تفاوت این نمایشگاه با نمایشگاه دوره اول در این بود که صنعت نرمافزار باور کرده بود حالا برای خودش نمایشگاهی دارد. البته تعطیلی نمایشگاههای موازی از جمله«تسما» و حذف ناشران الکترونیک از نمایشگاه کتاب نیز خود گواهی بر این مدعا بود. نمایشگاه دوم را باید پایان بیقانونیهای رسمی در حوزه نرم افزار نامید. همین که مسؤولان به این فکر افتادند که فقط نرمافزارهای ثبت شده میتوانند در نمایشگاه شرکت کنند خود مرهمی بر دل همه آنهایی بود که در نمایشگاه اول نرمافزارشان را در دو غرفه آن طرفتر کپی میکردند و البته ارزان تر میفروختند. شاید فصل پاییز آن سال را بتوان زمان شکوفایی صنعت نرم افزار کشور نامید. نمایشگاه و جشنواره دوم بر خلاف دوه اول رنگ و بوی بهاری نداشت و درست در میانه پاییز برگزار شد. مکان نمایشگاه هم از نمایشگاه بینالمللی تهران به مصلای امام خمینی(ره) تغییر پیدا کرد. آمارها نشان میدهد بیش از 500 شرکت خصوصی که بخش عمدهای از آنها در حوزه نرمافزار فعال بودند و بیش از 140 پایگاه اینترنتی و وبلاگ فعال در نمایشگاه دوم شرکت کردند.
اخراج غیر قانونیها از نمایشگاه دوم
یکی از دستاوردهای نمایشگاه دوم ممنوعیت توزیع نرمافزارهای بدون شناسنامه از دیماه 87 و غیرقانونی اعلام شدن فعالیت مجمع ناشران الکترونیکی از نظر وزارت ارشاد بود. در این نمایشگاه وزارت ارشاد سیاستهای حمایتی خود برای فعالیت بخش خصوصی در حوزه نرمافزار را به صورت جدی مطرح کرد؛ تا جایی که عیسی زارعپور، رئیس مرکز توسعه فناوری اطلاعات و رسانههای دیجیتال وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از مقوله رعایت کپی رایت به عنوان مهمترین معضل صنعت نرمافزار کشور نام برد و گفت: اگر این معضل برطرف شود، گشایشی در صنعت نرمافزار کشور رخ خواهد داد.
بر همین اساس وزارت ارشاد بحث شناسنامهدار کردن نرمافزار را با اتکا به قانون حمایت از پدیدآورندگان نرمافزار مصوب سال 1379 در دستور کار قرار داد. کار صدور مجوز هم از بهمن ماه سال 86 آغاز و مقرر شد از دیماه تکثیر و توزیع نرمافزار بدون شناسنامه ممنوع شود. زارعپور شناسنامهدار کردن نرمافزار را مهمترین گام دولت در جهت توسعه صنعت نرمافزار خواند اما از نظر برگزارکنندگان ارائه پنج هزار عنوان نرمافزار داخلی ثبت شده در نمایشگاه دوم از هر چیزی مهمتر بود؛ زیرا این خود نویدبخش تحولی در صنعت نرمافزار بود. اما اتفاق دوم که تا حدودی هم جنجال آفرین شدن، غیر قانونی اعلام شدن فعالیت مجمع ناشران الکترونیکی از نظر وزارت ارشاد بود. «عیسیزارعپور» در نمایشگاه دوم گفت:«از نظر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مجمعی به نام مجمع ناشران الکترونیکی مجوز قانونی ندارد و هر فعالیتی زیر این عنوان انجام شود، غیر قانونی است».
غایبها میخواهند گمنام بمانند
یکی از انتقادات که به نمایشگاه دوم وارد شد، غیبت وب سایتهای فرهنگی،هنری و سرگرمی در کنار حضور چشمگیر وبسایتهای مذهبی در بخش ویژه پایگاههای اینترنتی و وبلاگهای نمایشگاه بود. که البته رئیس نمایشگاه در اینباره گفت: ما از همه دعوت کردیم که در نمایشگاه شرکت کنند، اما ظاهر صرف هزینه برای برخی دارندگان وبسایتها برای حضور در نمایشگاه به صرف نبوده است. ضمن این که اصولاً بسیاری از فعالان فضای مجازی ترجیح میدهند فقط حضور مجازی داشته باشند و در فضای حقیقی ظاهر نشوند. باید یادآور شد که اساساً سایتهای مذهبی حضور پررنگتری در فضای مجازی داشته و دارند. چنان که اولین ارتباطهای اینترنتی کشور از شهر قم و مؤسسه نور آغاز شد. برخی ما را متهم میکنند که حمایتها عرصه را بر سایر بخشها تنگ کرده است. در حالی که این چنین نیست. به طوری که وزارت ارشاد برای جبران غیبت وبسایتها، بخشی را به معرفی 100 وبسایت برتر اختصاص داده بود.
گام دوم هم ملی بود
با اینکه سال اول موضوع بینالمللی شدن نمایشگاه پیشنهاد شد اما مسؤولان برگزاری نمایشگاه دوم نیز ترجیح دادند نمایشگاه ملی بماند تا بتواند با قدرت و توان به سوی بینالمللی شدن گام بردارد. دیگر این که در طول نمایشگاه اول شرکتهای فراوانی بودند که در روز روشن محصولات دیگران را کپی میکردند و با یارانه دولت به بازدیدکنندگان میفروختند که در نمایشگاه دوم از این شرکتها خبری نبود. اما عدم انسجام در روند ثبتنام از طریق وبسایت جشنواره صادر نشدن کارت برای متصدیان و غرفهداران تا روز دوم و سوم نمایشگاه و قطع و وصلهای مرکر اینترنت حتی در بخش پایگاههای اینترنتی که اتصال و وصالهای مکرر اینترنت حتی در بخش پایگاههای اینترنتی که اتصال به اینترنت لازمه ارائه و معرفی کارها و وبسایت آنهاست. همچنین تغییر درهای ورودی اصلی طی روزهای برگزاری نمایشگاه برخلاف نقشههای توزیع شده از جمله اشکالاتی بود که در هر دو دوره نمایشگاه دیده میشود. اشکالهایی که با تلاش برگزارکنندگان در دوره سوم رفع شده تا امسال مخاطبان شاهد رویدادی باکیفیت باشند.
