به گزارش خبرنگار جوان از تبریز، جمشید عقلمند مرجانی در همایش اطلاع رسانی منابع آب شهرستان شبستر اظهار کرد: با توجه به اینکه منطقه شبستر از نظر آبهای زیرزمینی به عنوان منطقه ممنوعه اعلام شده است باید برای استفاده بهینه از آبهای موجود تا عبور از بحران موجود تلاش شود.
وی با اشاره به اینکه تلاش قابل موثری در این راستا انجام گرفته ولی کافی نیست، اظهار کرد: شهرستان شبستر با طول ۱۳۰ کیلومتر در میان دو پدیده طبیعی کوه و دریا قرار گرفته ولی در طول دو سال اخیر تنها یک هزار و ۵۰۰ هکتار از اراضی آن از آبیاری تحت فشار و قطرهای استفاده میکنند و بقیه اراضی به صورت سنتی آبیاری میشود.
رئیس شورای حفاظت از منابع آب شهرستان شبستر با انتقاد صریح از بوروکراسی اداری در موضوع دریافت امکانات و تسهیلات تصریح کرد: عدم پرداخت به موقع تسهیلات در موعد مقرر و بوروکراسی اداری باعث شده علاقهمندان و متقاضیان نیز در میانه راه عطای تسهیلات و کارآفرینی و تولید را به لقایش بخشیده و در نتیجه زمینه مهاجرت به شهرهای بزرگ به وجود میآید.
فرماندار شهرستان شبستر با بیان اینکه این شهرستان از نظر مشارکت در انجام امور زبانزد عام و خاص در سطح استان و حتی کشور است، افزود: امیدواریم مسئولان استانی و حتی کشوری در پاسخ به این همت مردم در رفع نیازهای آنها و اجرای مصوبه هیئت وزیران در خصوص پرداخت تسهیلات کشاورزان تلاش بیشتری کنند.
فرماندار شبستر با ابراز تاسف از پسرفت آب دریاچه ارومیه در سالیان گذشته گفت: متاسفانه ریزگردهای نمکی دریاچه ارومیه حتی در کرج و تهران مشاهده شده و اثرات زیانبار آن بیش از پیش کشاورزان را نگران ساخته است.
دریاچه ارومیه به دلیل داشتن ارزشهای اکولوژیک و خاص، در سال ۱۳۴۶ براساس مصوبه شماره یک شورای عالی حفاظت محیط زیست کشور به عنوان منطقه حفاظت شده و طبق مصوبه شماره ۶۳ شورای عالی در سال ۱۳۵۴ به عنوان پارک ملی ارتقا یافت.
این دریاچه همچنین در سال ۱۳۵۶ براساس مصوبات MAB (انسان و کره مسکون) به عنوان یکی از مناطق بینالمللی ذخیرهگاههای زیست کره در سطح جهان به ثبت رسیده است.
دریاچه ارومیه با تمام جزایر آن در سال ۱۳۵۴ به عنوان یکی از تالابهای بینالمللی در کنوانسیون رامسر ثبت شده و از طرف موسسه بینالمللی تالابها به عنوان یکی از مهمترین مناطق مهم پرندگان انتخاب شد.
در این دریاچه در حال حاضر ۲۷ گونه پستاندار، ۲۱۲ گونه پرنده، ۴۱ گونه خزنده، هفتگونه دوزیست و ۲۶ گونه ماهی زیست میکنند.
دریاچه ارومیه دارای ۱۰۲ جزیره بوده که همه آنها از سوی سازمان یونسکو به عنوان ذخیرهگاه طبیعی جهان به ثبت رسیده است.
این دریاچه از نظر سطح آبهای آزاد، بیستمین دریاچه جهان و از لحاظ وسعت و شورترین بعد از بحرالمیت محسوب میشود.
طول دریاچه از ۱۳۰ تا ۱۴۶ کیلومتر و عرض آن از ۵۸ کیلومتر تا ۱۵کیلومتر (بین کوه زنبیل و جزیره اسلامی) متغیر است.
حجم آب دریاچه ارومیه در مساحت ۵ هزار و ۸۲۲ کیلومتر مربع و با عمیق متوسط ۵.۴ متر بالغ بر ۳۱ میلیارد مترمکعب برآورد شده است.
حوزه آبریز دریاچه ارومیه دارای ۵۲ هزار و ۴۷ کیلومتر مربع بوده که در استانهای آذربایجانغربی، شرقی، کردستان و قسمت بسیار کمی نیز در کشور ترکیه است.
منابع تأمینکننده آب این دریاچه شامل جریانهای سطحی رودخانهها، جریان آبهای زیرزمینی و بارش مستقیم به سطح دریاچه بوده، آبهای سطحی نیز شامل ۱۴ رودخانه دائمی، هفت رودخانه فصلی و ۳۹ جریان سیلابی است.
دبی این رودخانهها نوسانات بسیاری دارد به طوری که زرینهرود با متوسط آورد ۲ هزار میلیون مترمکعب و سطح حوزهای برابر با ۱۲ هزار کیلومتر مربع، بزرگترین و آذرشهرچای با متوسط آورد ۳۴ میلیون مترمکعب و سطح حوزهای برابر با ۳۰۰ کیلومتر مربع کوچکترین رودخانه دائمی این حوزه محسوب میشود.
اما این زیستبوم با تمام دار و ندارش رو به نابودی است چرا که به گفته مسئولان سازمان محیط زیست کاهش میزان نزولات جوی، پایین بودن راندمان آبیاری کشاورزی در حوزه آبریز دریاچه ارومیه و عدم اختصاص آب کافی برای تامین نیاز بیولوژیکی رودخانههای منتهی به دریاچه از عوامل تشدیدکننده بحران و کویری شدن منطقه به شمار میرود.
چند سالی است که عوامل مختلف دست به دست هم دادهاند تا خاصترین تالاب جهان به دلیل میزان پس رفت آب به تهدیدی جدی برای ساکنان منطقه تبدیل شود، در نتیجه با پسروی آب دریاچه وسعت آن به میزان قابل توجهی کاهش یافته و برخی قسمتهای جنوبی دریاچه غیرقابل دسترسی بوده و تبدیل به نمکزار شده است که این پدیده میتواند فجایع زیست محیطی بسیار زیادی را همراه داشته باشد که یکی از آنها به جای ماندن روستاهای خالی از سکنه در شرق این دریاچه است.
شورهزارهای حاشیه دریا روز به روز وسیعتر و آبهای زیرسطحی نیز شورتر میشوند. بادهای نمکی در آینده به یکی از تهدیدهای جدی منطقه تبدیل میشود و به گفته مسئولان امر، مزارع درجه یک حاشیه دریاچه ارومیه با تهدید نابودی مواجه هستند.
مرگ و نابودی اطراف این دریاچه پرسه میزند، غربت تلخی بر سکوتش جامانده و ترکهای نقشبسته، جراحتش را عمیقتر کرده است.
آواز پرندگان، رقص فلامینگوها و جستوخیز حیوانات حکم سراب را برایش دارد، اکنون سیراب شدن از آب به رؤیای شبانه شیرینی مبدل شده که به رنگ امید درآمده است.
بسیاری از کارشناسان دولتی و غیردولتی این نکته را متذکر شدهاند که با کاهش مساحت دریاچه ارومیه و خشکی تدریجی، دریاچه ارومیه به شورهزاری ۸ میلیارد تنی تبدیل میشود که زیستبوم انسانی منطقه را از بین خواهد برد و در نهایت منجر به مهاجرتهای ناخواسته و از بین رفتن بخش مهمی از کشتزارهای اطراف میشود.
