ممكن است اولين دور مذاكرات ايران با 1+5 در جريان سفر مهرماه محمد جواد ظريف به نيويورك براي شركت در نشست مجمع عمومي سازمان ملل متحد برگزار شود.
به گزارش «جوان»، 10 روز مانده به سفر وزير امور خارجه به نيويورك، سايت المانيتور نزديك به كاخ سفيد ديروز از قول منابع ديپلماتيك گزارش كرد كه ممكن است محمدجواد ظريف وزير امور خارجه ايران، بعد از ملاقات با كاترين اشتون مسئول سياست خارجي اروپا، در نشست كشورهاي عضو گروه 1+5 نيز شركت كند. اين خبر در حالي منتشر شده كه هنوز ايران و 1+5 بر سر مسائل پروتكلي (تشريفات) دور جديد مذاكرات از جمله اينكه مذاكرات در چه سطحي برگزار خواهد شد، به هيچ توافقي نرسيدهاند. منابع نزديك به مذاكرات هستهاي حدس ميزنند كه تعيين سطح مذاكرات و اينكه از طرف ايران و كشورهاي عضو 1+5 چه مقامي در مذاكرات حاضر خواهد شد، مهمترين دستور كار مذاكرات ظريف با اشتون در نيوريوك خواهد بود؛ مذاكراتي كه بنابر برخي گزارشها پنجم مهر ماه برگزار ميشود. پيش از اين، دبير شوراي عالي امنيت ملي از طرف ايران و معاونين وزراي خارجه از طرف كشورهاي عضو 1+5 در مذاكرات شركت ميكردند و سرپرستي تيم مذاكرهكننده غربي نيز بر عهده كاترين اشتون، مسئول سياست خارجي اروپا بود. تغيير تركيب تيم مذاكرهكننده ايراني و تعيين محمدجواد ظريف وزير امور خارجه به عنوان رئيس تيم مذاكره كننده، باعث شد كه قبل از ورود ايران و 1+5 به مذاكرات، يك بار ديگر بحثهاي پروتكلي بين ايران و 1+5 مطرح شود. به همين خاطر، اولين دور مذاكرات اشتون و ظريف احتمالاً درباره تيم مذاكرهكننده خواهد بود.
كاخ سفيد مايل به ارتقا نيست
تا دو هفته قبل، در جريان گزارشهايي كه درباره احتمال انتقال محور مذاكرات هستهاي از شوراي عالي امنيت ملي ايران به وزارت خارجه مطرح بود، برخي منابع ديپلماتيك به طور غيررسمي ميگفتند كه دولت اوباما تمايل چنداني به ارتقاي سطح مذاكرات 1+5 با ايران ندارد. اين موضوع به خصوص بعد از تعيين محمد جواد ظريف به عنوان رئيس تيم مذاكرهكننده ايراني برجستهتر شد و وزارت خارجه امريكا در يك موضعگيري فقط به گفتن اين بسنده كرد كه «ما اين گزارشها را ديدهايم و بار ديگر تأكيد ميكنيم كه اميدواريم دولت ايران به طور جدي با جامعه جهاني براي رسيدن به يك راه حل ديپلماتيك براي برنامه اتمي ايران و همكاري كامل با آژانس بينالمللي انرژي اتمي در تحقيقاتش وارد تعامل شود.» به رغم تعيين ظريف به عنوان رئيس تيم مذاكرهكننده، ظاهراً طرف ايراني هم اين سناريو را پيشبيني كرده كه ممكن است طرف غربي تمايلي به افزايش سطح مذاكرات نداشته باشد. ظريف طي كنفرانس مطبوعاتي بعد از سفر به عراق در پاسخ به سؤالي درباره سطح مذاكرات گفته بود: «اگر مذاكرات در سطحي باشد كه بنده مذاكرات را هدايت كنم، يك گروه همراه من خواهد بود و اگر مذاكرات در سطح ديگر باشد كه نياز باشد دوستان ديگر آن را هدايت كنند، ممكن است برخي افراد فرق كنند. »
ظريف در جلسه 1+5 شركت ميكند؟
روز گذشته سايت المانيتور نزديك به كاخ سفيد از قول يك منبع نوشت كه ممكن است ظريف بعد از ملاقات با اشتون در نيويورك، در جلسه داخلي 1+5 نيز شركت كند. منابع ديپلماتيك به المانيتور گفتهاند كه در شرايط كنوني انتظار ميرود ايران در جلسه (داخلي 1+5) شركت نكند، اما يك منبع، احتمال تغيير پروسه را جدي دانسته و گفته كه بر اساس تصميمي كه اشتون و ظريف ميگيرند، جلسه 1+5 تشكيل خواهد شد. يك منبع غربي هم احتمال ملاقات برنامهريزي نشده ظريف و جان كري وزير امور خارجه امريكا را در يكي از تالارهاي مقر سازمان ملل ناممكن ندانست. در حالي كه ظريف هفته قبل در جمع خبرنگاران تأكيد كرد كه برنامهاي براي مذاكره مستقيم با طرف امريكايي در نيويورك ندارد، منابع سياسي در تهران اين را هم بعيد ميدانند اگر مذاكرات 1+5 در سطح معاونان وزاري خارجه برگزار شود، محمد جواد ظريف به عنوان وزير خارجه در آن شركت كند. به خصوص كه حسن روحاني رئيسجمهور در جريان مناظرات انتخاباتي تأكيد كرده بود كه بايد سطح مذاكرات از مديركل به وزرا و رؤساي جمهور ارتقا پيدا كند و از اينكه دبير شوراي عالي امنيت ملي با معاونين وزراي خارجه 1+5 ملاقات ميكرد، انتقاد كرده بود.
گارد جديد امريكا براي مذاكره ايران در 1+5
باراك اوباما رئيسجمهور امريكا، تركيب تيم مذاكرهكننده امريكايي براي گفتوگو با ايران در چارچوب 1+5 را تغيير داد. در اين تغيير جديد، پونيت تالوار كه تا پيش از اين مدير ارشد شوراي امنيت امريكا در امور ايران، عراق و خليج فارس بود، به عنوان معاون وزير خارجه امريكا در امور سياسي تعيين شده است. منابع امريكايي به المانيتور گفتهاند كه هنوز مشخص نيست كه چه كساني علاوه بر وندي شرمن، رئيس تيم مذاكرهكننده امريكا در تيم مذاكره در چارچوب 1+5 حضور خواهند داشت، ولي تالوار يكي از اعضاي تيم مذاكرهكننده خواهد بود. رابرت آينهورن، نماينده پيشين وزارت امور خارجه امريكا در زمينه كنترل تسليحات كه در حال حاضر در مؤسسه بروكينگز فعاليت ميكند و گري سيمور هماهنگكننده پيشين كاخ سفيد كه اوايل سال ميلادي جاري دولت امريكا را ترك كرد و به هاروارد رفت، جزو اعضاي كليدي هيئت امريكا در مذاكرات 1+5 با ايران بودند، ولي به گفته مقامات امريكايي، جيم تيمبي، مشاور وزارت امور خارجه امريكا در زمينه منع اشاعه از طرف شرمن براي جانشيني آينهورن انتخاب شده است.