
گزارش يك
استان اصفهان در زمينه صنعت نساجي قدمت هزار ساله دارد و در سالهاي نه چندان دور این صنعت با استفاده از فن آوري و نوآوري در اصفهان توسعه و رونق قابل توجهاي پيدا كرده بود به طوريكه اصفهان با نام "منچستر ايران" شناخته ميشد .
صنعت نساجی در اصفهان، طی سالهای اخیر به دلیل بی توجهي مسؤولان نسبت به واردات بیرویه، در معرض مشكلات بسياري قرار گرفته است ولی با این وجود فعالان اين بخش همچنان نگاه اميدوارانهاي به آينده اين صنعت دارند؛ آنها معتقدند که نساجی تنها صنعتي است كه در تمام شرايط ميتواند به فعاليت خود ادامه دهد.
***
در حال حاضر دو مشکل بزرگ برخورد سلیقهای سازمان مالیاتی با نساجان و واردات بی رویه تولیدات خارجی سبب نابودی صنایع نساجی استان اصفهان شده است و با افزایش روند واردات منسوجات خارجی، تار و پود نساجی اصفهان در آینده رشته میشود.
برخوردهای سلیقهای سازمان مالیاتی به گونه ای است که به بعضی از افراد کد داده شده تا از کارخانهها خرید کنند، اما دارایی کد افرادی را که از کارخانهها خرید میکنند ، قبول ندارد و سبب بروز مشکلات فراوانی میشود.
دبیر انجمن نساجی استان اصفهان در این باره می گوید: در حال حاضر 20 درصد از کارگاههای نساجی اصفهان یا متوقف هستند یا با 50 درصد ظرفیت خود فعالیت میکنند.
مظفر چلمقانی معتقد است اگر شرایط برای فعالیت صنایع نساجی فراهم شود، بیکاری در استان اصفهان به کمترین نرخ بیکاری در کشور می رسد.
وی می افزاید: ایران مقدار زیادی پول نفت از هند طلبکار است که قرار شد کشور هند به جای پرداخت بدهی، مواد اولیه ای مانند پلی استر وارد کشور کند، اما در حال حاضر به جای آن تولیدات هندی وارد کشور میشود که کاری بسیار اشتباه است.
دبیر انجمن نساجی استان اصفهانبا ابراز تاسف از اینکه با این اقدام تنها بازار اشتغال کارگران هندی سکه شده و بازار اشتغال کارگران نساجی اصفهان به طور کامل تحت الشعاع این اقدام اشتباه قرار گرفته است، تصریح می کند: با انتخاب وزیر جدید صنعت، معدن و تجارت و با توجه به سوابق وی ، به بهبود فضای صنایع نساجی بسیار امیدوار شده ایم و انتظار حمایت بیشتر داریم تا هر چه زودتر جلوی واردات تولیدات خارجی را بگیرد و فقط مواد اولیه وارد شود.
مشكل اصلي تصميمات خارج از چارچوب است !
به گفته کارشناسان ، هزینه ایجاد شغل در صنعت نساجی 30 درصد هزینه ایجاد یک شغل در صنايع دیگر است و در حقیقت هر چقدر کالاهای داخل با کیفیتتر تولید شود، ارزش افزوده بیشتری برای کشور خواهد داشت، به طوریکه در حال حاضر نیز کارخانههایی که تولید با کیفیت دارند با وجود تحریمها صادارت خوبي انجام میدهند.
استاد نساجی دانشگاه صنعتی اصفهان می گوید: اگر فرض کنیم کشور در سال 1400 صد میلیون نفر جمعیت دارد و هر ایرانی در سال دو جفت جوراب با قیمت دو هزار تومان مصرف میکند؛ با یک حساب ساده مشخص میشود تنها چهارصد میلیارد تومان گردش مالی در خرید جوراب در کشور ایجاد میشود، بنابراين افق صنعت نساجی کشور تیره و تار نخواهد بود.
ابوزاده در خصوص علت واقعی تعطیلی واحدهای نساجی اظهار می کند: باید مطالعه میدانی در این خصوص انجام شود و تا زمانی که تزريق دانايي و ديد كارشناسي در میان مسؤولان نباشد شاهد تعطیلی واحدهای نساجی خواهیم بود .
به گفته وی، بيش از 50 درصد مشکلات نساجی متوجه تصميماتي است كه خارج از چارچوب صنایع نساجي گرفته میشود.
اين درد از گذشته بوده!
در حالی که مشکلات مالیاتی ، مالکیتی، مدیریتی وهزیته های روزافزون تولید دست وپای کارخانه های باقی مانده در قطب نساجی کشور را بسته است، هرروز به سهم 70 در صدی پوشاک چینی ،تایلندی و پاکستانی در بازار اصفهان افزوده می شود و شاید یک تعامل منظم و برنامه ریزی شده میان مسؤولان اداره مربوط بتواند این واردات غیر قانونی را اگر نگوییم ریشه کن اما حداقل کم کند
یک فعال نساجی پیرامون وضعیت صنعت نساجی در اصفهان تصریح می کند: در حال حاضر تمام صنایع دچار مشکل هستند و در چند سال اخیر نیز به دلیل مسائل مرتبط با تحریمها، هدفمندی یارانهها و رکود بازار نیز این مشکلات افزایش پیدا کرده است.
دليران فيروز با بیان اینکه صنایع علاوه بر مشکلات عمومی که برای تمام آنها وجود دارد، دارای مشکلات ویژه صنفی خود نیز هستند، ادامه می دهد: صنعت نساجی از اولین صنایعی بود که در کشور و استان اصفهان دچار مشکل شد و این مشکلات تنها مربوط به چند سال اخیر نیست.
این فعال نساجی با یادآوری اینکه در سال 1380 نیز تعدادی از واحدهای تولیدی و فعال در زمینه نساجی در استان با وجود اینکه شرایط تحریم، هدفمندی یارانهها، واردات و قاچاق پوشاک به این شدت نبود، دچار مشکل فروش و بازاریابی شده بودند و بازاری برای عرضه محصولات تولیدی خود نداشتند، مشکلات نساجی استان را ناشی از دو بخش علمی شامل: نبود آگاهی و فرهنگ سازی و عدم دید بلند مدت و به روز رسانی صنعت و بخش دوم را به دلیل نبود یک استراتژی و آمار مشخص می داند، چراکه در صنعت نساجی هیچ گونه آمار مشخصی وجود ندارد و این صنعت همواره بر اساس حدس و گمان پیش میرود.
نداشتن استراتژي مدون عاملی برای بي برنامگي
صنعت نساجي به عنوان يكي از قديميترين صنايع ايران در سالهاي اخير با فراز و نشيبهاي بسياري مواجه بوده به طوري كه امروز با كلاف پيچيدهاي از مشكلات دست به گريبان است.
در حال حاضر 70 درصد پوشاک داخلی کشور در اختیار بازارهای خارجی همچون چین، تایلند و پاکستان است و تصمیم گیران و مسؤولان کشور بازار داخلی را برای فعالان داخلی از بین بردند .
اما صنعت نساجي ايران با شرايط كنوني باز هم قابليت صادرات سالانه 3 ميليارد دلار انواع محصولات نساجي و پوشاك را دارد؛ هر چند اين درحالي است كه صنعت نساجي هم اكنون فاقد استراتژي مدون و جامع بوده و اين موضوع باعث شده كه سرمايهگذاريها در اين حوزه با بيبرنامگي همراه باشد.
بنا به گفته برخی دیگر از کارشناسان صنعت نساجی در کشور ایران ، نیروی کار برای کارفرما گران تمام میشود و درعین حال فرسوده بودن ماشین آلات و عدم به روز رسانی آنها، افزایش قیمت مواد اولیه همچون پنبه از دیگر مشکلات صنعت نساجی کشور به شمار می رود.
تولید کنندگان مجبور هستند مواد اولیه را با قیمت بالایی وارد میکنند، ولی پوشاک و محصولات نهایی با قیمت ارزانتر یا به صورت قاچاق و یا با تعرفه پایین وارد کشور میشود، در صورتی که با یک نگاه کارشناسی می توان این روند را تغییر داد.
بهرهگيري از ماشين آلات كهنه، افزایش هزینههای تولید پس از هدفمند کردن یارانهها، كمبود نيروي متخصص، واردات بيرويه، كمبود نقدينگي و قاچاق كالا به همراه برخي از مشكلات بيمه و ماليات از عمده معضلاتي است كه فراروي صنعت نساجي ايران قرار گرفته است که امیدواریم در دولت تدبیر و امید ، فعالان صنعت نساجی کشورمان به خصوص در استان اصفهان با اقدام های اساسی مسؤولان در جهت رفع مشکلات ، به ادامه فعالیت خود امیدوار شوند.