به گزارش «جوان» ايران كه از ماه گذشته انتقادات خود را در باره افزايش توليد نفت به ديگر اعضا انتقال داده بود، اعضاي اوپك را متقاعد كرد كه براي افزايش توليد برنامهاي ارائه نشود و كشورهاي عضو و متخاطي نيز به حفظ سهميهها موظف شوند. همين موضوع طي روزهاي گذشته موجب اعتراض بسياري از كشورهاي اوپك به سياستهاي عربستان در توليد و صادرات نفت شد، به طوري كه وزير نفت عربستان هنگام ورود به شهر وين از موضعي متفاوت با مواضع پيشين خود وارد گفتوگو با خبرنگاران شد.
نكته جالبتر در اين نشست مخالفت رسمي اوپك با تحريم نفت ايران بود؛ موضوعي كه در ابتدا با واكنش رو به رو نبود اما صحبتهاي جالب رستم قاسمي در وين و فعال شدن ديپلماسي انرژي (حلقه مفقوده دوران گذشته) از ماههاي گذشته شرايط را به نحو مطلوبي تغيير داد. عبدالله البدري دبيركل اوپك در حاشيه برگزاري نشست ۱۶۱ گفت: ايران از اعضاي مؤسس اوپك است و توانايي عظيمي براي توليد نفت دارد.
اميدوارم كه اين تحريم به طريقي، به وسيله مذاكره يا هر راه حل صلحآميز ديگري برداشته شوند. وزير نفت سابق الجزاير شكيب خليل كه اكنون به عنوان مشاور در وين حضور دارد، پس از پايان سمينار بينالمللي به خبر نگاران گفت كه بازار جهاني هماكنون دچار مازاد عرضه نفت است كه اين مازاد عرضه روانه ذخاير ثابت و شناور شده است. وي افزود: اين ايده كه بايد براي جلوگيري از كاهش توليد نفت ايران پيش دستي كرد ميتواند نتيجه معكوس داشته باشد. شكيب خليل عنوان كرده كه اگر به دليل وضعيت فعلي اقتصاد جهاني تقاضا اندك است، نتيجه اين امر مازاد عرضه در بازار جهاني خواهد بود.
رستم قاسمي وزير نفت كشورمان هم با اشاره به رويكردهاي اروپا در قبال ايران گفت: اين رويكردهاي دوگانه موجب عدم ثبات بازار و اقتصاد جهاني خواهد شد. وي عنوان كرد كه اقتصاد جهان براي دستيابي به ثبات و آرامش، نيازمند عرضه كافي و پايدار انرژي است كه اين موضوع در سايه تحريمهاي اقتصادي و وجود تهديدات نظامي، حاصل نميشود.
قاسمي افزود: گفت وگوها و همكاريهاي ما در جهت شناسايي نگرانيهاي متقابل و تلاش براي رسيدن به سياستهاي مشترك و تعهد نسبت به همكاري و تعامل سازنده، ميتواند راه را براي شناخت هرچه بيشتر آينده صحنه انرژي جهان، ثبات و توسعه پايدار آن هموار سازد.
وزير نفت افزود: بيترديد آنچه همه به آن نياز دارند، بازگشت به منطق اقتصادي، صلح و ثبات، رعايت حقوق بينالملل، تأمين منابع مالي، كاهش ريسكهاي سرمايهگذاري، تسهيل جريان آزاد تكنولوژي به كشورهاي توليد كننده و دسترسي بدون مانع اين كشورها به بازارهاي جهاني است زيرا فقط در اين شرايط است كه با افزايش ظرفيتهاي پايدار توليد، امنيت بلندمدت انرژي و رشد مناسب اقتصادي حاصل ميشود.
بسياري از كارشناسان حوزه انرژي براين باورند كه سخنان قاسمي بدون اينكه بخواهد خشم عربستان را به همراه داشته باشد، توانست مسير تصميم اوپك را در تثبيت سهميهها هموار سازد، دقيقاً برخلاف دورهاي كه علي آبادي به عنوان رئيس اوپك چالشهاي فراواني را با عربستان كليد زد و موجب شد علي النعيمي وزير نفت عربستان جلسه را به نشانه اعتراض ترك كند.
گفتني است اعضاي اوپك بعد از برگزاري نشست وزيران، توافق كردند كه سهميه توليد اوپك براي آينده بدون تغيير و با همان ميزان ۳۰ ميليون بشكه در روز باقي بماند. همچنين اعضا توافق كردند كه درصورت لزوم، هركدام از كشورها به شكل داوطلبانه اقدام به كاهش توليد براي ايجاد توازن در بازار و رسيدن به قيمت معقول كنند، اين درحالي است كه قبل از اين پيش بيني ميشد سهميه توليد اوپك براي بازگرداندن قيمتها به سطح قبل، براي ماههاي آينده كاهش يابد. قاسمي در باره اين تصميم اوپك گفت: درصورت ادامه روند كاهشي قيمتها اوپك قطعاً تشكيل جلسه خواهد داد.
وي اشاره نكرده كه رسيدن قيمت به چه سطحي باعث برگزاري اين نشست خواهد شد اما گفته كه ايران خواهان قيمت ۱۰۰ دلار و بيشتر از آن براي هر بشكه نفت است. گفتني است با تصميم اوپك مبني بر حفظ سهميهبندي توليد براي ماههاي آينده به ميزان ۳۰ ميليون بشكه در روز، قيمت جهاني نفت بيش از يك درصد افزايش يافت. بر اين اساس نفت خام امريكا براي تحويل در ماه جولاي معادل ۲۹/۱ الي ۵۶/۱ درصد افزايش يافت و به مرز ۸۳ دلار و ۹۵ سنت رسيد، قيمت نفت برنت نيز با كمي افزايش به ۹۷ دلار و ۱۹ سنت رسيد.
تنشها بر سر ميزان توليد به گونهاي رقم خورده بود كه اكثريت اعضا بر سر حفظ سهميه فعلي توليد اوپك به ميزان ۳۰ ميليون بشكه در روز توافق داشتند. اين به معناي آن بود كه اضافه توليد اوپك طي چند ماه اخير كه عربستان بيشترين تأثير را در آن داشته، كاهش يابد.
ونزوئلا، الجزاير و ايران بيش از همه در اين ميان خواستار پايبندي اعضا به نظام سهميهبندي اوپك بودند، هرچند در اين ميان علي النعيمي، وزير نفت عربستان چندي پيش عنوان كرده بود كه اوپك نيازمند افزايش توليد است، اما طي نشستهاي وين، از مواضع خود تقريبا عقب نشست. دبيركل اوپك هم پس از پايان نشست به خبرنگاران گفت كه از اعضا خواسته شده تا به سهميه ۳۰ ميليون بشكه در روز پايبند باشند و از كشورهايي كه موجب اضافه توليد ۶/۱ ميليون بشكهاي شده بودند نيز تقاضا شد توليد خود را تا رعايت سقف سهميهها كاهش دهند.
وي با اشاره به اطلاعيه پاياني نشست اوپك اعلام كرد: كشورهايي كه در قبال اضافه توليد مسئول هستند بايد با كاهش توليد به سقف سهميهها پايبند باشند. وي گفته است: از هيچ كشوري در اين خصوص نام نميبريم ولي درنهايت اين كشورها بايد توليد خود را كاهش دهند. وي به اين سؤال كه آيا اين كشورها با اين تصميم موافقت كردهاند يا خير، پاسخ مثبت داد. عربستان ازجمله كشورهايي بود كه سهم بسياري دراضافه توليد اوپك طي ماههاي اخير داشت.
نشست سران اوپك درحالي به پايان رسيد كه اعضا نتوانستند بر سر تعيين دبير كل جديد به توافق برسند. هاني حسين وزير نفت كويت پس از خروج از نشست اعلام كرد كه توافقي بر سر تعيين دبيركل آتي صورت نگرفته است. بر اين اساس دبير كل قبلي اوپك البدري از كشور ليبي تا زمان تعيين دبيركل جديد همچنان در مقام خود ابقا خواهد شد.
