نويسنده : مريم احمدي
موضوعي که اگرچه اوايل دهه هشتاد ، دولت وقت با هماهنگي سازمان حفاظت از محيط
زيست با هدف رونق اقتصادي و توسعه گردشگري استان وبا تصويب واگذاري 380 هکتار از اين
جزيره به بخش خصوصي آن را کليد زد، اما بلافاصله از سوي کارشناسان اقدامي غيرکارشناسي
و مخرب محيط زيست اعلام شد! حالا پس از گذشت چندين سال در حالي که پرونده تبديل جزيره
اشوراده به منطقه گردشگري روي ميز سه دولت قرار گرفته همچنان بلاتکليف مانده است! شرايطي
که سبب شده اين جزيره در ميان تصميمات ضد و نقيض و اختلاف نظرهاي مسئولان دولتي نه
تنها حتي يک قدم به رونق اقتصادي نزديک نشود بلکه در اثر بي توجهي پتانسيل ها و ظرفيت
ها تاريخي اين جزيره نيز در معرض نابودي قرار بگيرد. بلاتکليفي وضعيت اشوراده سبب شد
چندي پيش نماينده ولي فقيه دراستان گلستان با انتقاد چندين باره از تعلل در تعيين تکليف
اين جزيره خواستار اتمام اين مشکل چندين ساله شود.
/////
آشوراده روستایی
در مرکز شبه جزیره میانکاله در شهرستان بندر ترکمن استان گلستان و تنها جزیره ایرانی
دریای خزر است. جزيره اي که به عنوان تنها قسمت باقي مانده از مجمعالجزایر مورد توجه
دولت صفوي، به رغم داشتن طبيعت زيبا، بناهاي تاريخي و طرفيت توليد ماهيان خاوياري چندين
سال است به دليل سرگرداني در واگذاري به بخش خصوصي براي تبديل به منطقه گردشگري و باقي
ماندن تحت اختيارات دولتي از رونق افتاده است. تا آنجا که حالا اين تعلل بارها از سوي
مسئولان استان از جمله ايت الله نور مفيدي نماينده ولي فقيه در استان گلستان مورد انتقاد
گرفته است.
اگرچه بحث تبديل
جزيره اشوراده به منطقه گردشگري از سال 76 اغاز شد اما عملا اين مبحث تا اوايل دهه
هشتاد و روي کار امدن دولت اصلاحات به دلايلي مسکوت مانده بود. سال 82 دولت وقت واگذاری
380 هکتار از این جزیره به شرکت خصوصی «مناطق گردشگردی جهان» را با امضا و موافقت ابتکار
رييس سازمان محيط زيستش تصویب کرد. مصوبه اي که طرح گردشگری جزیره آشوراده را مطابق
قوانین و مقررات جاری، با انجام ارزیابی اثرات زیست محیطی و تأیید در کمیته 2 جهت صدور
مجوز برای آغاز فعالیت را بلامانع اعلام کرد!
موضوعي که بعدها خود ابتکار آن را تصميمي در خور شرايط و اقتضائات زماني عنوان
کرد. ناگفته نماند در اين سالها وجود اختلاف نظرها و مشکلات حقوقي بر سر واگذاري بخشي
از اين جزيره مانع فعاليت هاي هماهنگ و رسيدگي به محيط زست و طبيعي و گردشگري اين منطقه
بوده است. اين مصوبه در ولت هاي بعدي ابطال شد و پس از روي کار امدن دولت يازدهم باز
هم مطرح شد.
اظهارات قديم و جديد
سازمان محيط زيست!
از ابتدای دولت یازدهم
اما این موضوع به شکل جدیتری مطرح شد و حتی رئیسجمهور و معاون اول وی، نیز در این
رابطه به اظهارنظر پرداختند.در آبان 92 که تازه دولت يازدهم روي کار امده بود باز هم
نام آشوراده بار دیگر با گردشگری گره خورد. اسحاق جهانگیری، معاون اول رئیسجمهور خواستار
تغییر کاربری آشوراده به گردشگری شد و مسئولیت این امر را به سازمان میراث فرهنگی واگذار
کرد. سال 93 در آستانه سفر رئیسجمهور به استان گلستان و وعده تبديل اشوراده به مرکز
مهم گردشگري، سازمان محیط زیست و سازمان میراث
فرهنگی و گردشگری تواقفنامهای مبنی بر تبدیل 380 هکتار از آشوراده به گردشگری هم امضا
شد.
در حالی که مشاور
رئیس سازمان محیطزیست، معاون اسبق سازمان محیط زیست و بدنه کارشناسی سازمان محیط زیست
و برخی متخصصان مستقل، این امر را به معنی نابودی آشوراده و پافشاری معصومه ابتکار
بر یک اشتباه قدیمی دانستهاند اما رئیس سازمان محیط زیست میگوید فقط 10 درصد آشوراده
به گردشگری اختصاص مییابد؛ آن هم با رعایت ضوابط محیط زیست و تنها در زون تفرج متمرکز
و گسترده.
اين در حالي است
که اوايل سال جاري رئیس سازمان حفاظت محیط زیست تأکید کرد: در جزیره آشوراده برنامهای
برای واگذاری وجود ندارد زیرا این منطقه پناهگاه حیات وحش است. ابتکار افزود: در دورههای
قبل در میانکاله واگذاری غیرقانونی اتفاق افتاد و بیش از ۱۰۰ هکتار در داخل میانکاله واگذاری داشتیم
اما خوشبختانه با رای دادگاه و اقدام سازمان حفاظت محیط زیست آزادسازی شد.
وي با تاکيد بر اينکه
محیط زیست آشوراده را واگذار نمی کند افزود: قانون مشخص در مورد اراضی چهارگانه وجود
دارد که طبق آن هیچ گونه واگذاری اجازه داده نمیشود، واگذاری یا هر تغییر در محدودههای
حفاظت شده تنها با مصوبه شورای عالی محیط زیست امکانپذیر است و بخش واگذاری نیز برعهده
منابع طبیعی است بنابراین سازمان حفاظت محیط زیست هیچ اجازه واگذاری ندارد!
اين در حالي است
که درست چند ماه قبل اين مسئول اعلام کرده بود با کمک بخش خصوصي اشوراده به منطقه گردشگری
پایدار تبدیل می شود، براساس برنامه های تصویب شده ما مناطق حفاظت شده را تصویب کرده
و مدیریت آن را واگذار می کنیم.
حالا بايد منتظر
ماند و ديد اين واگذاري و همکاري نيز چند سال ديگر به طول مي انجامد وايا مي تواند
اين منطقه را از سالها بلاتکليفي خارج کند؟!
