تولید سریالهای نمایش خانگی بدون دریافت مجوز از نهاد ناظر، اقدام غیرقانونی است که متأسفانه در حال گسترش است و دور زدن قانون در شرایطی که این روزها شبکه نمایش خانگی در حال تبدیلشدن به بزرگترین سرگرمیساز مردم است، اقدامی خطرناک است.
سریال «سقوط»، تنها زمانی در مرکز توجهها قرار گرفت که مشخص شد حمید فرخنژاد بازیگر این مجموعه از ایران خارج شده و رفتارهای هنجارشکنانهای از خود به نمایش گذاشتهاست. «سقوط» سریالی است که حال و هوای امنیتی دارد و به موضوع نجات یک دختر کرد از دست داعش میپردازد، در یکی از مشهورترین پلتفرمهای نمایش خانگی ساخته شدهاست. خبر ساخت این سریال در شهریورماه رسانهای شدهاست و پس از آن در سکوت خبری کار پیش رفتهاست. روز گذشته نامهای از نهاد ناظر ساترا، خطاب به پلتفرم سازنده سریال «سقوط» منتشر شد که در آن از غیرقانونیبودن ساخت این سریال خبر میدهد.
در متن منتشر شده از سوی ساترا آمدهاست: «احترام نظر به بررسی صورت پذیرفته و اعلام برخی نهادهای نظارتی سریال «سقوط» به کارگردانی آقای سجاد پهلوانزاده با سرمایهگذاری رسانه «فیلیمو»، بدون بررسی و دریافت مجوز تولید ساترا در حال تولید میباشد؛ به اطلاع میرساند تولید و انتشار سریال و برنامه تلویزیونی بدون انجام فرایندهای قانونی تخلف محسوب میشود که متأسفانه این روند قانونگریزی و عدم تمکین به مقررات در رسانه «فیلیمو» نهادینه شدهاست؛ لذا ضمن تذکر جدی به رسانه «فیلیمو» برای تخطی از مقررات ساترا، در صورت عدمتوجه رسانه «فیلیمو» به فرایندهای قانونی، پیگیری حقوقی و قضایی در برابر این این تخلفات صورت خواهد پذیرفت.»
تاریخ نامه مذکور، بیش از ۵۰ روز پیش را نشان میدهد و در این مدت، نهتنها کار تولید سریال «سقوط» متوقف نشده بلکه اگر ماجرای فرخنژاد پیش نمیآمد، مشخص نبود که مسئله غیرقانونی بودن ساخت این سریال هیچگاه رسانهای شود یا خیر!
در ماههای اخیر و دورهای که سینما با افت تولید مواجه شدهاست، شبکه نمایش خانگی رونق خوبی از حیث تعداد تولیدات پیدا کردهاست، اما تعجبآمیز است که با وجود ورود سرمایههای جدید و رونق گرفتن این فضا برای مشغولشدن هنرمندان، پلتفرمها به جای تعامل بیشتر با نهاد ناظر، رو به کارهای غیرقانونی از جمله ساخت سریال بدون دریافت مجوز آوردهاند. در سال جاری چند سریال شبکه نمایش خانگی از جمله مجموعه «شهرک کلیله و دمنه» بدون دریافت مجوز از ساترا پخش شدهاند. بهرغم تأکید رئیس سازمان صداوسیما بر نظارت ساترا بر سریالهای شبکه نمایش خانگی، بسیاری از سازندگان این سریالها ترجیح میدهند که بدون اطلاع ساترا سریال را تولید و آماده پخش کنند. ایرج محمدی، تهیهکننده سریال «جادوگر» درباره ساخت آثار بدون دریافت مجوز گفتهبود: «تنها جادوگر نیست که بدون مجوز پخش شدهاست. تمام سریالها هماکنون این وضعیت را دارند و بحث کلی است. دعوای حاضر میان پلتفرمها و ساتراست که باعث آسیبرساندن به سریالها و برنامههای تولیدشده در بخش شبکه نمایش خانگی میشود که بهنظرم باید زودتر حل و فصل شود.»
در خصوص ساخت سریال «سووشون»، به کارگردانی نرگس آبیار نیز گفته شده که کار تولید پیش از دریافت مجوزهای لازم از ساترا آغاز شده و عملاً ساترا زمانی موافقت خود را با تولید این مجموعه اعلام کردهاست که عوامل تولید در حال کار بودند! این اقدام یعنی وجود یا عدموجود مجوز ساترا برای فیلمساز در درجه اول اهمیت قرار ندارد و کار به جایی میرسد که مانند سریال «سقوط» حتی اگر ساترا مجوزی را هم صادر نکند، فیلمساز و پلتفرم کار خودشان را انجام میدهند و به مقررات دهنکجی میکنند. در شرایطی که وزارت ارشاد موضع مشخصی در خصوص شبکه نمایش خانگی اتخاذ نمیکند، ساترا خود را متولی نظارت بر تولیدات شبکه نمایش خانگی و به خصوص سریالهای تولیدی پلتفرمها معرفی کردهاست و به نظر میرسد برای رعایت شأن قانون و جایگاهی که در دست گرفتهاست، باید مماشات با قانونشکنیها را خاتمه دهد.
