گردهمایی ورزشکاران مدالآور کنار هم تحت عنوان «کمیسیون ورزشکاران» و استفاده از نظرات و تجربیات آنها برای گرفتن تصمیماتی که میتواند در آینده سایر ورزشکاران تأثیرگذار باشد اتفاقی مثبت است برای ورزش ایران. البته تأثیر مثبت آن تنها در صورتی عیان خواهد شد که اعضای آن همه تمرکز خود را به متن معطوف کنند نه اینکه تمام حواسشان به حواشی باشد گردهمایی ورزشکاران مدالآور کنار هم تحت عنوان «کمیسیون ورزشکاران» و استفاده از نظرات و تجربیات آنها برای گرفتن تصمیماتی که میتواند در آینده سایر ورزشکاران تأثیرگذار باشد اتفاقی مثبت است برای ورزش ایران. البته تأثیر مثبت آن تنها در صورتی عیان خواهد شد که اعضای آن همه تمرکز خود را به متن معطوف کنند نه اینکه تمام حواسشان به حواشی باشد. متأسفانه شروع دوره دوم این کمیسیون واقعیتهای تلخی را نشان داد تا همه بدانند قهرمانانی که دم از پهلوانی میزنند نیز برای رسیدن به پست و مقام حاضرند به جان هم بیفتند و آبروی ورزش کشور را ببرند.
اهداف اولیه
کمیته بینالمللی المپیک اهداف خاص خودش را دنبال میکند و کشورهای عضو نیز به تبع آن در جهت اجرای این اهداف گام برمیدارند. از نظر IOC موضوع اصلی همه فعالیتها و تصمیمات میبایست پیشرفت ورزش و بها دادن به ورزشکاران در سراسر جهان باشد. تشکیل کمیسیونها تخصصی یکی از این اهداف است. طبق آییننامههای تعیین شده مسئولیتهای مهم هم در IOC و هم کمیتههای کشورهای عضو به کمیسیونهای مربوطه محول میشود. از همین رو کمیته ملی المپیک ایران نیز چهار سال پیش به این فکر افتاد تا کمیسیون ورزشکاران را با برگزاری انتخابات تشکیل دهد. در تابستان سال ۹۶ مسئولان کمیته این تصمیم را اجرایی کردند تا برای اولین بار اعضای کمیسیون ورزشکاران با انتخاب خود ورزشکاران برگزیده شوند. در دوره نخست ۱۷۶ ورزشکار برای حضور در انتخابات شرایط لازم را داشتند و از بین آنها ۵۷ نفر برای شرکت در انتخابات کاندیدا شدند. آبان ماه همان سال انتخابات برگزار شد و بیش از ۴۰۰ ورزشکار با داشتن حق رأی پای صندوق رفتند تا ۱۵ فرد برگزیده خود را انتخاب کنند.
ضوابط و وظایف
در اساسنامه تعیین شده از سوی کمیته ملی المپیک در هر دوره ۱۵ نفر به عنوان اعضای کمیسیون ورزشکاران انتخاب میشوند با این شرط که حتماً سه بانوی مدالآور باید در این جمع ۱۵ نفره حضور داشته باشند. البته تعداد بانوان عضو کمیسیون میتواند بیشتر از این هم باشد ولی حداقل سه بانوی ورزشکار میبایست به عضویت این کمیسیون دربیایند. حضور یکی از ورزشکاران رشتههای زمستانی نیز الزامی است. از آنجا که انتظار میرود ورزشکاران رشتههای زیادی در این کمیسیون نماینده داشته باشند، قانونی وضع شده تا سه رشته مدالآور تکواندو، وزنهبرداری و کشتی حداکثر سه نماینده داشته باشند و به این شکل توازن در حضور مدالآوران در بین سایر رشتهها نیز حفظ شود.
موضوعی که بیش از همه حساسیت تشکیل کمیسیون ورزشکاران را افزایش داده است، وظایف تعریف شده و حوزه اختیارات برای اعضاست. آییننامه این کمیسیون در سایت کمیته ملی المپیک وجود دارد و همه میتوانند آن را رؤیت کنند. در ماده یک آییننامه مأموریت ارائه دیدگاهها و بیان نظرات ورزشکاران به اعضای کمیسیون سپرده شده است. همچنین در ماده یک، ۱۱ هدف و وظیفه اصلی آنها صراحتاً بیان شده است. بررسی و ارائه نظرات کارشناسی در امور ارجاعی هیئت اجرایی کمیته المپیک به کمیسیون، برقراری ارتباط با کمیسیون ورزشکاران کمیته بینالمللی المپیک و سایر کشورهای جهان به منظور تبادل اطلاعات و دستیابی به ایدههای جدید، انتخاب و معرفی نمایندگان ورزشکاران به کمیته بینالمللی المپیک از طریق کمیته ملی المپیک، پیشنهاد راهکارهای مناسب و قابل اجرا به کمیته ملی المپیک در خصوص مسائل و حقوق مرتبط با ورزشکاران، انتخاب و معرفی نمایندگان ورزشکاران جهت شرکت در مجامع داخلی و خارجی از طریق کمیته ملی المپیک، انتخاب نماینده کمیسیون ورزشکاران به عنوان عضو دارای حق رأی هیئت اجرایی به مدت چهار سال منوط به تصویب مجمع عمومی کمیته ملی المپیک و مطرح نمودن حقوق و علایق ورزشکارران و ارائه توصیههای مرتبط از قبیل معرفی حکم به شورای بینالمللی حکمیت ورزشی اهم وظایف تعریف شده برای اعضای کمیسیون ورزشکاران به شمار میروند.
انتظارات زیاد
همانطور که اشاره شد IOC بهای زیادی به کمیسیون ورزشکاران خود میدهد. از نظر این مرجع بینالمللی ورزشکاران عضو باید از فرصتی که به آنها داده شده بهره لازم را در جهت برآورده کردن انتظارات ببرند. در کشورمان نیز بعد از تشکیل این کمیسیون، ورزشکاران منتظر بودند تا مشکلات صنفی و قانونیشان لااقل از طریق اعضای کمیسیون ورزشکاران پیگیری شود. اما در دوره نخست عملاً قدمی در جهت مرتفع کردن مشکلات و برآورده کردن انتظارات برداشته نشد. تا جایی که معلوم نیست این کمیسیون در چهار سال نخست چه خروجی داشته و اهداف مندرج در آییننامه پیگیری شده است یا نه. بعد از شروع ثبتنام از نامزدهای واجد شرایط در انتخابات و برگزاری مجمع انتخاباتی، یک بار دیگر بحث انتظارات و وظایف نفرات برگزیده مطرح شد. اینکه یک نفر از اعضای کمیسیون ورزشکاران طبق قانون به عنوان نماینده در هیئت اجرایی کمیته ملی المپیک حضور دارد فرصت بزرگی است که انتظار میرود مغتنم شمرده شود. نماینده کمیسیون این موقعیت را دارد تا در حضور مدیران ارشد کمیته خواستهها و انتظارات جامعه ورزش را مطرح و تا به نتیجه رسیدن آنها را پیگیری کند.
اما ماجرا وقتی پیچیده میشود که گروهی متشکل از مدالآوران شناخته شده یا همان نخبگان ورزش کشور تاب تحمل یکدیگر در یک جلسه کاری را ندارند و جدالهای لفظی به قدری بالا میگیرد که عدهایی با حمایت یک فدراسیون خود را تافته جدا بافته تصور میکنند. در صورتی که انتظار میرود اعضا با سرلوحه قرار دادن روحیه جوانمردی و پهلوانی به وظایف تعریف شدهشان عمل کنند و آنها که بیرون از گود ماندهاند نیز در مسیر کمک کردن به اعضای هم صنف خود گام بردارند. متأسفانه خواسته و انتظارات اهالی ورزش با رفتارهای زشت، متناقض و جاهطلبانه برندهها و بازندهها هیچ سنخیتی ندارد و اگر قرار به ادامه این روند باشد در دوره دوم کمیسیون ورزشکاران باز هم باری از روی دوش ورزش کشور برداشته نخواهد شد.