عضو كميته تخصصي نخستين سوگواره هنري عاشورا ميگويد: در سوگوارههاي تعزيه لازم است كه اساتيد ادبيات بر متن اجرا، اظهارنظر و ادبيات فاخر را جايگزين تحريفات كنند.
احسان سيديزاده با بيان اينكه تعزيه يك پايگاه مردمي دارد و اين پايگاه مردمي هر چه بيشتر حفظ شود، مسلماً تعزيه رونق بيشتري خواهد داشت به ايبنا گفت: در ادبيات تعزيه علاوه بر زبان فارسي بايد ديگر زبانها و گويشها از جمله تاتي، كردي و تركي نيز مورد توجه گروههاي تعزيهخوان قرار گيرد.
سيديزاده با بيان اينكه گروههاي تعزيهخوان بايد نقدپذير باشند، عنوان كرد: اظهارنظرهاي متخصصان حوزه ادبيات قطعاً ميتواند كمك شاياني را به تعزيه خوانان بكند، چراكه اين اساتيد ميتوانند راهنمايي كنند كه چگونه متن اجراي تعزيه را ميتوانند بهتر بنويسند كه بهترين اجرا را داشتهباشند.
وي ادامه داد: حضور اساتيد ادبيات در خوانش متن اجراها ميتواند به اجراهايي منجر شود كه پيامي ادبي را به مخاطبان ارسال كند.
سيديزاده افزود: اگر گروههاي تعزيه در هر سوگوارهاي بپذيرند كه متن قبل از اجرا توسط اساتيد ادبيات بررسي شود، قطعاً هم سطح اجراي تعزيهها و هم نفوذ تأثيرش در بين مخاطبان بيشتر ميشود.
وي با اشاره به عوامل ماندگاري تعزيه از گذشته تا كنون بيان كرد: دو عامل اساسي بر اين ماندگاري تأثير بسيار داشتهاست. اول اينكه تعزيه پايگاه مردمي داشته و دارد و ثانياً، تنها رسانهاي بوده كه در طول تاريخ نقشش را مثل نقالي به خوبي ايفا كردهاست.
وي گفت: تعزيه در هر شهر و روستايي به هر شكلي چه در سطح ساده و چه در سطح خيلي وسيع اجرا میشد و ساعتها به طول ميانجاميد و مردم در زير تيغ آفتاب سوزان شاهد تماشاي اين تعزيهها بودند. اكنون ديگر با آوردن اجراهاي تعزيه به سالنها ظرفيت آنچناني براي همگاني تماشا كردن عموم مردم نيست.
اين نويسنده بجنوردي با اشاره به استفاده از استعارههاي ادبي در متن تعزيه خاطر نشان كرد: متن تعزيه چارچوبي دارد و اين چارچوب را بايد اصولي انجام دهند و با همين اصول ادبي است كه متن تعزيه ويرايش و پالايش ميشود.
سيديزاده كه مدرس تاريخ است، تصريح كرد: ما بايد تحريفات را از متن تعزيه خارج و ادبيات فاخر را جايگزين كنيم تا به اعتبار ادبيات تأثيرگذار در متن اجراي تعزيه متحول شدن زندگي يك فرد را در پي داشتهباشد.
وي خاطر نشان كرد: متنهاي غني از ادبيات در تعزيه تا آنجا تأثيرگذار است كه فرد بعد از ديدن و پايان، تعزيه در ذهنش ثبت و ضبط شود.
سيديزاده با اشاره به زمان آغازين تعزيه گفت: در ايران تعزيه از زمان آلبويه آغاز و با تشكيل اولين حكومت شيعه ترويج پيدا ميكند. همچنين تعزيه در زمان صفويه هم به اوج خود ميرسد و در زمان قاجار تعزيه دولتي ميشود و تكيه دولت شكل ميگيرد كه در آنجا بسيار حسابشده كار ميكردند.
سيديزاده اظهار كرد: متأسفانه امروز جريانسازي خبري در تعزيه نداريم و با پايان اين سوگواره ديگر تعزيه تمام ميشود و تا سال ديگر اثري از آن نخواهد ماند.
وي در پايان گفت: بعد از پايان سوگوارههاي تعزيه رسانهها بايد دائم در حال مخابره اخبار تعزيه در سراسر كشور باشند.