روز گذشته كارشناسان بازارهاي مختلف در واكنش به خروج امريكا از برجام، تقريباً يكصدا اعلام كردند كه پيشبيني لازم را براي اين منظور تدارك ديدهاند. هرچند كه برخي از بازارها مانند بازار سرمايه و بورس با واكنش سرد با اين موضوع برخورد كرد و حتي شاخص اندكي بالا رفت. بازار سكه نيز با اندكي افزايش مواجه شد كه پيشبيني ميشود از امروز قيمت طلا كاهش قابل توجهي را در روزهاي پيشرو تجربه كند.
به گزارش «جوان» فعالان اقتصادي ميگويند، اتفاقاً اگر ترامپ، برجام را تعليق ميكرد و يك مهلت دو تا سه ماهه تعيين ميكرد، اوضاع بدتر بود و اين بلاتكليفي در قراردادها، وضعيت را به شكل بدتري پيش ميبرد و اكنون تكليف مشخص شده است. واقعيت آن است كه ظرف ماههاي گذشته، اقتصاد ايران در يك بلاتكليفي عميق فرو رفته بود و بسياري از شركتهاي اروپايي و طرف قرارداد ايران، قراردادهاي خود را با ايران معلق نگه داشته و منتظر تصميم ترامپ مانده بودند. اكنون تكليف مشخص شده و حداقل شركتهاي اروپايي طرف قرارداد برخي شركتهاي ايراني، ديگر بايد تكليف خود را با قراردادهاي خود در ايران يكسره كنند؛ يا بايد ايران را ترك كنند يا بمانند و به كار ادامه دهند؛ نه اينكه در اين فضاي معلق، فقط از امتيازاتي كه احتمالاً دولت در اختيار آنها به لحاظ واردات و مواردي از اين دست گذاشته است، بهرهمند شوند.
دولت آمادگي براي مديريت شرايط را دارد
در همين ارتباط، مسعود خوانساري در گفتوگو با خبرنگار «مهر» گفت: دولت براي خروج امريكا از برجام، سناريوها را چيده و آمادگي مديريت دارد. اين در حالي است كه بلاتكليفي خروج يا ماندگاري امريكا در برجام براي سرمايهگذاران خارجي در اقتصاد ايران، مشكلاتي را ايجاد كرده بود، اما در شرايط فعلي وضعيت مشخص شده است. ابراهيم بهادراني، مشاور عالي اتاق بازرگاني، صنايع، معادن و كشاورزي تهران هم در گفتوگو با «مهر» گفت: اگر ترامپ، تعليق را ادامه ميداد، شرايط بلاتكليف كنوني ادامه مييافت. ولي با خروج ترامپ از برجام، تكليف همه مشخص شد.
بخش مسكن به تنهايي ميتواند سياست تحريم امريكا را بياثر كند
افشين پروينپور كارشناس اقتصاد مسكن با بيان اينكه با ظرفيتهاي بخش مسكن ميتوانيم جلوي امريكا بايستيم، گفت: بخش مسكن بهتنهايي ميتواند اقتصاد ايران را سرپا نگاه دارد. وي تصريح كرد: در هر صورت مسكن كشور، تأثير آنچناني از بحث خروج برجام نميپذيرد و ميتوان به راحتي از ظرفيت اين بخش براي ايجاد اشتغال و افزايش سطح درآمد خانوارها استفاده كرد. يك اقتصاددان نيز با اشاره به اينكه خروج امريكا از برجام فرصتي بيبديل براي خروج از اقتصاد آچمزي است، گفت: نبايد مقابل اتاق جنگ اقتصادي امريكا رفتار عادي داشت و نياز به اتخاذ استراتژي بسيج ملي است. بهروز عليشيري در گفتوگو با «فارس» گفت: شرايط اقتصاد آچمزي فريبنده است و در اين وضعيت، چنانچه كنشگران اقتصادي متوجه نباشند كه قابليتها و ظرفيتهاي آچمز شده، فاقد كارايي و اثربخشي رفتاري است دچار فهم غلط و سوءبرداشت نسبت به داشتههاي واقعي خود خواهند شد و برجام چنين وضعيتي را براي اقتصاد ايران فراهم میآورد. به گفته اين استاد اقتصاد بينالملل، در حوزههاي روابط اقتصاد خارجي، روابط كشور با مجامع و مؤسسات اقتصاد بينالملل نظير بانك توسعه اسلامي و بانك جهاني، روابط كارگزاري بانكي با بانكهاي مطرح غربي، انجام پروژههاي بزرگ با حضور سرمايهگذاران خارجي در حوزه نيروگاهي و بزرگراهي، قرارداد IPC نفتي با توتال، خريد هواپيما و مثالهاي متعدد ديگري از ساير حوزههاي روابط اقتصاد خارجي كشور نشان ميدهد، بايد به سرعت سوءتفاهم و سوءبرداشت خود را از شرايط موجود اقتصادي تغيير و بازنويسي كنيم. اين اقتصاددان به وظيفه و نقش ستاد فرماندهي اقتصاد مقاومتي اشاره كرد و اظهار داشت: اين «ستاد» بايد فراقوهاي باشد، مركب از همه صاحبنظران اقتصاد بينالمللي و اقتصاد ملي صاحب تخصص و تجربه باشد، منعطف و با سرعت بالا تصميمگيري كند و برنامهاي عملياتي و كمي و سنجشپذير را براي بازگشت آرامش به اقتصاد ملي تدوين و اجرايي كند.
واكنش سرد بورس به خروج امريكا
اما بازار بورس هم واكنش سرد به خروج امريكا از برجام داشت و شاخص ۱۷۱ واحد افزايش يافت. تحليلگر تكنيكال بورس با اشاره به خروج امريكا از برجام گفت: مردم رفتارهاي هيجاني در بازار بورس نداشته باشند، چراكه ۹۷ يكي از بهترين سالهاي مالي براي بازار سرمايه كشور است.
نويد اختريزاده در گفتوگو با «مهر» با اشاره به خروج امريكا از برجام گفت: اگرچه ممكن است خروج ترامپ از برجام، آثار اقتصادي براي ايران داشته باشد، اما به هرحال در بازار سرمايه ايران تأثير منفي نخواهد گذاشت و حتي اگر به صورت كوتاهمدت، شاخص رو به كاهش نهد، طی يك يا دو روز به سرعت جبران خواهد شد؛ همانطور كه دیروز هم بازار سرمايه بيتفاوت به تصميم رئيسجمهور ايالات متحده امريكا، روز را با افزايش شاخص آغاز كرد. بايد توجه داشت كه هيچ اتفاق خاصي در بازار سرمايه نيفتاده است. سابقه اين را داريم كه خيلي از مسائل سياسي پيش آمده و حتي توافق برجام امضا شده ولي نتيجه آن بر بازار سرمايه، كاملاً برعكس بوده است.
بازار آماده خروج امريكا از برجام بود
رئيس اتحاديه بنكداران موادغذايي تهران نيز با تأكيد بر اينكه هيچ مشكلي براي تأمين كالاهاي اساسي نداريم، گفت: قيمت برخي اقلام كاهش يافته اما توليدكنندگان روغن تقاضاي افزايش قيمت دارند كه ظاهراً با درخواست آنها موافقت شده است. محمد آقاطاهر به خبرگزاري فارس، گفت: هيچ مشكلي براي تأمين كالاهاي اساسي از جمله برنج، روغن، قند و شكر و حبوبات وجود ندارد و اين كالاها به اندازه كافي در بازار موجود است. رئيس اتحاديه بنكداران مواد غذايي افزود: قيمت برنج خارجي، قند و شكر و حبوبات در بازار كاهش يافته و قيمت برنج ايراني ثابت بوده است. وي درخصوص تأثير خروج امريكا از برجام بر وضعيت بازار گفت: براي اين موضوع آماده بوديم و مشكل خاصي وجود ندارد.
2/6 ميليارد دلار ارز در سامانه نيما تخصيص يافت
رئيس كل بانك مركزي نيز با بيان اينكه هيچ نگراني از تأمين ارز متقاضيان وجود ندارد، گفت: از ابتداي فعاليت سامانه نيما در 22 فروردين امسال براي تأمين مالي تجارت خارجي كشور تا 18ارديبهشت ماه بيش از 2/6ميليارد دلار ارزهاي مختلف تخصيص داده شده است. وليالله سيف روزگذشته پس از پايان جلسه هيئت دولت به خبرنگاران گفت: اين ميزان تخصيص ارز در كمتر يك ماه، نشاندهنده نبود محدوديت براي نيازهاي متقاضيان است. وي ادامه داد: در مدت ياد شده همچنين بيش از 4ميليارد دلار منابع ارزي تأمين شده و صادركنندگان نيز 2/1ميليارد دلار به نظام بانكي واگذار كردند كه نشان ميدهد، مسير در شرايط عالي قرار دارد. وي ادامه داد: براي پوشش كافي تأمين ارز در سامانه نيما، فهرستي از نيازهاي منطقي و قابل قبول تهيه كرديم تا در كميته موردنظر تصميمگيري شود. رئيس كل بانك مركزي افزود: در جلسه روز گذشته با حضور ذينفعان بازار ارز از جمله واردكنندگان، صادركنندگان و توليدكنندگان، اعلام شد تصميمهاي جديد درباره ارز، استقرار نسبي مناسبي را با توجه به زمان اندك انجام كارها، ايجاد كرده و آرامش نسبي به وجود آورده است. سيف ادامه داد: از همه ذينفعان خواسته شد پيشنهادهاي خود را براي بهبود وضعيت موجود با بانك مركزي در ميان بگذارند تا با گذشت زمان، مسير تكامل طي شود. وي درباره تمهيدات انجام شده نسبت به نقض برجام از سوي امريكا گفت: برنامهريزي لازم از 22 فروردين امسال انجام شده و شرايط ارزي كشور تحت كنترل قرار دارد. همچنين به گونهاي عمل ميكنيم كه اقتصاد كشور از هرگونه فضاسازي از مصونيت لازم برخوردار باشد.
به شرايط قبل از برجام باز نميگرديم
وزير تعاون، كار و رفاه اجتماعي هم برگشت به شرايط پيش از برجام را غيرممكن دانست و گفت: به يقين، به آن شرايط باز نميگرديم. «علي ربيعي» در گفتوگو با «ايرنا» افزود: از نظر زيرساختها آمادگي كافي را براي برخورد با اقدام امريكا در خروج از برجام داريم. وي درخصوص اثرات اقدام دونالد ترامپ در نقض و خروج از برجام نيز گفت: خروج از برجام در زندگي اقتصادي و اجتماعي ايرانيها اثر چنداني ندارد.
