
ممنوعيت نصب پرچم ايران و محدوديت در انتقال دارو و استقرار درمانگاههاي ايران در عربستان و ممنوعيت برگزاري مراسم در اماكن عمومي از جمله مطالبات سعوديها بوده است.
به گزارش « جوان»، مسئولان كشورمان روز شنبه اعلام كردند كه زائران ايراني در مراسم حج تمتع امسال شركت نخواهند كرد. كارشكني عربستان و سرباززدن آنها از تضمين امنيت زائران ايراني از جمله دلايلي بود كه به اين تصميم مهم انجاميد.
عربستان سعودي كه بر اعمال سالانه حج نظارت دارد و پذيراي سالانه دو ميليون مسلمان زائر از سرتاسر جهان است، ايران را به محروم كردن شهروندانش از اين اعمال مذهبي و امتناع از امضاي يك تفاهمنامه مشترك محكوم كرده، اما در محافل خبري و رسانهاي از محتواي 11 بند منفي تحكمآميز خود در اين تفاهمنامه سخني به ميان نياورده است. 11 بندي كه در صورت پذيرش از سوي ايران ميتوانست زير سؤال رفتن شأن و منزلت ايرانيها را در پي داشته باشد.
رئيس سازمان حج و زيارت ايران روز گذشته از محتواي اين 11 بند منفي تحكمآميز سعوديها پرده برداشت. تفاهمنامهاي كه ايران حاضر به امضاي آن نشده است.
به گفته سعيد اوحدي در سالهاي گذشته خبري از اين 11 بند در تفاهمنامه حج ايران و عربستان نبوده است. ممنوعيت نصب پرچم جمهوري اسلامي ايران در ساختمانهاي مورد استفاده زائران ايراني و همچنين در مسير حركت زائران، يكي از بندهاي منفي اين تفاهمنامه بوده كه ايران با آن موافقت نكرد ه است چه بسا تنها امكان براي اطلاعرساني و هدايت زائران نصب پرچم كشورمان در مسيرهاي پر ازدحام بوده است.
بر اساس اين گزارش اعمال محدوديت در تعداد درمانگاههاي ايران در عربستان هنگام موسم حج، اعمال محدوديت در انتقال دارو براي استفاده زائران ايراني در عربستان، اعلام جزئيات اطلاعات پزشكان ايراني اعزامي به حج و همچنين تعيين ظرفيت براي پزشكان، بند منفي ديگر اين تفاهمنامه بوده است. همچنين به گفته اوحدي دولت عربستان از ايران خواسته بود كه اسامي اعضاي بعثه مقام معظم رهبري و سازمان حج و زيارت اعزامي به حج را به همراه پست اجرايي و سوابق آنها اعلام كند، حال آنكه ساختار تشكيلاتي حج ايرانيها هستند و بنابراين سازمان حج و بعثه تصميم ميگيرد چند نفر براي انجام امور و عمليات به حج بروند. اصرار دولت عربستان به طراحي مچبندهاي الكترونيكي براي زائران ايراني و اعمال محدوديت در برگزاري مراسم در اماكن عمومي از ديگر زيادهخواهيهاي سعوديها در قبال زائران ايراني بوده است.
در عين حال خبر منتفي شدن حضور زائران ايراني در حج تمتع امسال با بازتابهاي مختلف رسانهاي در سطح جهان همراه بوده است. بر اساس گزارش گاردين عادل الجبير، وزير امور خارجه عربستان بدون آنكه به بندهاي منفي و تحكمآميز كشورش اشارهاي كرده باشد، خطاب به فيل هاموند، همتاي انگليسياش مدعي شده است: «عربستان هيچ كس را از انجام وظايف شرعياش منع نميكند. ايران از امضاي تفاهمنامه سر باز زد و عملاً حق برگزاري تظاهرات و ساير امتيازها را خواستار بود كه اينها منجر به ايجاد هرج و مرج در مراسم حج ميشود و قابل قبول نبود.»
به نوشته روزنامه گاردين اين در حالي است كه با گذشت هشت ماه از برگزاري آخرين حج هنوز عربستان سعودي هيچ گزارشي درباره اين فاجعه منتشر نكرده است. در فاجعه سال گذشته بيش از 700 زائر كشته شدند كه بعد از حادثه مشابه سال 1990 ميلادي بالاترين آمار مرگ و مير در اين مراسم عبادي سالانه محسوب ميشود.
پيش از اين و در دهه 60 نيز 402 زائر كه اكثر آنها ايراني بودند به دليل تجمع اعتراضآميز ضد امريكايي و ضد اسرائيلي در درگيري با نيروهاي امنيتي سعودي كشته شدند. در آن سالها ايران برگزاري مراسم حج را به مدت سه سال متوالي تحريم كرده بود.