از خودتان و تحصیلاتتان بگویید.
نرگس هوشمند، متولد ۵۷ و دارای دو فرزند ۱۷ و ۱۰ ساله هستم. دکترای علوم سیاسی گرایش مسائل ایران دارم.
شاغل هستید؟
بله. خانهدار هستم.
منظورم از شغل، کارمند رسمی است!
خیر. من شاغل بودن را محدودیت میدانم.
بیشتر توضیح دهید، چرا با تحصیلات بالا، اما شغلی انتخاب نکردید و آن را محدودیت میدانید؟
من آزادی عمل را در نداشتن شغل ثابت میبینم. قوانین و حمایتها در حوزه زنان شاغل یا مسکوت است یا خوب اجرا نمیشود و همین باعث میشود در تعارض با حقوق خانواده، فرزند و همسر قرار بگیرم. شاید مهارتهایی در روند زندگی کسب کنم، اما قوانین فعلی ما شیوه حمایتگری مناسب از زنان شاغل را ندارد. من زنان شاغل توانمندی را میبینم که در دورههای مختلف زندگی مثل بارداری، زایمان و... به معضل برمیخورند.
آیا امکان فعالیت همزمان یک خانم در دو شغل خانهداری و خارج از خانه وجود دارد؟
خانم شاغل بخشی از انرژی و توان خود را با رسمیت در فضای اجتماعی به دست آورده و از این طریق هویت اجتماعی پیدا میکند. نمیتوان گفت این موضوع بد است، اما به هر حال یک انتخاب و اولویت است. زنان شاغل میتوانند دراوج باشند، اما نیستند. در عین حال خانمهای توانمند زیادی داریم که با ورود به محدودیتهای اشتغال از آن توانمندیها عقبنشینی کردهاند.
کسی شما را مجبور به انتخاب خانهداری کرده است؟
خیر. خانه داری من یک انتخاب است. در عین حال و به عنوان یک کنشگر اجتماعی حتی برای زنان شاغل هم تلاش میکنم. حضرت زهرا (س) و حضرت زینب (س) فعالیت اجتماعی خود را نادیده نگرفتند و عالمه زمان خود بودند، بنابراین زن در بطن جامعه توانمندی اداره منزل را دارد.
اشاره کردید حمایتهای قانونی پایین یا اجرای ضعیف آنها باعث شده تا خانهداری را انتخاب کنید، آیا دلیل دیگری هم وجود دارد؟
ویژگیهای شخصیتی خودم مانع از انتخاب شغل ثابت میشود. علاقه دارم مدیریت زمانم دست خودم باشد و خانواده با من در این زمینه همراه هستند.
شاغل بودن یا نبودن مادر در تربیت فرزند چه تأثیری دارد؟
مادرانی که خود را برای اجتماع تعریف میکنند بچههای کنشگر و فعالی دارند، پس ربطی به شاغل بودن و نبودن ندارد.
آیا به لحاظ مادی شرایط خوبی دارید؟
خیر. نه اینکه نیاز مالی نداشته باشم، اما قناعت میکنم. اجبار همسرم شاغل بودن یا نبودن نیست. من فعالیت اجتماعی دارم و در حوزه زنان، مقاله مینویسم، اما حتی در قبال فعالیتهایم دریافت مالی ندارم.
این هزینه میتوانست در زندگی شما تأثیر بسزایی داشته باشد، چرا صرفنظر کردید؟
کار منزل کار آسانی نیست. اگر مردی بخواهد فرزند کوچک خود را مهدکودک بگذارد، چه میزان هزینه باید کند؟! در قبال هزینه پرداختی، آیا مهدکودک بچه را پارک و سینما و... میبرد؟! اعتقاد دارم هزینههای اقتصادی که با حضور زن در منزل صفر میشود با حقوق دریافتی وی در بیرون منزل برابری میکند.
اولویت اول شما در زندگی چیست؟
اولویت اصلی من خانه و خانواده است. خانه را مثل کشور خودم میدانم که در آن مقام وزارت را دارم و در موفقیت و سطح بینش فکری و اعتقادی اعضای خانواده سهم بزرگی دارم. البته بانوان باید بدانند در خانه ماندن هم آدابی دارد و به معنای حبسشدن در خانه نیست.