
ديروز صبح بار ديگر احمد عزيزي، شاعر شناخته شده کشورمان مورد عمل جراحي قرار گرفت و به گفته خواهر اين شاعر، پزشک معالج از نتيجه عمل جراحي رضايت نداشته است. زينب عزيزي در حالي که شرايط روحي مناسبي نداشت در گفتوگو با «جوان» از مردم کشورمان به خصوص کساني که در حرم مطهر رضوي(ع) و حرم حضرت معصومه(س) هستند، خواهش کرد براي شفاي احمد دعا کنند.
احمد عزيزي سالهاست که در بستر بيماري است و در لحظه تنظيم اين گزارش حال جسماني نامساعدي داشت.
احمد عزيزي شاعر ترجمه زخمزينب عزيزي به «جوان» گفت: چند وقتي است رودههاي احمد به دليل نارسايي خون دچار مشکل و از کارافتادگي شده است و اوضاع و احوال خوبي ندارد. جمعه شب ناگهان خبردار شديم وضعيت احمد وخيم شده و خيلي اورژانسي او را به اتاق عمل بردهاند و تيکهاي از رودهاش را برداشتهاند. ديروز هم دوباره او را به اتاق عمل بردند، بعد از عمل دکترش به من گفت نتوانسته کاري براي او انجام دهد، تنها ميتوانم بگويم مردم برايش دعا کنند.
احمد عزيزي 9 سال تمام است که به خاطر بيماري و کاهش سطح هوشياري در بيمارستان بستري است؛ شاعر پرکار و شناخته شدهاي که در ابتداي انقلاب از شهر زادگاهش کرمانشاه به تهران آمد و فعاليتهاي فرهنگياش را گسترش داد. وي از جمله همنسلان شاعراني چون سيدحسن حسيني، قيصر امينپور و سلمان هراتي است. عزيزي در طول دوران فعاليت فرهنگياش مجموعههاي متعدد شعري از جمله «شرجي آواز»، «خواب ميخک»، «کفشهاي مکاشفه»، «يک ليوان شطح داغ»، «قوس غزل» و «ترجمه زخم» را منتشر کرده است.
شاعري که رهبر به عيادتش رفتاز زمان بستري شدن احمد عزيزي در بيمارستان کرمانشاه و هزينههاي سنگين درمان وي و بهرغم وعدههاي مکرر براي حل مشکل بيمه و تأمين هزينهها از سوي دولتمردان، تنها نقطه عطفي که در دوره بستري شدن اين شاعر پيش آمد، حضور رهبر معظم انقلاب بر بالين احمدعزيزي و عيادت از او بود. در مهرماه سال 90 و طي سفر مقام معظم رهبري به استان کرمانشاه، ايشان در بيمارستان امام رضا(ع) شهر کرمانشاه حاضر شدند و از احمد عزيزي که در بخش مراقبتهاي ويژه اين بيمارستان بستري بود، عيادت کردند.
احمد به روايت يک دوست قدیمیاحمد عزيزي، شاعر شناخته شدهاي است که در بين اهل ادب، دوستداران و پيروان ادبي زيادي دارد.
«جوان» در گفتوگو با اسماعيل اميني، يکي از دوستان قديمي اين شاعر، درباره جايگاه شعر عزيزي و دليل شهرت او جويا شده است. اميني با تأکيد بر اينکه احمد عزيزي در ميان شاعران انقلاب چه در شعر و چه در نثر شاعري بزرگ و برجسته است، ميگويد: در دوران معاصر در بخش مثنوي و منظومه دو شاعر بزرگ داريم. ابتدا استاد معلم که زبان فاخر خراساني را در اشعارش داشت و ديگري احمد عزيزي که شعرش با وجود اينکه به زبان گفتار و نوشتار امروز بسيار نزديک است، از لطايف شعر قدما نيز برخوردار است.
اميني ميافزايد: شيوه جديد عزيزي در شعر طي دهههاي 60 و 70 علاقهمندان زيادي پيدا کرد و بسياري از شاعران جوان تلاش کردند از سبک وي پيروي کنند.
اين شاعر با اشاره به شاخص بودن شعر آييني احمد عزيزي نسبت به ديگر شاعران، ميگويد: در سرايش شعر آييني نيز بسياري از شاعران پيرو شعر احمد عزيزي بودند.
وي در پاسخ سؤال «جوان» درباره چرايي شاخص شدن شعر عزيزي در دوران معاصر ميگويد: ظاهر شعر احمد ساده است و از اصطلاحات و تعابير روزمره و حتي روزنامهاي استفاده ميکند، در عين حال در اشعارش از اصطلاحات شعراي قديمي مانند سنايي، عطار و مولوي نيز استفاده ميکند. وي اين تلفيق هوشمندانه و غيرمصنوعي را در کنار ترکيبسازي دلنشينش در شعر دارد.
اسماعيل اميني پيرامون «شطحنويسي» احمد عزيزي که ديگر شاخصه اين شاعر است، ميگويد: شطح سخنان عرفاني است که بر زبان عرفا جاري ميشده و معمولاً در حالت ناخودآگاه و عرفاني بيان ميشده است. اين سخنان ظاهرشان نامعقول و حتي در برخي موارد خارج از عرف است، اما در باطن از آن تعبير و تأويلهاي عرفاني ميشود که نشاندهنده تجربيات عميق عرفاني است. براي اينکه بسياري از شطحيات براي عوام قابل فهم نبوده و ممکن بوده است از آن تعبير اشتباه کنند، معمولاً در اختيار عامه قرار نميگرفت.
اميني ميافزايد: هيچکدام از عرفاي قديمي مانند ابوالحسن خرقاني يا بايزيد بسطامي اقدام به نوشتن شطحها نميکردند بلکه مريدان يا شاگردان آنها اين جملات را جمعآوري ميکردند، اما در دوره معاصر، احمد عزيزي اقدام به نوشتن شطحيات کرد و از اين نظر تنها شاعري است که خودش اقدام به شطحنويسي کرد. اين شطحها کاملاً از ابزار و تصاوير زندگي امروز استفاده کرده يعني کساني که از اتوبوس، تاکسي و مترو استفاده و در اداره کار ميکنند.
اسماعيل اميني در پايان به «جوان» ميگويد: احمد عزيزي در شعر بسيار خلاق بود و برعکس ديگر شاعران خلاق که معمولاً کمکار ميشوند، شاعر پرکاري نيز بود. جا دارد روي شعر احمدعزيزي پژوهشهاي دانشگاهي انجام شود.
احمد عزيزيخواني مانند حافظخوانيناصر فيض نيز در گفتوگو با «جوان» درباره جايگاه احمد عزيزي در شعر و ادب معاصر ميگويد: بعد از انقلاب شاهد آن هستيم که برخي چهرههاي جوان در رشتههاي مختلف هنر و فرهنگ شاخص شدند، احمد عزيزي از آن چهرههاست که توانست در حوزه شعر به چهرهاي برجسته تبديل شود؛ کسي که از شعر کهن بهرهمند بود و از آن اطلاع کافي داشت و اگر شعرش مانند قلههاي شعر ادب فارسي بود، اين تشابه نه يک تقليد يا يک رويش قارچگونه بلکه جرياني بود که از سر دانش و اطلاع رخ داده بود.
فيض ميافزايد: عزيزي در شعر عرفاني که ريشه در قرنها ادب فارسي دارد يا شعر سياسي و اجتماعي و حتي در شعر دفاع مقدس هيچگاه دچار هيجانهاي زودگذر نشد و اگر شعري سرود بر اساس باورهايش بود.
وي با اشاره به تأثيرپذيري شاعران جوان از شعر احمد عزيزي ميگويد: خاطرم هست زماني که کتاب «روستاي فطرت» يا «کفشهاي مکاشفه» از عزيزي منتشر شد، شاعران جوان از شب تا صبح مجلس احمد عزيزيخواني برگزار ميکردند و مانند شاهنامهخواني يا حافظخواني، احمد عزيزيخواني به راه افتاده بود.
فيض با بيان اينکه احمد عزيزي اولين شاعري است که توانسته سبک هندي را وارد مثنوي کند، ادامه ميدهد: پيش از اين بيدل توانسته بود در غزل اين کار را انجام دهد، اما عزيزي اولين کسي بود که توانست سبک هندي را وارد منظومه کند. از طرف ديگر بيدل دهلوي از جمله شاعراني است که شعر پيچيده دارد و فهم و درک شعر وي کار هر کسي نيست، اما احمد عزيزي به خوبي بيدل را درک کرده بود و همين نشان ميداد که چقدر شاعر توانمندي است.
ناصر فيض با اشاره به اينکه احمد عزيزي متعلق به خطه کردستان است که در تاريخ و فرهنگ کشورمان خطه مردان بزرگ، پهلوانان و انسانهاي هدفمند است، تأکيد ميکند: احمد عزيزي از شاخصترين شاعران معاصر است، بودنش مايه افتخار و هنوز هم در ادبيات تأثيرگذار و پاسدار زبان فاخر فارسي در دوران معاصر است.