مقامهای امریکایی پشـــت لنز دوربینها، از حمایت تام و تمام از اوکراین صحبت میکنند و یک کمپین بیسابقه برای ارسال تسلیحات به اوکراین راه انداختهاند؛ جایی که حدود ۹ ماه است مسکو را درگیر یک باتلاق نظامی کردهاند. با این حال، دولت امریکا از طریق یک کانال محرمانه در بالاترین سطح، مراقب است سطح تنشها از کنترل خارج نشود، اتفاقی که میتواند منجر به گسترش دامنه جنگ به محدودهای شود که کرملین را متقاعد میکند از سلاح هستهای استفاده کند. مقامهای امریکایی برای اولین بار دیروز فاش کردند یک کانال محرمانه بین مشاور امنیت ملی کاخسفید با دستیار ارشد رئیسجمهور روسیه، چیزی شبیه به «تلفنقرمز» روسیه و امریکا در دوره جنگ سرد شکل گرفته است.
به گزارش «جوان» امریکا و شوروی سابق در اوج جنگ سرد در دهه ۱۹۶۰ یک سیستم ارتباطی مستقیم در بالاترین سطوح استراتژیک راه انداخته بودند تا از برخورد ناخواسته با همدیگر جلوگیری کنند، رویارویی که میتوانست تا یک جنگ هستهای تمام عیار کشیده شود. این سیستم ارتباطی که اولین بار حدود یک سال بعد از بحران موشکی کوبا در سال ۱۹۶۳ راه افتاد، معروف به تلفن قرمز شد. حالا به فاصله ۶۰ سال بعد، امریکا و روسیه در اوکراین وارد یک درگیری غیرمستقیم شدهاند، جنگی که روسها گفتهاند در صورت تهدید موجودیتی، تردیدی در کاربرد سلاح هستهای به خود راه نخواهند داد و جو بایدن، رئیسجمهور امریکا هم متقابلاً گفته که استفاده روسیه از سلاح هستهای در اوکراین یعنی آرماگدون.
با وجود لفاظی دو قدرت اول و دوم هستهای جهان که مجموع تسلیحات هستهای آنها به ۱۱ هزار میرسد، دولت بایدن مصر است رویارویی با روسها کار را به جایی نرساند که دامنه جنگ گسترش یافته و به رویارویی هستهای منجر شود. روز یک شنبه واشنگتنپست فاش کرد ایالات متحده بهطور خصوصی اوکراین را تشویق میکند که از ایده مذاکره با روسیه استقبال کند. هرچند «دیمیتری پسکوف» سخنگوی کرملین گفت که سیاستهای کییف چنین امکانی را از بین برده، ولی واقعیت این است که امریکا و روسیه، هر دو بهرغم همه لفاظیها، از تبعات جنگ در اوکراین به شکلی که منجر به رویارویی آنها شود، نگرانند. والاستریتژورنال دیروز گزارش کرد که مشاور امنیت ملی جو بایدن و دستیاران ارشد کرملین در ماههای اخیر برای کاهش خطر درگیری گستردهتر بر سر اوکراین گفتگوهای خصوصی داشتهاند، گفتگوهایی که البته نه بر سر صلح در اوکراین، بلکه برای جلوگیری از گسترش جنگ تا مرز درگیری گسترده بین طرفین بوده است. البته جیک سالیوان پس از تهدید رهبران روسیه به استفاده از سلاح هستهای، به امکان تماسهای مستقیم امریکا و روسیه اشاره کرده و در ۲۵ سپتامبر در برنامه «Meet the Press» شبکه NBC گفته بود: «ما این ظرفیت را داریم که مستقیماً در سطوح ارشد صحبت کنیم و در مورد پیامهای خود به آنها شفاف باشیم و پیامهای آنها را دریافت کنیم.» با این حال، این برای اولین بار است که خبر غیررسمی تماس مستقیم و رسمی دو قدرت هستهای، منتشر میشود. جزئیات این گفتگوها مشخص نیست، ولی مقامهای امریکایی به رغم هشدارهای هستهای روسیه گفتهاند شواهدی در دست ندارند که مسکو خود را برای اقدام هستهای حتی از نوع محدود آن آماده میکند.
بهرغم گزارشهایی که درباره تمایل روسیه و امریکا برای مصالحه در اوکراین منتشر شده، مقامهای اوکراینی همچنان بر ادامه جنگ اصرار دارند. ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین گفته که روسیه در ادامه حملات «شدیدش» در منطقه دونتسک واقع در شرق اوکراین، متحمل تلفات سنگینی شده است و برای حملاتی جدید به زیرساختهای انرژی اوکراین آماده میشود. این در حالی است که متقابلاً، مقامات خدمات اضطراری منطقهای اعلام کردند، ارتش اوکراین روز یک شنبه موشکهای هیمارس ساخت امریکا را به طرف سد هیدروالکتریک «کاخووسکایا» در منطقه خرسون شلیک کردند و به یکی از سیلبندها آسیب زدند. یکی از نمایندگان خدمات اضطراری در بیانیهای گفته که ساعت ۱۰ صبح روز یک شنبه به وقت محلی شش موشک این سد را هدف گرفتند و تأکید کرده که نیروهای مسلح اوکراین از تلاشهایشان برای تخریب سد هیدروالکتریک «کاخووسکایا» و ایجاد شرایطی برای یک فاجعه انسانی دست برنمیدارند. این در حالی است که زلنسکی روسیه را به هدف گرفتن زیرساختهای اوکراین متهم کرده و گفته که نیروها و تجهیزات را برای تکرار احتمالی حملات گسترده به زیرساختها به ویژه زیرساختهای انرژی ما متمرکز میکند. زلنسکی همچنین بار دیگر از اثر پهپادهای ایران بر جنگ اوکراین صحبت کرد و زلنسکی گفت که همدستی ایران در اقدام تروریستی روسیه باید با مجازات روبهرو شود. او گفته که این موضوع را نهتنها در سطح شرکای سنتی خود خواهیم رساند، کل جهان خواهد دانست که رژیم ایران به روسیه در طولانی کردن جنگ کمک میکند و در نتیجه، تأثیر تهدیدهایی را که دقیقاً جنگ روسیه علیه جهان ایجاد کرده، طولانیتر میکند.
