جوان آنلاین: در پی سیاستهای جنگافروزانه امریکا، ایران بیش از گذشته دیپلماسی با دوستان شرقی را در دستور کار قرار داده است. سفر عراقچی به چین و دیدار با وانگ یی، آن هم در آستانه نشست مجمع عمومی سازمان ملل، از این جهت اهمیت دارد که میتواند به تقویت موضع تهران و شکلگیری چارچوبی سیاسی برای مدیریت بحران هرمز کمک کند. تأکید چین بر گسترش همکاریها و حفاظت از حقوق و منافع ایران نیز نشانهای از تلاش پکن برای مقابله با فشارهای واشینگتن است. همین مواضع سخت دوستان شرقی، سران کاخ سفید را به این جمعبندی رسانده که رویکرد خود را تغییر دهند، تا جایی که جیدی ونس از ورود جنگ با ایران به مرحلهای تازه طی دو ماه آینده سخن گفته و ترامپ نیز پایان جنگ پس از انتخابات کنگره را مطرح کرده است؛ اظهاراتی که از شکست کارزار فشار حداکثری و سیاست تهدید برای وادار کردن تهران به تسلیم حکایت دارد.
سید عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران که در رأس یک هیئت دیپلماتیک به پکن سفر کرده است، روز چهار شنبه با وانگیی همتای چینی خود دیدار کرد. وانگیی که در حاشیه بریکس نیز با عراقچی ملاقات کرده بود، دیروز ضمن تأکید بر اهمیت روابط راهبردی دو کشور گفت: «چین و ایران از شراکت راهبردی جامع برخوردارند. چین همچنین آماده است گفتوگو و همکاری با طرف ایرانی را تقویت و قاطعانه از حقوق و منافع مشروع ایران دفاع کند.» وزیر خارجه چین با اشاره به جایگاه ایران در روابط خارجی پکن، جمهوری اسلامی ایران را یک شریک راهبردی توصیف کرد. وی همچنین در بیانیهای درباره دیدارش با وزیر خارجه ایران اعلام کرد «نمیخواهیم شاهد تشدید بیشتر تنشهای منطقهای و گسترش آن به یمن و دریای سرخ باشیم.» وی گفت: «از واشینگتن و تهران میخواهیم درباره مسائل باقیمانده وارد رایزنیهای جدی شوند و بر اساس توافق حاصلشده از زمان تفاهمنامه اسلامآباد، چارچوب مذاکرات را بازسازی کنند.»
نظم جدیدی بر منطقه حاکم شده
وزیر خارجه کشورمان نیز با اشاره به پیوندهای دیرینه بین ایران و چین، پکن را دوست نزدیک و شریک راهبردی ایران توصیف و بر اراده جدی دولت جمهوری اسلامی ایران برای ارتقای همهجانبه مناسبات راهبردی و دوستانه تهران-پکن در چارچوب مشارکت جامع راهبردی بر مبنای احترام و اعتماد متقابل تأکید کرد. عراقچی ریشه شرایط کنونی در منطقه را ناشی از تجاوز نظامی امریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران دانست و با اشاره به اینکه مبارزه، مقاومت و ایستادگی ملت ایران موجب ناکامی و شکست متجاوزان در دستیابی به اهداف نامشروعشان شد، از موضع اصولی چین در محکوم کردن نقض اصول بنیادین منشور ملل متحد توسط امریکا و اسرائیل و همچنین رویکرد مسئولانه آن کشور در قبال سوءاستفاده امریکا از شورای امنیت سازمان ملل تقدیر کرد. وزیر امور خارجه ایران گفت: «جمهوری اسلامی ایران ضمن آمادگی کامل برای دفاع مقتدرانه از حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی و صیانت از امنیت و منافع ملی ایران در مقابل متجاوزان، از راهحلهای دیپلماتیک که حقوق ملت ایران را تأمین نماید، استقبال میکند.»
وزیر خارجه یادآور شد، شرایط منطقه بعد از جنگ تجاوزکارانه علیه ایران دچار تغییرات اساسی شده است و در نظم جدید منطقهای که با گفتوگو و همکاری کشورهای منطقه همراه خواهد بود، جایی برای حضور و دخالتهای نیروهای بیگانه وجود ندارد. عراقچی همچنین با اشاره به نقض عهد مکرر طرف امریکایی از جمله نقض مفاد تفاهم اسلامآباد در کمتر از سه هفته بعد از امضای تفاهم و توقف اجرای آن افزود: «ما ضمن تأکید بر اصول خود و ایستادگی برای احقاق حقوق مسلم ملت ایران، خواهان بازگشت آرامش به منطقه و روابط دوستانه و مسالمتآمیز با همسایگان هستیم و در همین راستا گفتوگو با کشورهای منطقه را آغاز کردهایم.»
تغییر راهبرد واشینگتن
این تحولات در شرایطی صورت میگیرد که جیدی ونس، معاون رئیسجمهور امریکا دیروز مدعی شد که درگیری امریکا و ایران ممکن است تا دو ماه دیگر وارد مرحلهای کاملاً متفاوت شود» و با اظهارات ترامپ موافقت کرد که جنگ ممکن است بلافاصله پس از انتخابات کنگره پایان یابد. معاون ترامپ ادعا کرد: تردد کشتیها از تنگه هرمز به «بیش از ۵۰ درصد» سطح عادی بازگشته و استدلال کرد که امریکا دیگر عملیات تهاجمی انجام نمیدهد، در حالی که ایران همچنان گاهبهگاه به کشتیهای تجاری حمله میکند.
ونس مدعی شد: «واقعاً دو مرحله در این ماجرا وجود دارد و مرحله اول تمام شده است.» او هدف اولیه را نابودی برنامه هستهای ایران، توان نظامی متعارف ایران و توانایی این کشور برای اعمال قدرت در خارج از مرزهایش توصیف کرد. او ادعا کرد مرحله دوم، جلوگیری از بازسازی این توانمندیها توسط ایران و در عین حال حفظ ثبات جهانی است.
تغییر رویکرد واشینگتن به خاطر قدرت نظامی فزاینده ایران است که در ماههای اخیر به موازات تشدید تنشها، ضربات مهلکی را به دشمن وارد کرده است. از اینرو، مقامات امریکایی طی ماههای گذشته، همواره بر این تأکید داشتهاند که حملات ایران، خسارات سنگینی به پایگاه آنها در اردن نداشته است، اما گزارش وال استریت ژورنال به نقل از مسئولان امریکایی و مسئولان کشورهای منطقه از واقعیتی پرده برداشت که نشان میدهد، نظامیان امریکایی برای مقابله با یک حمله ایران ۶۰ الی ۷۰ موشک از نوع پاتریوت و بیش از ۱۲ موشک تاد شلیک کردند و این در شرایطی بود که ایران در جریان حمله مرگبار خود به پایگاه امریکا در اردن تنها ۲۰ موشک بالستیک شلیک کرد، اما امریکا برای مقابله با این حمله مجبور شد بیش از ۸۰ موشک شلیک کند و در نهایت نیز موشکهای ایرانی به پایگاه امریکا برخورد کردند. به عبارتی، امریکا برای دفع حمله ایران، مجبور شد به اندازه مصرف یک هفته خود طی جنگ، از موشکهای رهگیری استفاده کند، چرا که حملات ایران از طریق استفاده از موشکها و مسیرهای مختلف، سرهای جنگی و مانور این موشکها پیچیدهتر شده و لایههای پدافندی امریکا را سرگردان کرده است. والاستریتژورنال به این هم اذعان کرد که ایران در جریان این حمله موفق شد جنگندهها و دیگر هواپیماها را در پایگاه موفق السلطی اردن هدف قرار دهد.
