توسعه كمي شبكههاي تلويزيون به بركت استفاده از تكنولوژي ديجيتالي و رفتن صدا و سيما به سمت راهاندازي شبكههاي تخصصي در سيما باعث شده است تا هر چند ماه يك بار شاهد افتتاح شبكهاي نو باشيم. البته رئيس دولت در گذشته درخواست راه اندازي حدود ۱۰۰ شبكه تلويزيوني داخلي را مطرح كرده بودند كه فعلاً يك پنجم آنها مشغول به كار شدهاند. شبكههاي تخصصي چون تماشا براي پخش سريال، پويا براي كارتون و انيميشن، ورزش كه به پوشش رخدادهاي ورزشي ميپردازد، نمايش كه مختص پخش فيلم است و سلامت كه در حوزه بهداشت و سلامت جامعه فعاليت ميكند در كنار شبكههاي خبري بينالمللي صداوسيما، مجموعهاي را به بينندگان ايراني ارائه ميدهند كه قرار است آنها را از ماهواره دور كند.
تماشا براي سريالها شبكه تماشا از روز ۳۰ آذر امسال به صورت آزمايشي شروع به فعاليت كرد. اين شبكه كه هدف اصلي آن پخش سريالهاي تلويزيوني است، طي چند ماهي كه از آغاز به كارش ميگذرد، اقدام به پخش چند مجموعه تلويزيون كرده كه برخي از آنها جزو ماندگارترين سريالهاي تلويزيوني در طول سه دهه گذشته هستند. اين شبكه را ميتوان مكمل شبكه نمايش دانست كه به صورت ثابت اقدام به پخش فيلمهاي تلويزيوني ميكند.
با آنكه آغاز به كار آزمايشي شبكه تماشا و اينكه اين شبكه سريالهايي را براي شروع انتخاب كرد كه مدت زمان زيادي از نمايش آنها در ديگر شبكهها نگذشته بود، انتقاداتي را از اين شبكه به همراه داشت، اما كمكم تماشا به سراغ سريالهاي ماندگار دهه ۶۰ رفت كه هنوز هم در اذهان بينندگان ايراني جاي دارند. با اين كار شبكهاي كه شروع بيرمقي داشت، توانست افرادي را كه به دنبال زنده كردن خاطرات خود ميگردند، جذب كند.
شبكه دكتر سلام برنامههاي پزشكي و توصيههاي بهداشت عمومي را ميتوان در انواع برنامههاي اجتماعي تلويزيون مشاهده كرد. معمولاً در هر برنامه به تناوب پزشكان متخصص درباره انواع بيماريهاي روحي و بدني مشاورههاي اوليهاي را به بينندگان ارائه ميكنند. اين آيتمها آنقدر محبوبيت داشتهاند كه برنامهاي مستقل به نام « دكتر سلام» راهاندازي ميشود و هم اكنون نيز شاهد افتتاح رسمي شبكه سلامت هستيم. شبكه سلامت از مهر ماه امسال پخش آزمايشي خود را آغاز كرد. اين شبكه كه در ابتدا تنها براي تهران برنامه پخش ميكرد، بعد از مدتي توانست پخش خود را سراسري كند.
رئيس سازمان صدا و سيما در نشستي كه چند روز پيش از آغاز به كار آزمايشي شبكه سلامت داشت، گفت: رسانه ملي با توجه به اين نياز جامعه سعي دارد اطلاعات نوين پزشكي را در كشور به اطلاع آحاد مردم برساند تا ضريب سلامت جامعه را ارتقا دهد. ضرغامي افزود: اين شبكه به دليل رسالت بزرگ خود بايد كنداكتوري دقيق و حساب شده داشته باشد، به طوري كه تمامي ظرفيتهاي پزشكي و نيازهاي مردم در آن گنجانده شود.
آي فيلم ديگر فارسي نخواهد بود؟ يكي از مواردي كه باعث بروز انتقادات به گسترش تعداد شبكههاي تلويزيوني ميشد، موازيكاري ميان شبكهها بود. اين موازيكاري در پخش برنامهها بيشتر به چشم ميخورد. در حال حاضر اكثر شبكههاي تلويزيوني اقدام به پخش فيلم سينمايي و سريال ميكنند. در اين ميان شبكههايي چون نمايش و آي فيلم و تماشا بيشترين توجه را به خود جلب كردهاند. آي فيلم كه از چند سال گذشته براي بييندگان عرب زبان در خارج از كشور پخش ميشد و بينندههاي ثابتي را در برخي از كشورهاي همسايه به دست آورده، با اضافه كردن زبان فارسي و شروع پخش داخلي خود، به سرعت در داخل كشور هم محبوبيت پيدا كرد. اما اكنون با شروع كار دو شبكه «نمايش» و «تماشا» وظايف اين دو شبكه با عملكرد«آي فيلم» دچار همپوشاني شده است؛ مسئلهاي كه واكنش علي دارابي، معاون سيماي سازمان صدا و سيما را برانگيخت. دارابي در سخناني با اشاره به وظايف متفاوت شبكهها گفت: شبكه آي فيلم مربوط به معاونت برونمرزي رسانه ملي است و مربوط به حوزه سيما نيست. اين شبكه به دو زبان عربي و انگليسي دوبله ميكند و فقط هم سريالهاي ايراني را پخش ميكند.
وي افزود: وظيفه اصلي اين شبكه اين است كه سريالهاي ايراني را به زبان عربي و انگليسي براي مخاطبان خارجي پخش كند. در غيبت شبكه نمايش و شبكه تماشا، شبكه آي فيلم از امكانات موجودش بهرهبرداري كرد و زبان فارسي را هم اضافه كرد. طبيعتاً با آغاز به كار رسمي شبكه تماشا، زبان فارسي آي فيلم عليالقاعده حذف خواهد شد.
دارابي تصريح كرد: مكاتبات اين كار نيز در داخل صداوسيما در حال انجام است و زبان فارسي اين شبكه برداشته ميشود و فقط براي مخاطبان خارج از ايران برنامه پخش ميكند. البته پخش اين شبكه از روي گيرندههاي ديجيتال حذف نخواهد شد.
با توجه به اينكه شبكه «آي فيلم» حداقل در مقايسه با شبكه تماشا كه تازه به جمع شبكههاي تلويزيوني پيوسته است داراي حجم مخاطبان داخلي بيشتري است، اينكه به يكباره زبان فارسي شبكه حذف شود ميتواند اثر سوئي روي ميزان مخاطبان داخلي آن بگذارد. «آيفيلم» از معدود شبكههاي غير خبري صدا و سيما است كه داراي بييندگان ثابت خارجي است و به نظر نميرسد عرب زباناني كه برنامههاي آيفيلم را تماشا ميكنند، نسبت به بود يا نبود زبان فارسي روي اين شبكه حساسيت داشته باشند و با حذف زبان فارسي تنها مخاطبان داخلي آيفيلم از آن بيبهره خواهند شد.
