
شيوع معضل كمسوادي نزد مردم و به خصوص نسل جوان كشور در اين روزها حسابي به بحثي جنجالي تبديل شده است؛ اينكه چرا جامعه جوان ايران با وجود آمار 20 ميليوني تحصيلكردگانش در وضعيت كنوني به سر ميبرد و سرانه مطالعه و تيراژ چاپ كتاب در آن فاجعهبار است.
سرانه مطالعه كتاب در ايران پايين است. صنعت چاپ كتاب در كشور رونق چنداني ندارد و همه اينها به ميزان رغبت و علاقه مردم به كتاب باز ميگردد. نسل جوان ايران ديگر ميلي به مطالعه كتاب ندارد، اينكه دليلش چيست، هيچكس به طور دقيق نميداند. برخي اين مسئله را به شيوع بيماري استفاده مضاعف از رسانهها و شبكههاي اجتماعي نسبت ميدهند. رهبر انقلاب چندي پيش در ديدار با دانشجويان به جوانان توصيه كردند كه به جاي پيگيري بحثهاي بيفايدهاي كه اغلب در شبكههاي مجازي ديده ميشود از وقت خود به درستي استفاده كنند و به درس برسند، در كنار اين رهنمود رهبري به نظر ميرسد كه پايين آمدن سطح اطلاعات عمومي و علمي نسل جوان كشور هم متأثر از شيوع اين بيماري و محدوديت قائل نشدن نسل جوان براي استفاده از اين ابزار باشد.
اين روزها وايبر، واتساپ، لاين و تلگرام در باور نسل جوان و حتي ميانسال و كهنسال كشور به منابع موثق علمي، سياسي، اجتماعي و اقتصادي تبديل شدهاند اما در اكثر موارد اطلاعاتي كه از دريچه آنها در اختيار مردم قرار ميگيرد از صحت و دقت چنداني برخوردار نيست. با اين حال مسئلهاي كه معمولاً كمتر به آن پرداخته ميشود، افراط در استفاده از اين ابزارهاي عصر جديد ارتباطات است. تيراژ چاپ كتاب در اكثر كشورهاي اروپايي يك ميليون است اما در ايران تيراژ كتاب وضعيتي اسفبار دارد آن هم بهرغم وجود جمعيت 20 ميليوني تحصيلكردگان در كشور. با اين اوصاف طبيعي است كه سطح پايين اطلاعات عمومي و علمي نسل جوان ايران پيامد اصلي اين بحران با وجود پيشرفت سطح سواد و تحصيلات علمي در كشور باشد.
اين بحراني است كه موشكافي و ريشهيابي دقيق جامعهشناسان و رفتارشناسان اجتماعي كشور را ميطلبد، اينكه چرا جامعه ايران در مواجهه با ابزارهاي ارتباطاتي نسل جديد اينگونه افسار گسيخته و شتابزده و افراطآميز برخورد ميكند. چرا نسل جوان كشور همچون نسل گذشته ديگر رغبتي به مطالعه كتاب ندارد؛ نسلي متفاوت از نسل چين و چروك خورده غني از اطلاعات كه هنوز حسرت كتابهاي نخوانده را دارند.