در آستانه شروع نیمفصل دوم رقابتهای لیگ برتر، فوتبال با یک مشکل عمده و البته همیشگی دست به گریبان است؛ اشتباهات داوری و تأثیری که روی نتایج مسابقات دارد، بزرگترین مشکل فوتبال است. مشکلی که به نظر میرسد فدراسیون فوتبال میخواهد با اتخاذ یک سیاست خاص و رودررو قرار دادن فوتبال و داوری از زیر بار حل کردن آن شانه خالی کند.
کار مدتهاست که از دست آقایان در رفته است. این را میتوان از تعداد فاحش اشتباهات داوری در هر بازی دریافت. داستانی که تنها به رقابتهای لیگ برتر خلاصه نمیشود و در دستههای پایینتر نیز رؤیت میشود. هرچند به دلیل عدم پوشش کامل مسابقات در دیگر لیگها، چندان به چشم نیاید و مورد توجه قرار نگیرد. با این وجود فدراسیون به جای برداشتن گامی مثبت جهت حل این مشکل ترجیح میدهد صورت مسئله را پاک کند، تنها کاری که به خوبی از عهده آن برمیآید.
در شرایطی که انتظار میرود کمیته داوران جهت ارتقای سطح کیفی و دانش داوران گامی بردارد و جامعه داوری ایران را بهروز کند، آقایان ترجیح میدهند به جای فراهم کردن امکانات برای کیفیسازی داوران، صدای منتقدان را قطع کنند، بهطوریکه کمیته انضباطی فدراسیون فوتبال با انتشار بیانیهای از برخورد جدی با معترضان داوری خبر میدهد: «پیرو جلسه هماندیشی داوران لیگ برتر با اعضای کمیته انضباطی و در راستای حفظ و صیانت از داوران و حیثیت و شئون جایگاه مقدس داوری بدین وسیله اعلام میدارد که کمیته انضباطی به عنوان یکی از ارکان قضایی فدراسیون از تمامی ظرفیتهای قانونی به نحو حداکثر در مقابله با هرگونه هجمه و بدرفتاری بهویژه درباره اظهارات بعد از مسابقه نسبت به داوران و سایر مقامات رسمی مسابقات توسط باشگاهها و منتسبین به آنها در تمامی لیگها و ردهها استفاده خواهد کرد. انتظار میرود باشگاهها ضمن احترام به مقررات انضباطی و اهتمام در اجرای آنها همکاری لازم را به عمل آورند.»
صدالبته که باید شأن داوران حفظ شود. این واقعیت را بیشک هیچ یک از اعضای جامعه فوتبال منکر نمیشوند. با این وجود راهی که فدراسیون به واسطه کمیته انضباطی در پیش گرفته، کوچکترین تأثیری در ماهیت ماجرا ندارد و نمیتواند ضعف داوری فوتبال ایران را لاپوشانی کند یا منکر آن شود، اما شاید بتواند به واسطه تصمیمی که در خصوص برخورد با معترضان گرفته میشود، جامعه فوتبال را مقابل جامعه داوری قرار دهد تا مشکلات مردان سیاهپوش میدانها کمتر به چشم آید.
این کاملاً طبیعی است که داوران خواهان رعایت شأن خود شوند، اما آیا شأن داوران تنها به واسطه اعتراض برخی مربیان و بازیکنان به اشتباهات آنهاست که زیر سؤال میرود یا فدراسیون و کمیته داوران نیز در نادیده گرفتن حق و حقوق آنها این مورد خاص را نادیده میگیرند و زیرپا میگذارند؟! جواب این سؤال را میتوان از لابهلای صحبتهای محمدرضا منصوری، داور بینالمللی فوتبال شنید. کمکداوری که تجربه حضور در جام جهانی را نیز در کارنامه دارد و به جای تاج و خداداد افشاریان از همکارانش در مراسم اختتامیه کلاس دانشافزایی داوری نیمفصل لیگ برتر عذرخواهی میکند: «از همه همکارانم که به دلیل کم بود جا بیرون از سالن هستند عذرخواهی میکنم، چراکه تعداد ما زیاد است و این سالن برای داوران کوچک بود. از کمیته داوران، شخص خداداد افشاریان و فدراسیون درخواست دارم در خصوص داوران یک تصمیم حکومتی خوب گرفته شود.»
در واقع به نظر میرسد فدراسیون بدش نمیآید داوران را مقابل تیمها قرار دهد، چراکه در این صورت کاستیهای جامعه داوری کمتر مورد توجه قرار میگیرد و همه تنها به مشکلات ناشی از قضاوتهای پراشتباه داوران میپردازند و دیگر کمتر کسی به این میاندیشد که آیا جامعه داوری آنطور که باید و شاید مهیای حضور در رقابتهای لیگ برتر شده یا نه؟ آیا دانش داوران بهروزرسانی شده؟ آیا حق و حقوق آنها آنطور که باید و شاید پرداخت شده که انگیزهای برای ارتقای سطح کیفی خود داشته باشند؟
داوری فوتبال ایران سالهاست که شاهد افت فاحشی است، چراکه داوری دستمایه قدرتطلبی و لابیبازیهای آقایان قرار گرفته و در این بین کمتر کسی به بالا بردن سطح کیفی و دانش داوران اندیشیده است، بهطوریکه اندک پیشرفتهای محدود نیز حاصل تلاشهای فردی بوده، بهطوریکه از جامعه بزرگ داوری ایران تنها علیرضا فغانی و یکی، دو کمکداور لایسنس VAR دارند. اما درست در چنین شرایطی فدراسیون به جای مهیا کردن امکانات لازم جهت ارتقای سطح داوری ترجیح میدهد دهان منتقدان را ببندد و آنها را با تهدید به محرومیت و جریمه ساکت کند. اقدامی که نه فقط هیچ کمکی به جامعه داوری ایران نمیکند که باعث میشود فوتبال و داوری مقابل هم قرار بگیرد و اوضاع بغرنجتر شود. در واقع فدراسیون با چشم بستن بر اشتباهات داوری بیش از همه شأن داوران را زیر سؤال میبرد. شاید هم این ترفند فدراسیون باشد؛ تفرقه بنداز، حکومت کن.