
طرح هادي روستايي طرحی است که ضمن ساماندهی و اصلاح بافت موجود ، میزان و مکان گسترش آتی و نحوه استفاده از زمین برای عملکرد های مختلف از قبیل مسکونی ، تولیدی ، تجاری و کشاورزی ، و تأسیسات و تجهیزات و نیازمندیهای عمومی روستایی را بر حسب مورد در قالب مصوبات طرحهای ساماندهی فضا و سکونتگاههای روستایی یا طرحهای جامع ناحیه ای تعیین می نماید.
ورود به دهه چهارم
طرح هادی را باید از جمله برنامه های تاثیرگذار چند دهه اخیر در سطح کشور در نظر داشت که به مرحله اجرا رسیده است، که تجدید حیات روستاها را در ابعاد گوناگون و در راستای فراهم سازی زمينه توسعه و عمران آنها پیگیری می کند که در ابتدا از سال 62 توسط وزارت مسکن و پس از آن از سال 66 بنیاد مسکن متولی آن شد.
از همان ابتدا قرار بود طرح های هادی با چند هدف مشخص پیش بروند که از مهمترین آنها می توان به "ایجاد بستر توسعه و عمران روستا با توجه به شرایط فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی"، "هدایت و توسعه ی وضع فیزیکی روستا"، "تامین و توزیع عادلانه ی امکانات و خدمات" و ایجاد تسهیلات برای بهبود مسکن و شرایط زیست محیطی" اشاره کرد.
حال با ورود به دهه چهارم اجرای طرح هادی باید اعتراف کرد که بسیاری از روستاها جان دوباره ای گرفته و می توان به عینه شاهد تحول آنها بود.
البته نباید فراموش کنیم که طرح های هادی فقط روستاها را شامل نمی شود و شهرها را نیز دربر می گیرد. طرح هادی شهری بیشتر برای شهرهای کوچک که تا حدود 25000 نفر جمعیت دارند تهیه می شود. این طرح برای شهرهایی است که یا فاقد بودجه طرح جامع هستند و یا امکان اجرای طرح جامع در آن فراهم نشده است.
تحول در روستاها
با اجرای طرح هادی و ارائه خدمات مناسب در روستاها به طور حتم مهاجرت به شهرها کاهش مییابد. البته اجرای طرح هادی در روستاهای شهرستان ها بر اساس میزان مشارکت اهالی روستاها انجام و پیشرفت می کند.
یکی از اصولی که در طرح های هادی به شدت مهم است، مراقبت از بناها و ساختمان ها و ابنیه عمرانی از طرف ساکنان است تا آسیبی به آنها وارد نشود.
این یک حقیقت است که اجرای طرح هادی میتواند به رونق اقتصادی در روستاها کمک کند که اصلاح معابر روستایی و ساماندهی جداول و فاضلابها و ساماندهی ساختمان های اداری و باناهایی که به ارایه خدمات عمومی می پردازند از مزایای اجرای آن به شمار می آید.
با این اوصاف، در بسیاری از شهرستان ها که درصد قابل توجهی از مردم در روستاها سکونت دارند، اجرای طرح هادی تأثیر زیادی بر زندگی آنان داشته و مشکلات زیادی را از مسیر زندگی روزمره شان رفع کرده است.
مسئولان امر و مجریان طرح، همکاری مردم در اجرای پروژه ها را اولین و موثرترین گام در پیشبرد طرح و رسیدن به اهداف آن عنوان می کنند. در همین راستا، متفق القول از مردم ساکن در روستاهایی که اجرای طرح هادی در این مناطق در دستور کار بنیاد قرار گرفته انتظار دارند در این زمینه مشارکت لازم را برای بازگشاییها و عقبنشینی ساختمانها داشته باشند زیرا اجرای هر طرح و به بار رسیدن آن حتما به نفع روستا و مردم ساکن در این مناطق بوده و دردی از دردهای آنان خواهد کاست.