مهدی عباسزاده، دبیر علمی جشنواره بینالمللی فارابی با بیان این مطلب در نشست خبری چهاردهمین دوره این رویداد با ارائه اطلاعات آماری اظهار کرد: در دوره چهاردهم جشنواره فارابی در بخش داخلی ۲ هزار و ۸۵۷ اثر و در بخش خارجی ۷۰ اثر از طریق سامانه جشنواره دریافت کردیم. از این تعداد ۲ هزار و ۱۶۱ اثر داخلی به گروههای علمی جشنواره راه پیدا کردند. ما ۱۶ گروه علمی داریم که ۱۵ گروه از دورههای پیش وجود داشتند و یک گروه در دوره چهاردهم به نام گروه علوم انسانی و اسلامی اضافه شد.
او با بیان اینکه ۱۱۵ عضو هیئت علمی از دانشگاه و حوزه علمیه از کل کشور در قالب ۱۶ گروه با جشنواره به عنوان مدیر یا عضو گروهها همکاری کردند، گفت: همه افراد در واقع چهرههای کاملاً علمی و حاذق در حوزه کاری خود بودند.
دبیر علمی جشنواره بیناللملی فارابی گفت: پس از داوری همهجانبه ۲۰۶ اثر نهایی به ۵۶۸ داور از نظر بررسی علمی ارسال شد. این داورها در سطح کشور حضور داشتند و در حوزه خود و اثر ارائه شده متخصص بودند. ما سعی کردیم مرتبه علمی آنها بالاتر از محقق باشد تا داوری عادلانه باشد و توزیع جغرافیایی را رعایت کنیم و اگر در جایی اقناع نشدیم به داور پنجم و ششم هم آثار را ارسال کردیم تا داور نسبت به اثر به جمعبندی علمی برسد.
عباسزاده به بخش خارجی و بینالملل جشنواره فارابی اشاره کرد و گفت: در بخش خارجی هم ۷۰ اثر داشتیم که در سه قلمرو علمی ایرانشناسی، اسلامشناسی و علم دینی در شورای بینالملل جشنواره مورد بررسی قرار گرفت. در آن شورا هم افراد علمی هستند که با فضای بینالمللی و جامعه علمی دنیا کاملاً آشنایی دارند و این ۷۰ اثر بررسی و نتایجش تعیین شد.
عباسزاده با بیان اینکه ۵۰ جایزه به افراد و برگزیدگان جشنواره فارابی اهدا میشود، گفت: این ۵۰ جایزه مجموع بخش داخلی و خارجی است. طی رایزنی با شورای سیاستگذاری جشنواره رقم ریالی جوایز جشنواره با جشنواره خوارزمی یکسان شد. سقف جوایز و پرداخت جوایز ما ۱۵۰ میلیون تومان است که برای بالاترین رتبه این مبلغ پرداخت میشود و به تناسب رتبههای پایینتر این مبلغ به صورت پلکانی کاهش پیدا میکند.
وی به برگزیدگان در بخش ترجمه اشاره کرد و افزود: بخش بعدی مترجم برتر است که سه مورد در این دوره داشتیم. البته در این دوره فقط ترجمه از زبانهای خارجی به فارسی مدنظر نبود که در دوره چهاردهم ترجمه معکوس از فارسی به خارجی را هم گنجاندیم که در مجموع سه جایزه اهدا میشود. بخش بعدی نظریهپرداز برتر بود که کرسیهای نظریهپردازی نقد و مناظره یک مورد را به ما معرفی کردهاند.
دبیر علمی جشنواره بینالملل فارابی با بیان اینکه در این دوره جایزه صلح و دوستی اهدا میشود، گفت: این جایزه به شخصیتهایی داده میشود که در حوزه صلح جهانی تقریب بین مذاهب، ادیان و گفتوگوی علمی و جهانی چهره هستند و کار پژوهشی و علمی میکنند. در این بخش از یک چهره ایرانی تقدیر خواهد شد. مجموع این اعداد همان ۵۰ جایزه میشود که در دوره چهاردهم خواهیم داشت.
او به اخبار آینده جشنواره فارابی پرداخت و افزود: شورای سیاستگذاری با حضور وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، رئیس و معاون فرهنگی و اجتماعی جشنواره به عنوان دبیر و اعضای دبیرخانه و چند شخصیت علمی برگزار میشود و معتبرترین مرجع تصمیمگیری درباره جشنواره است. اقدام اول دبیرخانه دائمی جشنواره بینالمللی فارابی تقدیر از داور برتر جشنواره است که با شاخصهایی تعریف شده است و در هر دوره به صورت داخلی طی مراسم جداگانهای از داور برتر تجلیل به عمل خواهد آمد.
عباسزاده با بیان اینکه یک بخش به عنوان دیپلماسی علمی در علوم انسانی و اسلامی به جشنواره پانزدهم اضافه خواهد شد، گفت: این جایزه به دانشگاهها، پژوهشگاهها و انجمنهای علمی اهدا میشود که بیشترین و باکیفیتترین نقش را در مقوله دیپلماسی علمی ارائه کردند.
انتقاد از برگزاری جشنوارههای دولتی موازی با جشنواره فارابی
دکتر رضا غلامی، رئیس دبیرخانه دائمی جشنواره بینالمللی فارابی و رئیس پژوهشگاه مطالعات فرهنگی، اجتماعی و تمدنی وزارت علوم نیز در نشست خبری چهاردهمین دوره جشنواره بینالمللی فارابی با اشاره به اینکه نهتنها چشمانداز مطلوب در جشنواره بینالمللی فارابی شناسایی، معرفی و حمایت هدفمند از نظریههاست، بلکه این رویداد را یکی از عناصر مهم و زمینهساز برای نظریهپردازی در ساحت علوم انسانی عنوان کرد.
غلامی با بیان اینکه این جشنواره چند کارکرد مهم و چه بسا منحصربهفرد در این عرصه دارد، افزود: فارابی هر ساله آخرین وضعیت علمی بهویژه نظریهپردازیها و ابداعات علمی در عرصه علوم انسانی و علوم اسلامی را رصد و ارزیابی میکند و خلأها، کاستیها و ضعفها و در نقطه مقابل ظرفیتها، توانمندیها و مزیتها را به نحو عالمانه نه ذوقی و شهودی تشخیص میدهد. ثانیاً با ایجاد محیط داوری علمی روشمند در سطحی عالی، زمینه تحول در ساحت علمسنجی در علوم انسانی و اسلامی را متناسب با اقتضائات علوم انسانی ایجاد میکند.
وی در تشریح کارکردهای فارابی تأکید کرد: سوم اینکه با ایجاد یک فضای رقابتی مثبت و گرم در دانشگاهها و پژوهشگاهها فرصتهای مناسبی را برای کیفیتبخشی و روزآمدسازی تحقیقات علوم انسانی فراهم میکند. چهارم، اهمیت و ارزش علوم انسانی در نظام حکمرانی را دائماً بازتبیین میکند و نحوه بهرهبرداری صحیح از آثار علمی ممتاز در علوم انسانی را برای تحول و ارتقای نظام حکمرانی و پاسخگویی به مسائل آن یادآور میشود.
رئیس پژوهشگاه مطالعات فرهنگی، اجتماعی و تمدنی ادامه داد: پنجم اینکه ضمن شناسایی استعدادهای برتر و نخبگان جوان در دو عرصه علوم انسانی و علوم اسلامی و معرفی آنها به نظام آموزش عالی، فرصتهای بهتری را برای حمایت مادی و معنوی از آنها خلق میکند. ششم حس قدرشناسی از عالمان و دانشمندان سرزمین شکوهمند ایران اسلامی و نیز جهان اسلام و همه دانشمندانی را که قلبشان برای اعتلای فرهنگ و زبان ایرانی اسلامی میتپد در میان مردم و مسئولان ما بالا میبرد.
رئیس دبیرخانه دائمی جشنواره بینالمللی فارابی با انتقاد از برگزاری جشنوارههای دولتی موازی با جشنواره فارابی اظهار کرد: وقتی جشنواره معتبر و بزرگی مانند جشنواره بینالمللی فارابی به ریاست وزیر محترم علوم، تحقیقات و فناوری و مشارکت تنگاتنگ و مؤثر بنیاد ملی نخبگان برگزار میشود و سیستم داوری آن بسیار دقیق و پیشرفته است دیگر ایجاد همایشهایی مانند سرآمدان و جوایزی مانند نشان درجه یک دانش در دانشگاه تهران با هزینههای هنگفت چه معنایی دارد.
وی یادآور شد: توقع این است که در نظام آموزش عالی جشنوارهها و جوایز مربوط به علوم انسانی، همگی در جشنواره بینالمللی فارابی تجمیع شود و جلوی کارهای تشریفاتی و کمثمر که هزینههای زیادی را هم به کشور تحمیل میکند گرفته شود.
وی تأکید کرد: البته بخش غیردولتی اختیار این را دارد که از محل کمکهای مردمی جوایز متنوعی را به دانشمندان برتر اهدا کند، اما در دولت وجود کارهای موازی عاقلانه نیست.
