دهه اول محرم امسال هم با تمام لطف و شور و هيجانش گذشت. در گذشتههاي دور، جز ايام عزاداري، به طور معمول در تمام طول سال نيز عموم مردم با مساجد و منابر ارتباط داشتند و ارتباطشان با شعائر آييني منحصر به اين دهه نميشد، لذا در محرم، عمده مراسم بر محور عزاداري صرف استوار بود. اما در سالهاي اخير بسياري از عزاداران، تنها در اين ماه و به ويژه در دهه نخست آن است كه پاي منبر مينشينند و فرصتي براي تلطيف حال و هواي خود و افزودن بر دانستههاي ديني و مذهبيشان مييابند. بر اين اساس بايد پذيرفت كه هيئتهاي مذهبي امروز، نسبت به دهههاي پيشين بايد كاركرد متفاوتي داشته باشند. بدين معنا كه جز عزاداري، بايد از اين فرصت اندك براي آموزش مدعوين و تربيت مذهبي آنان بهره ببرند.
برخي از گردانندگان هيئتهاي مذهبي اين مهم را به خوبي دريافتهاند و برنامههاي متفاوتي را تدارك ديدهاند. يكي از مهمترين بخشهاي محافل عزاداري در اين ايام، نوحهها و متوني است كه مداحان براي نقل مصائب اهل بيت از آنها بهره ميبرند. نسل جديد نشان داده است كه نيازمند ادبياتي فاخر و متفاوت از نمونههاي سنتي و پيشين است. فرهيختگان و بزرگان اين عرصه نيز همواره بر سلامت و فاخر بودن ادبياتي كه در دستههاي عزاداري مورد استفاده قرار ميگيرد تأكيد داشتهاند. بديهي است براي كامل شدن اين چرخه، نيازمند شاعراني هستيم تا همه ساله اشعار جديد و عميقي را فراهم ساخته و متوني بيافرينند كه بتواند مخاطبان تحصيلكرده و كنجكاو و نسل حاضر را متأثر ساخته و قانع نمايد.
امسال در مشهد ميهمان هيئتي شدم كه به ظرافت و اهميت اين مهم پي برده و تمهيد درخشاني براي آن انديشيده بود. گردانندگان آن در شام غريبان، طيف وسيعي از شاعران جوان و پيشكسوت آييني را گرد هم آورده و پيش از آغاز مراسم سينهزني و روضهخواني، شب شعري عاشورايي را براي عزاداران تدارك ديده بودند. آنها در طول سال نيز باني انتشار كتابهايي از ادبياتي آييني شده و از اين راه به پيشرفت اين عرصه و شكوفايي استعدادهاي جوان در اين بخش كمك ميكردند. هيئت«آل طه و ياسين» گويا سالهاست كه در مشهد چنين رويهاي را پيش گرفته و با اين سبك و سياق مجموعه خود را به يك مركز فرهنگي ادبيات آييني بدل ساختهاند.
اين نوانديشي چنان در گرفته و مورد توجه قرار گرفته بود كه عمده اعضاي هيئت و مشتاقان آن، نوجوانان و جوانان جستوجوگري بودند با سطح سواد و دانش بالا. جواناني كه هر كدام با حضور در چنين جمعي، تشويق ميشدند تا خود آنان نيز در سال بعد شاعر سروده هايي از اين دست باشند. لذا اين هيئت بدل به مركزي براي تربيت نخبگان عرصه ادبيات آييني شده است. تمهيداتي از اين دست ميتواند جلايي نو به محافل عزاداري بخشيده و ثمرات گستردهاي را رقم بزند. اميد آنكه ديگر هيئتهاي مذهبي نيز چنين ابداعاتي را سرلوحه كار خود قرار داده و از تكرار بپرهيزند. ان شاءالله