همزمان با تشدید فشارهای دستگاه قضایی امریکا علیه دونالد ترامپ رئیسجمهور پیشین و برگزاری انتخابات ۲۰۲۴ ریاستجمهوری، کارشناسان درباره رشد چشمگیر افراطگرایی با انگیزههای سیاسی در میان مردم این کشور هشدار میدهند. تهدیدها علیه مقامات دولتی امریکا در سالهای اخیر مدام در حال افزایش است و چالشهای جدیدی را برای اجرای قانون، حقوق مدنی و دموکراسی امریکایی ایجاد کرده است. به نوشته پولیتیکو، از جدیدترین این تهدیدها، درگیری یک مرد ۷۴ساله در ایالت یوتا با مأموران پلیس فدرال امریکا (اف بی آی) است که در نهایت به کشته شدن این شخص انجامید. گفته میشود این مرد در رسانههای اجتماعی، جو بایدن رئیسجمهور امریکا را تهدید به قتل کرده بود. از همین رو کارشناسان نسبت به رادیکال شدن جامعه امریکا و افزایش خشونت با انگیزههای سیاسی هشدار دادهاند. هفته گذشته نیز یک مرد ۵۲ ساله اهل ایالت تگزاس به اتهام تهدید به کشتن کارکنان انتخابات ایالت آریزونا به سه سال و نیم زندان محکوم شد. چهار روز پیش از این ماجرا، دادستانها از دستگیری یک زن ۵۶ ساله اهل ایالت میشیگان که به دروغ گفته بود برای پسر معلول ذهنی خود اسلحه خریده، اما قصد داشته است از آن علیه بایدن و فرماندار دموکرات آن ایالت استفاده کند، خبر دادند. پلیس کنگره امریکا سال گذشته در گزارشی اعلام کرد تعداد تهدیدها علیه اعضای کنگره نسبت به چهار سال قبل، بیش از دو برابر شده است.
شکاف فزاینده داخلی
دودستگی و افزایش قابل ملاحظه شکافها و اختلافات داخلی با توجه به وجود اختلافات متعدد بین دو حزب اصلی امریکا یعنی جمهوریخواهان و دموکراتها به ویژه بین دونالد ترامپ و جو بایدن رؤسای جمهور سابق و کنونی امریکا اکنون در عرصه داخلی امریکا به خوبی قابل مشاهده است. از سوی دیگر دیدگاههای متعدد و اغلب متعارض درباره مسائل سیاست داخلی و سیاست خارجی امریکا که موجب تشتت آرا و تردیدها در تصمیمگیریها شده، اکنون کاملاً عیان شده است. این امر منجر به افزایش قابل توجه افراطگرایی سیاسی و بروز تهدیدات بیسابقه علیه مقامات و نهادهای فدرال و ایالتی در امریکا شده است. افزایش شکافهای داخلی به ویژه بین افراد ناراضی از دولت فدرال و دولت امریکا نقش مهمی در تشدید تهدید امنیتی جدید یعنی افزایش قابل توجه تهدیدات و اقدامات تروریستی و تخریبی از سوی راستگرایان افراطی دارد. «آلخاندرو مایورکاس» وزیر امنیت داخلی امریکا در دسامبر ۲۰۲۲ طی سخنرانی در اندیشکده «مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی» گفت: «ما با موج فزایندهای از چالشهای مرتبط با تروریسم هم در داخل و هم در سراسر جهان روبهرو هستیم.» مایورکاس افزود: «افراطگرایی خشونتآمیز داخلی، یکی از بزرگترین تهدیدات مرتبط با تروریسم در امریکاست.» او گفته است: «رصد کردن خشونت افراطی بین صفوف (سیاسی و نظامی) امریکا ضروری است که وزارت امنیت داخلی برای آن توصیهنامههایی آماده کرده است.» اشاره وی به نفوذ فزاینده تفکرات و نگرشهای افراط گرایانه در نهادهای سیاسی و نظامی امریکاست.
اذعان وزیر امنیت داخلی امریکا درباره خطر افراطگرایی خشونت آمیز داخلی به عنوان یکی از بزرگترین تهدیدات تروریستی، با توجه به گسترش روزافزون گروههای شبه نظامی در داخل امریکا که نگرشها و گرایشهای راستگرایانه افراطی و مبتنی بر برتری نژاد سفید دارند ابراز شده است. حادثه یورش به کنگره امریکا در ۶ ژانویه ۲۰۲۱ ازسوی هواداران خشونت طلب دونالد ترامپ که بسیاری از آنها از اعضا و هواداران جنبشها و گروههای راستگرای افراطی شبه نظامی بودند، موجب افزایش توجه به مسئله مزمن و رو به گسترش تروریسم داخلی در امریکا از سوی افراطگرایان خشونت طلب شده است. جو بایدن رئیسجمهور امریکا در ژانویه ۲۰۲۱، هواداران مسلح ترامپ را «تروریستهای داخلی» خواند. این موضع بایدن بسیار مهم تلقی میشود، زیرا در بطن آن «اعترافی دیرهنگام» به ماهیت تروریستی گروههای راستگرای افراطی هوادار برتری نژاد سفید نهفته است. به نظر میرسد نقش گروههای راستگرای افراطی خودبرترپندار، در سیاست داخلی امریکا پر رنگ شده است و انتظار میرود این گروهها موجب بروز حوادث خشونت بار در عرصه سیاسی امریکا شوند.
گروههای شبه نظامی داخلی
پیش از این نیز «مریک گارلند» دادستان کل امریکا گفته بود گروههای افراطی خشونت طلب داخلی به ویژه برتریطلبان سفیدپوست، تهدیدی فزاینده برای امریکا هستند. گارلند گفته بود: «ما نگرانی روز افزونی درباره افراطگرایی خشن داخلی و تروریسم داخلی داریم، هر دو تهدید، من را شب بیدار نگه میدارد.» وی ضمن هشدار نسبت به تهدید سریع و فزاینده ناشی از تروریسم داخلی، از کنگره امریکا خواست بودجه و منابع مالی بیشتری را برای تحقیق، تعقیب و محاکمه تروریسم داخلی اختصاص دهد. گرچه گارلند به نام گروههای خشن خاصی اشاره نکرد، ولی اعضای گروههای افراطی داخلی امریکا مانند «پسران مفتخر» و «حافظان سوگند» بین صدها نفری هستند که پس از حمله مرگبار به ساختمان کنگره در روز ۶ ژانویه ۲۰۲۱ دستگیر شدند. گروه «پسران مفتخر» یک گروه نئوفاشیستی راستگرای افراطی مردانه است که خشونت سیاسی را ترویج میکند و بارها حمایت خود را از ترامپ اعلام کرده و اعضای آن در حمله به کنگره امریکا نیز مشارکت داشتند. گروه «حافظان سوگند» نیز یک سازمان راست افراطی ضد دولتی شبه نظامی است که اعضای خود را تشویق میکند تا از دستوراتی که به نظر آنها ناقض قانون اساسی ایالات متحده است اطاعت نکنند.
نقش ترامپ
از انتخاب دونالد ترامپ به ریاست جمهوری امریکا به عنوان عاملی برای احیای فعالان و گروههای راست افراطی در امریکا نام برده میشود که ایدئولوژی چپ و محافظهکاری متداول را رد میکنند. حادثه حمله به کنگره امریکا در ۶ ژانویه ۲۰۲۱ ازسوی هواداران خشونت طلب دونالد ترامپ که بسیاری از آنها از اعضا و هواداران جنبشها و گروههای راستگرای افراطی شبه نظامی بودند، زنگ خطر را در این زمینه به صدا درآورده است. «نیکو اماک» کارشناس سیاسی در تارنمای نشنال اینترست نوشت: «اقدامات خشونت آمیز انفرادی که از سوی افراد مسلح تنها و گروههای راستگرای افراطی انجام میشود بخشی از جنبش بزرگتر تروریسم داخلی است که دارای ترکیبی از ساختار جنگ داخلی فزاینده است و نشان میدهد جنگ داخلی دوم در امریکا آغاز شده است.»
کارشناسان امریکایی یکی از عمده دلایل وضعیت نابسامان امنیت داخلی کنونی امریکا را ادعاهای بدون مدرک دونالد ترامپ رئیسجمهوری پیشین امریکا میدانند. ترامپ بارها افبیآی را مورد انتقاد قرار داده و وزارت دادگستری را نیز زیر سؤال برده است. وزارت دادگستری ایالات متحده از زمان اعلام نتیجه انتخابات ۲۰۲۰ ریاست جمهوری این کشور همواره هدف حملات این مقام پیشین قرار داشته است. اتهامات انتخاباتی ترامپ همچنین سبب شده است تهدیدها علیه کارکنان انتخاباتی شدت یابد، به گونهای که از هر شش نفر از این گروه، یکی گزارش تهدید میدهد. ضمن آنکه گفته میشود بسیاری از مدیران باتجربه انتخابات نیز شغل خود را ترک کرده یا به رها کردن آن فکر میکنند. «مایکل جرمن» مأمور سابق افبیآی میگوید: «شخصیتهای صاحب قدرت که تنها شامل ترامپ نمیشود و بسیاری از اعضای حزب جمهوریخواه را هم در بر میگیرد، اساساً با اقداماتشان دست به تبلیغ گروههای خشونتآمیز زدهاند و به مردم عادی طرفدار خود برای خشونت چراغ سبز نشان میدهند.»
تحلیلگران هشدار دادهاند از آنجا که تهدیدها تنها محدود به لفاظی خشن نبودهاند میتوانند پیش زمینهای برای خشونتهای سیاسی باشند. آنها بر این گمان هستند که تشدید این لفاظیها به ویژه با نزدیک شدن به زمان انتخابات ۲۰۲۴ و محاکمه ترامپ میتواند خطر خشونت را افزایش دهد. «جاوید علی» یکی از مقامات ارشد پیشین مبارزه با تروریسم افبیآی، در این باره میگوید: «نگرانی اصلی، مهاجمان تک نفره هستند که به صورت تکانشی عمل میکنند، نه مانند خشونت جمعی شورش ۶ ژانویه ۲۰۲۱ و یورش به ساختمان کنگره. حملات و خشونتهایی که از سوی یک شخص انجام میگیرد به دلیل آنکه ممکن است خیلی سریع و بدون اطلاع قبلی رخ دهد، خطرناکتر است.»
