
اين روزها دارندگان دستگاههاي گيرنده ديجيتال هجدهمين شبكه را پس از شبكه ورزش، به نام شبكه «پويا» بر روي گيرندههاي خود اين شبكه كه روز دوشنبه پخش آزمايشي خود را با پنج هزار ساعت برنامه و دو ساعت پخش طي شبانهروز آغاز ميكند، با دستور مؤكد عزتالله ضرغامي رياست سازمان صدا و سيما به مدير و كاركنان مركز پويا نمايي «صبا» آغاز به كار ميكند. رياست اين شبكه كه قرار بود در سال ۱۳۹۰ افتتاح شود را «حسين ساري» مدير مركز پويا نمايي صبا با حفظ سمت بر عهده خواهد داشت. اين خبر كه واكنش (عموماً مثبت و رضايتبخش) بسياري از رسانهها، دستاندركاران و منتقدان حوزه انيميشن را به همراه داشت، مبناي گفتوگوي «جوان» با تني چند از فعالان اين حوزه بود كه بخشهايي از اين گفتوگوي تحليلي در ادامه اين مقدمه خواهد آمد.
همسو شدن سازندگان انيميشن پس از افتتاح شبكه
«بابك نظري» نويسنده، كارگردان و تهيهكننده انيميشن و كارگردان مجموعه پرطرفدار «شكرستان» درخصوص آغاز به كار اين شبكه در گفتوگو با خبرنگار «جوان» با تأكيد بر اينكه بسياري از فعالان حوزه انيميشن منتظر اين اتفاق مبارك و تأثيرگذار بودهاند، خاطر نشان كرد:« راهاندازي شبكه انيميشن اتفاق به موقعي بود؛ چرا كه در سالهاي اخير شركتها و گروههاي خوبي در حوزه انيميشن تشكيل و تأسيس شدهاند و آثار خوب و با كيفيتي توليد شده است كه تماماً از ذهن خلاق سازندگان انيميشن كشورمان نشأت گرفته است.
آثاري كه به جرأت ميتوان گفت كه توان مقابله با آثار خوب انيميشن جهاني را دارند و به لحاظ قالب و محتوا قابل تأمل هستند.» نظري در ادامه افزود:«بيگمان پس از آغاز به كار اين شبكه، مسئله ساخت و توليد آثار جهت و هدف خاص خودش را دنبال ميكند و انيميشنسازان از انجام كارهاي شاخه به شاخه مقطعي به فعاليت در يك جهت روشن و شفاف كه مبدأ و مقصد خاص و روشني دارد به توليد و ساخت اثر ميپردازند و تمام قوا و انرژيهايي كه به صورت پراكنده صرف ساخت و توليد آثار خنثي و بيهدف ميشود، با همافزايي در يك سمت و سو به سوي هدفي واحد پيش خواهند رفت و در اين صورت برخي از انيميشنهاي خارجي كه با روحيات كودكان و نوجوانان همخواني و قرابتي ندارند خود به خود جاي خود را به آثار هدفمند ايراني كه گاهي فاصله بسيار كمي با استانداردهاي جهاني دارند، خواهند داد؛ گرچه اين صحبت به معناي عدم استفاده و عدم خريد انيميشنهاي خوب جهاني نيست؛ چرا كه بيگمان چنين شبكهاي كه قرار است ۱۲ ساعت در روز پخش برنامه داشته باشد براي حركت و حيات خود بايد از آثار خوب خارجي كمك بگيرد ضمن آنكه با بهرهگيري از نكات آموزشي مثبت و سازندهاي كه در بطن برخي از آثار جاري و ساري است در تربيت و انتقال مفاهيم به مخاطب كودك و نوجوان اين شبكه كه متأسفانه امروزه با كمبودهايي مواجه است، بهره خواهد برد.
انيميشنسازان ما آنتن ۱۲ ساعته را پشتيباني ميكنند
كارگردان ديگري كه در حوزه ساخت آثار پويانمايي فعال است محمدرضا نجفي امامي است. اين كارگردان كه ساخت آثاري چون «باني و ناني» را دركارنامه هنري خود دارد به خبرنگار «جوان» گفت:« شكي نيست كه راهاندازي شبكه انيميشن حركتي بسيار خوب و تعيينكننده است و براي انيميشنسازان داخلي باب خوبي است كه ميتوان به واسطه آن خودي نشان دهند و پيشرفت آثار خود را در اين شبكه تضمين كنند.» وي با تأكيد بر اين نكته كه رويكرد مسئولان و دستاندركاران اين شبكه بايد ارتقاي سطح كيفي آثار در توليد باشد، افزود:« متأسفانه در حال حاضر بيشتر به كميت اهميت ميدهند و توليدات زياد و اين لول نادرست سطح آثار توليدي انيميشن را خيلي پايين آورده، بنابراين من فكر ميكنم اولين و ضروريترين نياز اين شبكه توليد باكيفيت است؛ چرا كه توليد كيفي آثار قدرتمند به جريان انداختن و حركت و حيات انيميشن را در پي دارد.» امامي نجفي در بخش ديگري از سخنانش تصريح كرد:« با توجه به اينكه قرار است ساعت پخش اين شبكه به ۱۲ ساعت پخش در شبانهروز برسد، قطعاً سازندگان انيميشنها توليدي در اين قالب و اندازه را پشتيباني و تضمين ميكنند؛ چرا كه در اين مدت شركتها و هنرمندان شايستهاي پا به ميدان گذاشتهاند كه بودجه كم و شرايط بد توليد دست و پاي آنها را بسته كه با راهاندازي اين شبكه قطعاً توليد آثار ارزشمندي را توسط هنرمندان و متخصصان اين حوزه شاهد خواهيم بود كه اين جريان در نهايت مشكلات و معضلات اين حوزه را رفع و رجوع خواهد كرد.»
اين شبكه رونق اقتصادي انيميشن را در ايران به همراه دارد
«مراديزاده» يكي ديگر از هنرمندان حوزه انيميشن است كه در خصوص راهاندازي شبكه سراسري انيميشن اعتقاد دارد به واسطه جنگ نرمي كه كشور را تهديد ميكند بايد از شبكه انيميشن حمايت كنيم. گرچه نميتوان اين اقدام را بيعيب و نقص و عاري از هر ضعفي عملي كرد و قطعاً مشكلاتي در اين راستا پيش خواهد آمد كه با همكاري و همدلي حل و فصل خواهند شد.
مراديزاده با بيان اينكه وجود يك شبكه انيميشن واقعاً مورد نياز و حركتي پسنديده بود، عنوان كرد:« اين شبكه كه نياز ضروري هنر انيميشن امروزه روز است بايد به گونهاي عمل كند كه هنرمندان بتوانند كارهاي انيميشن داخلي را توليد و روي آثار خارجي نسبت به نيازهاي واقعي جامعه و نه سليقه مديران و افراد، كار كنند، مشروط بر اينكه آثار خارجي به صورت پيوسته و متمركز روي آنتن نباشند.» وي در ادامه اين توضيحات ميافزايد:« در چنين حالتي تهيهكنندگان سعي ميكنند كيفيت آثار توليديشان را بالا ببرند و مهمتر از همه باعث رونق اقتصادي و سربلندي انيميشن ايران شوند.
مراديزاده به موقعيت بحراني كشور كه اين روزها درگير جنگ نرم است، اشاره ميكند و ميگويد:«توجه به كودكان و نوجوانان كه آيندهسازان اين كشور هستند در همه زمينهها و در اين مقطع زماني كشور كاري بسيار ضروري به نظر ميرسد. اگر قرار باشد كه در راهاندازي چنين حركتي سرمايهگذاري كرد از همين رو آينده كشور به واسطه تربيت كودكان و نوجوانان امروز كه مردان و زنان آينده جامعه فردا هستند، تضمين و تقويت خواهد شد و در آيندهاي نه چندان دور تأثيرات آن را خواهيم ديد.»
خبر آغاز به كار شبكه انيميشن اين روزها بازتاب و واكنشهاي مختلفي را به همراه داشت كه غالب اين واكنشها مثبت و خوشبينانه بود اما بايد اذعان كرد كه در ايران بحث راهاندازي چنين شبكهاي يك مسئله است و چگونه فعاليت كردن اين شبكه هم مسئله ديگري است. به نظر ميرسد اين شبكه براي موفقشدن بايد به سه نكته زير توجه كند:
۱- يكي از اين نكات تأثيرگذار تأمين كار و برآورده شدن نياز مالي و پولي انيميشنسازان است كه به واسطه فعاليت اين شبكه و فراهم شدن بازار كار مناسب اين هنرمندان و متخصصان به نياز مشروع خود خواهند رسيد.
۲- دومين پيامد مثبت راهاندازي شبكه انيميشن تأمين نياز آنتن آن هم با الگوها و مسائل و باورهاي اعتقادي است كه اين مبحث خلأ به وجود آمده از كمبود خوراك آنتن و خريد از سر ناچاري آثار دست چندم و بيكيفيت خارجي را مرتفع خواهد كرد ضمن آنكه خانوادهها هيچ نگراني و استرسي از بابت محتواي ناسالم آثار خارجي و تأثيرگذاري منفي آن بر كودكان خود نخواهند داشت.
۳- اما مهمترين بخش تأثيرات و پيامدهاي افتتاح شبكه انيميشن تأمين نيازهاي كودكان به واسطه برنامهسازي با محتواي فرهنگ اصيل و آداب و رسوم بومي است كه در نهايت اقدام به تهيه و توليد انيميشنهاي وزين و سنگين و پركاربرد خواهد شد كه مجموع اين سه نكته قطعاً موقعيت ويژهاي را براي رقابت جوانان فعال در حوزه انيميشن رقم خواهد زد كه اين رقابت در آينده نزديك (همانطور كه تجربه ثابت كرده) باعث ارتقاي سطح كمي و كيفي آثار انيميشن خواهد شد.