
معصومه طاهري
چند روز پيش با رونمايي از پوستر سيامين جشنواره فيلم كودك ونوجوان در اصفهان رسماً برگزاري جشنواره كليد خورده شد. اين درحالي است كه وضعيت جشنواره كودك و نوجوان همچنان با همان پرسشهاي جدي كمافيالسابق مواجه است. سالهاست كه بسياري از اصحاب قلم و مطبوعات درباره كميت و كيفيت اين جشنواره گفتوگوها و نقدهاي مختلفي مطرح كردهاند و ديدگاههاي مثبت و منفي كارشناسان اين حوزه را درباره جشنواره گرفتهاند اما آنچه بيش از هر چيزي باعث ميگردد تا جشنواره براي طرفداران و علاقهمندان جدي آن مورد توجه باشد، اين نكته است كه آيا چنين جشنوارهاي ميتواند باعث رونق سينماي كودك و نوجوان شود و آن را سروساماني جدي بدهد يا باز هم طبق روال سالهاي قبل به نام كودكان و به كام بزرگسالان خواهد بود؟!
متأسفانه هربار با تخصيص و صرف هزينههاي بالا گفته ميشود قرار است امسال شاهد اتفاقات تازهاي در زمينه ساخت و اكران فيلم كودك و نوجوان باشيم آن هم يك جشنواره در حد و اندازه بينالمللي... . اما بعد از آن تنها شاهد يك دورهمي دوستانه اهالي سينما و تلويزيون هستيم درحالي كه اتفاق خاص و تازهاي هم رخ نداده است. دركنار آن هم از مهمانان خارجي دست چندمي سينماي كودك دعوت ميشود تا چند روزي تعطيلات بيايند و همچنان اوضاع سينماي كودك و نوجوان در شرايط خوبي قرار ندارد و بيمار است. چنانکه پيشكسوتان سينما و تلويزيون در مصاحبههاي حاشيهاي جشنواره سالهاي قبل هم گلايه داشتند كه چرا جشنواره فيلم كودك و نوجوان برد و توان لازم را ندارد و چرا در طول سال شاهد اكران اين فيلمها نيستيم و تنها در همين چند روز جشنواره اكران محدود و تبليغ موقت ميشوند؟!
حقيقت امر آن است، جشنواره كودك و نوجوان كه از سال 1361شروع به كار كرد و در 29دوره اجرا شد، تنها 17 دوره خود را در اصفهان گذرانده تا آنجا كه تقريباً نام اين جشنواره با نام اصفهان مترادف شده است و البته برگزاركنندگان و مهمانان جشنواره نيز از برپايي آن در شهرهاي غير از تهران و اصفهان همواره ابراز نارضايتي داشتهاند و حالا گويا قرار است تا اين جشنواره كه به دلايلي از سال 93 تاكنون برپايياش معلق مانده، مجدداً جاني دوباره بگيرد و در تير ماه سال جاري در اصفهان آغاز به كار كند. خارج از زمان برگزاري كه پاييز باشد يا تابستان، اصلاً طي چند سال اخير ماهيت خود اين جشنواره زير سؤال بوده است به طوري كه در آخرين دوره برگزاري آن در اصفهان حتي صداي بازيگران و مهمانان جشنواره هم درآمده بود كه واقعاً خروجي اين جشنواره چيست؟! جشنوارهاي كه به واقع هيچ نقشي در سينما و فيلمسازي داخلي و خارجي ندارد. سؤال بزرگي كه هر بار رسانهها نيز به اشكال مختلف به آن پرداختند.
سالهاست كه جشنوارهاي با نام و برند كودك و نوجوان برگزار ميشود و سالهاست سينماي ايران فيلم كودك ندارد و سوپراستاري از ميان كودكان و نوجوانان براي آنها نداشته است؛ فيلمهايي كه در اين جشنواره به صورت صوري به نماش درميآيند و جايزه ميگيرند اكثراً فيلمهاي بزرگسالان هستند تا كودكان و نوجوانان و اصلاً خارج از هياهوها و تبليغات پرسروصداي جشنواره و برخي از رسانهها، خروجي براي كودكان و نوجوانان در آن ديده نميشود. در كنار اين بحث شاهد مخارج بسيار سنگين و بريز و بپاشهاي جشنواره كودك هستيم؛ مخارجي كه عمدتاً بار مالي آن به خصوص در سالهاي اخير تنها بر دوش مردم اصفهان است. هنوز يادمان نرفته است سخنان(آ. ه) زن بازيگري كه در طول جشنواره فيلم كودك، مهمان برنامه «زندهرود» شده بود و به مجري ميگفت از بس در اين چند روز خوردم اضافه وزن پيدا كردم!
متأسفانه تاكنون سعي شده تا اين جشنواره هم به جشنواره فرش قرمزدار فيلم فجر نزديك شود؛ جشنوارهاي كه سالهاست هويت خود را گم كرده و به يك برنامه براي ترويج بد فرهنگي و بدحجابي تبديل شده است و حالا در سالهاي اخير نيز ما در اصفهان شاهد بوديم جشنواره كودك نيز جاي پاي بزرگتر خود يعني جشنواره فجر در اين امور گذاشته بود، به طوري كه در سطح شهر يا اماكن مقدسي چون تخت فولاد هم با همان وضعيت ناجور تردد داشتند كه باعث اعتراض مردم اصفهان و علماي اين شهر شده بود. البته در اين جشنواره گاه مهمانان مشهور خارجي نيز دعوت شدهاند مانند نوه سازنده عروسكهاي پت و مت يا مبتكر كاراكتر دوستداشتني لوك خوششانس و... اما جاي تأسف است كه حتي حضور اين افراد معروف بازتابي نداشت و نتوانستند از چنين ظرفيتهایی به خوبي بهره ببرند، تا جايي كه اهالي هنر نيز كه شيفته و مشتاق ديدار اين افراد هستند، اطلاعي پيدا نكردند چه كساني به اصفهان آمدند و رفتند، زيرا جشنواره كودك و نوجوان اصفهان تنها محلي براي تفريح و گذران تعطيلات بوده است تا يك رويكرد اساسي براي احياي فيلم كودك و نوجوان. اميدواريم سيامين دوره جشنواره فيلم كودك و نوجوان يارشاطري براي سينما باشد نه بارخاطر و شاهد اتفاقات عملي خوبي در رونق بخشيدن به سينماي نيمهجان كودك و نوجوان باشيم نه صرفاً يك كار رفع تكليفي در كارنامه كاري.