش و پرورش استان برای آغاز سال تحصیلی جدید در مجموع با کمبود 5 هزار و 770 معلم مواجه است، اما در حال حاضر هیچ مجوز استخدامی به آموزش و پرورش استان اصفهان داده نشده است.
محمدحسن قائدیها با بیان اینکه عمده معلمان مورد نیاز آموزش و پرورش استان برای آغاز سال تحصیلی جدید به دوره ابتدایی اختصاص دارد، ادامه می دهد: در مهر ماه 93 فقط در در دوره ابتدایی با کمبود 4 هزار معلم مواجه هستیم.
وی با تاکید بر اینکه البته آموزش و پرورش استان برای تأمین بخشی از نیروهای مورد نیاز خود از سهمیه سرباز معلم برخوردار بوده، اما در حال حاضر هنوز مجوزی برای این موضوع صادر نشده است، می گوید: استان اصفهان از سهمیه 350 تا 400 سرباز معلم برخوردار است.
مدیرکل آموزش و پرورش استان اصفهان اظهارامیدواری می کند طرح انتقالی معلمان از استانهای دیگر صورت بگیرد و بخشی از معلمان مورد نیاز استان به دنبال این موضوع تأمین شود.
وی تاکید می کند: همچنین به دنبال این موضوع هستیم که از تعدادی معلمان بازنشسته خود برای تأمین بخشی از معلمان مورد نیاز استان به صورت حقالتدریس استفاده کنیم.
قائدیها با بیان اینکه مجوزهای لازم باید در این زمینه دریافت شود، تصریح می کند: در صورتی که چنین مجوزهایی صادر نشود، از نیروهای حقالتدریس برای جبران کسری معلمان مورد نیاز استان استفاده میشود، البته استفاده از حقالتدریسهای جدید ممنوع است و از معلمان فعال در سیستم آموزش و پرورش برای این موضوع استفاده میشود.
به کارگیری نیروهای پیشکسوت
در حال حاضر اصفهان با بحران کمبود معلم در دورههای تحصیلی مختلف و به ویژه دوره ابتدایی مواجه شده است، در کنار این موضوع عدم اختصاص مجوز استخدام نیز یکی دیگر از مشکلات و معضلات آموزش و پرورش محسوب میشود و وجود این مشکلات آموزش و پرورش را ناچار به استفاده از نوبت دوم مدارس و یا استفاده از ظرفیتهای معلمان فعال در سیستم آموزشی استان میکند.
نجیمه باجلان - معاون آموزش ابتدایی آموزش و پرورش استان اصفهان نیز با اشاره به ضرورت ساماندهی مشکل کمبود معلم در مدارس استان می گوید: آموزش و پرورش نیروهای پیشکسوت را به دلیل تجربه کاری دوباره به کار میگیرند و اینکه عنوان میشود، برخی از نیروهای مسن به کار گرفته میشوند، چندان حرف صحیحی نیست، در صورتی که تعدادی از معلمان پس از 37 سال خدمت هنوز به خوبی توانایی تدریس دارند.
بحران زمانی نمایانتر میشود که مسؤولان اذعان دارند ساماندهی نیروی انسانی در کوتاهمدت امکان پذیر نیست و رئیس مرکز برنامهریزی و منابع انسانی آموزش و پرورش نیز معتقد است ساماندهی نیروی انسانی یک پروژه دقیق، ظریف و زمانبر است.
طی دو سال اخیر شاهد بودیم که با عجله نظام ۶.۳.۳ که صرفاً ساختار است اجرا شد و سال گذشته برای نخستین بار کلاس ششم و امسال کلاس هفتم را در آموزش و پرورش ایجاد گردید اما باید توجه داشته باشیم تغییری که در نظام آموزش ایجاد میشود نیاز به مقررات و نقشه راه دارد ؛ نقشه ای که متاسفانه در سالهای اخیر تهیه نشد و یک باره به کلاس پنجمیها اعلام کردند که باید به کلاس ششم بروند. در چنین فضایی آموزش و پرورش به تعداد زیادی معلم، فضای آموزشی و کتاب درسی نیاز داشت اما برای آنها تدبیری اندیشیده نشده بود.
با تغییر شتابزده ساختار نظام آموزش و پرورش و ایجاد پایه ششم ابتدایی ، نابسامانی معلمان بیشتر شده و اکنون کمبود معلم دوره ابتدایی بهویژه در کلان شهرها نمود بیشتری پیدا کرده است، هر چند وزیر آموزش و پرورش اخیرا وعده داده است که ساماندهی نیروی انسانی تا پایان تیر به اتمام میرسد.
امیدواریم که دولت تدبیر و امیدبا نگاه ویژه خود در راستای رفع این مشکلات تلاش کند و مجوزهای استخدامی را به منظور رفع مشکل کمبود معلم در کلان شهرها به ویژه استان اصفهان به آموزش و پرورش اختصاص دهد.
