علي ملكزاده، کارشناس اقتصادي در گفتوگو با «جوان» در خصوص سامانه مالياتي مؤديان و پايانههاي فروشگاهي عنوان كرد: قانون پايانههاي فروشگاهي و سامانه مؤديان با هدف بهبود فرايند مالياتستاني در كشور در سال1398 تصويب و ابلاغ شد، تمركز اين قانون بر بهبود فرايند دريافت ماليات بر ارزش افزوده با صدور صورتحساب الكترونيكي است، يعني سازوكاري را طراحي و پياده ميكند كه بر اساس آن فاكتورهاي كاغذي اعتباري براي سازمان امور مالياتي ندارند.
وي افزود: طي فرايند ذكرشده صورتحسابهاي الكترونيكي صادر ميشود. اين صورتحسابها با تقاطعگيري از اطلاعات تراكنشهاي بانكي اعتبارسنجي و براي سازمان امور مالياتي ارسال ميشوند. وجود چنين فرايندي در كاهش فرار مالياتي به خصوص در موضوع ماليات بر ارزش افزوده و سوءاستفادههايي كه شركتهاي جعلي و صوري انجام ميدادند و براي افراد اعتبار مالياتي غيرواقعي ايجاد ميكردند، تأثيرگذار است.
وي در ادامه افزود: از طرفي سامانه مالياتي مؤديان براي مؤديان نيز كمككننده است. اين سامانه سبب اخذ ماليات عادلانه ميشود، اگر اجرا و استقرار اين سامانه به درستي صورت گيرد، ميتواند مبناي دريافت ماليات بر عملكرد افراد نيز باشد. ملكزاده در ادامه در خصوص نقش سامانه مؤديان در مبارزه با قاچاق و احتكار كالا و خدمات بيان كرد: به دليل صادرشدن صورتحساب الكترونيكي در سامانه مؤديان، نياز به تأييد طرفين معامله يعني خريدار و فروشنده وجود دارد، همچنين در اين سامانه انواع كالا و خدمات شناسهدار هستند، ميتوان علاوه بر رصد جريان مالي و اعتبارسنجي آن، جريان كالا و خدمات را نيز رصد كرد، يعني سازمان امور مالياتي با ظرفيتي كه در قانون پايانههاي فروشگاهي و سامانه مالياتي مؤديان وجود دارد، ميتواند به ياري وزارت صمت آيد و با كمك اطلاعاتي كه در اين سامانه است جريان رصد كالا و خدمات را در اختيار اين وزارتخانه قرار دهد.
اين كارشناس در ادامه افزود: اگر كالايي در نقطهاي از طرف يك فعال اقتصادي فروخته شد و در زنجيره بعدي معطل باقي ماند، احتكار رخداده براي سازمان امور مالياتي ميتواند قابل رصد باشد. اين روند ميتواند حتي براي تنظيم بازار كالاها در كشور و رصد قيمتها تأثيرگذار باشد. اين كارشناس در پايان اظهار داشت: بايد گفت ممكن است در حال حاضر ايراداتي در ساختار سامانه وجود داشته باشد اما در شرايط و ساختار فعلي با پايههاي مالياتي، نرخهاي موجود و معافيتهاي فعلي اين سامانه به درست اجراشدن ساختار موجود كمك ميكند.