بررسي اولويتهاي وزارت ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري
وزير پيشنهادي رئيسجمهور براي تصدي وزارت ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي معرفي شد. اكنون آنچه مهم است راهي است كه وزير پس از كسب اعتماد نمايندگان مردم در مجلس، در پيش خواهد داشت. وزارت ميراث فرهنگي ميتواند پس از دوران كرونا، در بخش گردشگري به يكي از مهمترين منابع درآمدي و ايجاد اشتغال در كشور تبديل شود.
دكتر محمد ثابتاقليدي، كارشناس ارشد حوزه ميراث فرهنگي و گردشگري درباره اولويتهاي وزير آتي ميراث به «جوان»ميگويد: يكي از اولين اقداماتي كه وزير ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري بايد به آن اهتمام داشته باشد، اين است كه شاكله وزارت بر اساس شايستهسالاري چيده شود، بايد فضايي ايجاد شود كه امكان برخورداري مناسب وزارتخانه از سرمايه انساني متعهد و متخصص فراهم شود.
ثابتاقليدي با تأكيد بر اينكه وزارت ميراث فرهنگي نيازمند مديراني است كه داراي «روحيه جهادي» باشند، ادامه ميدهد: رسيدن به شعار «ايران قوي» صرفاً با اقدامات جهادي ميسر است و وزارت ميراث فرهنگي نيز در صورتي به موفقيت ميرسد كه مديراني را با چنين روحيهاي به خدمت بگيرد كه در سه سطح بالادستي، مياني و ستادي خدمت كنند.
كارشناس ارشد حوزه ميراث فرهنگي و گردشگري با بيان اينكه مردم ذينفعان اصلي بخش ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي هستند، ميگويد: «به خدمت گرفتن مديران پاكدست و متعهد، دخالت دولت را در امور مربوط به اين بخش كاهش ميدهد و در عوض به رونق فضاي كسب و كار و گسترش فعاليتهاي مردمي و بخش خصوصي كمك ميكند.»
اولويتهاي بخش ميراث فرهنگي
وزارت ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري همان طور كه از نامش مشخص است از سه بخش عمده تشكيل شده است كه به نوعي با يكديگر در تعامل و همپوشاني هستند و از سويي نيز هر كدام داراي شرايط خاص خود هستند.
ثابتاقليدي درباره آنچه وزارتخانه ميراث فرهنگي در بخش «ميراث فرهنگي» با آن روبهرو خواهد بود، ميگويد: «به دليل محدوديت منابع مالي و تعدد اماكن و محدودهاي ميراثي اين توازن وجود ندارد كه پاسخگوي حفاظت و احياي ميراث ملموس و ناملوس خود باشيم، بيشتر بودجه صرف امور جاري از جمله حقوق و دستمزد ميشود. براي رسيدن به نقطه ايدهآل در اين حوزه بايد به سوي برنامهريزي جهت گسترش فعاليت انجمنهاي مردم نهاد پيش برويم.»
وي ادامه ميدهد: «بايد دست مردم براي حفاظت و سرمايهگذاري به سبك «BOT»باز باشد تا امكان مرمت و بهرهبرداري از اماكن تاريخي را به دست آورند. اين فعاليتها ميتواند در قالب فروشگاههاي عرضه صنايع دستي يا اقامگاهها و مراكز پذيرايي باشد.»
اولويتهاي بخش گردشگري
صنعت گردشگري در ايران بيشترين آسيب را از شيوع ويروس كرونا متحمل شده است. به نظر ميرسد دولت سيزدهم بايد فكر جدي براي احياي گردشگري داشته باشد. ثابتاقليدي در اين باره ميگويد: «بسياري از دفاتر خدمات مسافرتي، اقامتگاهها و مراكز بومگردي در اين مدت دچار ورشكستگي شدهاند، هتلها نيز با ضرر و زيان سنگين روبهرو شدهاند. دولت بايد در كوتاهمدت بسته حمايتي براي كمك به مشاغل حوزه گردشگري تدوين كند. در كنار آن حمايتهاي مالياتي و بيمهاي براي حفظ نيروي انساني در نظر گرفته شود.»
كارشناس حوزه گردشگري با تأكيد بر اينكه واكسيناسيون فعالان صنعت گردشگري ميتواند باعث ايجاد شرايط ورود گردشگر شود، بيان ميكند: «انجام واكسيناسيون در داخل كشور، زمينه را براي ورود گردشگر خارجي مهيا ميكند و اين كار به رونق مجدد صنعت گردشگري كمك ميكند.»
وي همچنين يكي از راهكارهاي كمك به توسعه گردشگري را كاهش تصديگري دولت و تشويق بخش خصوصي براي فعاليت بيشتر در اين زمينه عنوان ميكند و ميگويد: «دولت بايد در حوزه گردشگري وظايف حاكميتي و سياستگذاري در سطح عالي و نظارت را در دستور كار خود قرار دهد. اهتمام دولت بايد در كاهش به حداقل رساندن بوروكراسي باشد. صدور مجوزها و تمديد آنها تسهيل شده و در كمترين زمان ممكن انجام شود، در كنار آن با ورود شركتهاي دانشبنيان تقويت شود و از كارآفرينان حوزه گردشگري حمايت شود.»
در سالهاي اخير حوزه گردشگري يكي از مشاغلي بوده كه اقبال مردمي به خصوص در شهرها و مناطق داراي پتانسيل گردشگري بالا رفته است. ثابتاقليدي ميگويد: «دولت بايد ميزهاي سرمايهگذاري در بخش گردشگري را راهاندازي كند. هدف از راهاندازي اين ميزها تسهيل سرمايهگذاريهاست. در كنار اين موضوع سرمايهگذاري دولت براي ايجاد امكان عمومي گردشگري از جمله تفرجگاههاي حاشيه شهرها و تجهيز آنها به خدماتي چون سرويسهاي بهداشتي مناسب، ميتواند به توسعه گردشگري كمك كند.»
وي در ادامه به برنامه براي جذب گردشگر خارجي اشاره كرده و ميگويد: «الگوي ورود گردشگران خارجي نشان ميدهد بيشترين حجم ورود توريست از كشورهاي مسلمان و همسايه است و دولت بايد با توجه به اين الگو برنامهريزي كند تا بتواند حجم ورود گردشگران خارجي را افزايش دهد.»
اولويتهاي حوزه صنايع دستي
ثابتاقليدي معتقد است: «بزرگترين مشكل در بخش صنايع دستي، در بخش ماركتينگ و بازاريابي است. صنعت بستهبندي در اين حوزه با تكنولوژيهاي روز جهان پيش نرفته است و باب ميل خريداران خارجي نيست.»
وي ميافزايد: «حضور ايران در نمايشگاههاي خارجي در حوزه ميراث، صنايع دستي و گردشگري بايد داراي همپوشاني باشد و هر سه حوزه بايد در كنار هم ديده شوند.»
كارشناس ارشد حوزه ميراث فرهنگي ميگويد: «متأسفانه بسياري از رشتههاي صنايع دستي، به دليل قطع شدن زنجيره استاد- شاگردي، در معرض فراموشي قرار گرفته است، از وظايف مهم وزارت ميراث فرهنگي، تلاش براي احياي اين رشتههاست.»
