در میانه زمانی که مذاکرات وین با درخواست مذاکرهکنندگان متوقف شده تا دیپلماتها چگونگی ادامه گفتگوها در پایتختهای خود را جمعبندی کنند، نقل قولهای رسمی و غیررسمی از سوی مقامات تلآویو درباره اقدام نظامی علیه ایران منتشر میشود. در میانه زمانی که مذاکرات وین با درخواست مذاکرهکنندگان متوقف شده تا دیپلماتها چگونگی ادامه گفتگوها در پایتختهای خود را جمعبندی کنند، نقل قولهای رسمی و غیررسمی از سوی مقامات تلآویو درباره اقدام نظامی علیه ایران منتشر میشود. در حالی که کارشناسان اسرائیلی از جمله یک ژنرال بازنشسته نیروی هوایی ارتش اسرائیل پیشبینی کردهاند که حمله به تأسیسات هستهای ایران در حد غیرممکن است، تکرار تهدیدات شفاهی مقامات تلآویو شاید با هدف تحتالشعاع قرار دادن مذاکرات آتی با ایران صورت میگیرد.
به گزارش «جوان»، خیابان منتهی به هتل کوبورگ در وین اتریش چند روزی است آرام است. در چند روز گذشته که هیئتهای سیاسی مشارکتکننده در مذاکرات با ایران به پایتختهای خود رفتهاند تا برای ادامه گفتگوها برنامهریزی کنند، پیادهروهای اطراف هتل کوبورگ از خبرنگاران و محافظان هیئتهای سیاسی خالی شده و اوضاع آرام است.
برخلاف این اوضاع آرام وین، در تلآویو مقامات اسرائیلی خود را به در و دیوار میزنند تا صدای تهدیدات نظامیشان علیه ایران شنیده شود. «بنی گانتس» وزیر جنگ اسرائیل که روز دو شنبه در کمیته نظامی و امور خارجی پارلمان رژیم صهیونیستی موسوم به کنست حضور داشت، خواستار دخالت کشورهای خارجی در امور داخلی ایران شد و گفت امریکا و قدرتهای جهانی میتوانند پیشرفت هستهای و در کل اقدامات منطقهای آن را متوقف کنند.
گانتس پیشتر نیز در امریکا با ادعای اینکه ایران امنیت اسرائیل را تهدید میکند، مدعی شده بود که این رژیم برای هر سناریویی آماده میشود و هر کاری را که لازم است برای حفاظت از خود انجام خواهد داد. روز جمعه نیز «واشنگتنپست» در گزارشی از درخواست اسرائیل از دولت بایدن برای اتخاذ رویکرد تهاجمیتر در قبال برنامه هستهای ایران خبر داد. حتی برخی دیگر از مقامات تلآویو از جمله «نفتالی بنت»، نخستوزیر این رژیم در ادعاهای خود درباره مقابله با ایران مدعی شدهاند که تلآویو هرکاری را که لازم باشد در برابر تهران انجام خواهد داد که اشاره مستقیمی به درگیری نظامی با ایران است.
موشک ایران زودتر از جنگندههای اسرائیلی به تلآویو میرسد
با وجود ادعاهایی که از سوی مقامات اسرائیلی درباره حمله به ایران میشود، اما به نظر میرسد چنین تهدیداتی نه براساس محاسبات استراتژیک نظامی، بلکه متأثر از فضاسازی رسانهای دنبال میشود. تاکنون نیز کارشناسان متعددی اقدام نظامی تلآویو علیه ایران را خارج از توان ارتش و سازوکار نظامی رژیم صهیونیستی عنوان کردهاند. نیویورکتایمز در جدیدترین مقاله خود که روز یک شنبه منتشر شد، درباره حمله به ایران میگوید: «ظرفیتهای پدافندی ایران اکنون بسیار قویتر از سال ۲۰۱۲، یعنی آخرین باری که اسرائیل جداً به فکر حمله بود، است. سایتهای هستهای ایران استحکامات دفاعی بهتری دارد و موشکهای سطح به سطح بیشتری دارد که میتواند سریعاً از تونلهای خود شلیک کند.» در این مقاله، «تال اینبار»، کارشناس هوانوردی و رئیس سابق مؤسسه مطالعات راهبردی هوا و فضای فیشر میگوید: «این احتمال هم کاملاً وجود دارد که هواپیماهای اسرائیل هنگام تلاش برای بازگشت به اسرائیل، ببینند که موشکهای ایرانی باندهای آنها را نابود کردهاند.» همچنین «دنی سیترینوویچ»، رئیس سابق اطلاعات ارتش اسرائیل در مطلبی که در شورای آتلانتیک منتشر شد، گفت: «امکان نابودی کامل برنامه هستهای ایران وجود ندارد.»
سیترینوویچ افزود: «جدای از چالشهای عملیاتی اجرای چنین حملهای، بهویژه با توجه به تقویت سامانههای هوایی ایران که متکی به اس ۳۰۰ روسی و سامانههای بومی باور ۳۷۳ و سوم خرداد است، اسرائیل با چالشهایی راهبردی نیز دست به گریبان است. از منظر دیگر، برخلاف عراق و سوریه که برنامههای هستهای متکی بر رآکتورهای هستهای واحدی داشتند که اسرائیل به ترتیب در سالهای ۱۹۸۱ و ۲۰۰۷ نابود کرد، برنامه ایران بر اساس دو تأسیسات غنیسازی بسیار محافظت شده و غیرمتمرکز است. علاوه بر این، در حالی که زیرساختهای هستهای عراق توسط فرانسه و سوریه توسط کرهشمالی ساخته شده است، ایران طی سالها برای ساختن برنامه هستهای خود بر اساس دانش دانشمندان هستهای خود تلاش کرده است. به عبارت دیگر، حتی اگر سایتهای هستهای ایران نابود شوند، دانش هستهای بومی دانشمندان ایرانی را قادر میسازد برنامه هستهای را به سرعت بازسازی کنند.»
این مقام سابق اسرائیلی در تحلیل خود گفت: «همچنین برخلاف حملات اسرائیل به برنامههای هستهای عراق و سوریه، که هیچ واکنشی در پی نداشت، ایران و نیروهای نیابتی منطقهای آن به حمله به ایران پاسخ خواهند داد. به عبارت دیگر ۵/۱ میلیارد دلاری که به نیروهای اسرائیلی برای تدارک حمله نظامی احتمالی به ایران داده شده، تنها آغاز هزینههای اسرائیل است، چرا که پاسخ محور مقاومت عواقب سنگینی برای اسرائیل خواهد داشت.»
«ریلیک شفر» ژنرال بازنشسته نیروی هوایی ارتش صهیونیستی که به عنوان خلبان در حمله سال ۱۹۸۱ به تأسیسات هستهای عراق شرکت داشته است، از دیگر مقامات صهیونیستی است که حمله نظامی به ایران را غیرممکن میداند و شرقالاوسط به نقل از او میگوید: «حمله به تأسیسات هستهای ایران که آسیب جدی به آن وارد کند بسیار سخت و حتی غیرممکن است. بمبهای اسرائیل قادر به نفوذ و نابودی تأسیسات هستهای ایران که در اعماق زمین قرار دارند، نیستند.» این مقام صهیونیستی در ادامه میافزاید: «نیروی هوایی اسرائیل به اندازه کافی هواپیماهای جنگی بزرگ برای حمل بمبهایی که بتوانند به پناهگاهها و مکانهای مستحکم نفوذ کنند، ندارد، بنابراین برای آسیب رساندن به این مکانها، باید با موشکها حمله شود، فرآیندی که ممکن است روزها یا حتی هفتهها طول بکشد.»
امریکا از رویارویی با ایران پرهیز میکند
به نظر میرسد که یک مانع بزرگ دیگر تلآویو برای اقدام نظامی علیه ایران، عدم همراهی و اجماع بینالمللی است. مهمترین و بزرگترین متحد خارجی تلآویو، یعنی واشنگتن از رویارویی نظامی با ایران به شدت پرهیز دارد و «جیک سالیوان» مشاور امنیت ملی کاخ سفید در تازهترین موضعگیری خود بر بازگشت به توافق با ایران تأکید کرده و گفته است که بازگشت واشنگتن به برجام با در نظر داشتن موضع رژیم صهیونیستی بررسی میشود. حتی نیویورکتایمز هفته گذشته و همزمان با سفر «بنی گانتس»، وزیر جنگ اسرائیل به واشنگتن برای دیدار با مقامات نظامی امریکا اعلام کرد که این سفر برای جلب نظر کاخ سفید در همراهی با گزینه نظامی علیه تأسیسات هستهای ایران صورت گرفته، اما مقامات واشنگتن دست رد به خواسته تلآویو زدهاند و میان امریکا و اسرائیل بر سر چگونگی مقابله با برنامه هستهای ایران اختلافنظر زیادی وجود دارد.
بر این اساس در حالی که اسرائیل سخت در تلاش برای نمایش آمادگی جهت حمله به سایتهای هستهای ایران است، شواهد و قرائن حاکی است که تقریباً هیچ شانسی برای اقدام نظامی اسرائیل بدون تأیید امریکا وجود ندارد. حتی نیویورکتایمز در گزارش خود گفته بود که واشنگتن از قبول درخواست اسرائیل برای تحویل هواپیماهای سوخترسان به عنوان یک ابزار ضروری برای حمله ادعایی به ایران امتناع کرده است.