گفت‌وگو با سیدعلیرضا سجادپور، مدیرکل اداره ارزشیابی و نظارت سینمای ایران

برنامه سال 90 ، آشتی دوباره خانواده‌ها با سینما

حسن گوهرپور | سیدعلیرضا سجادپور از مهرماه سال 88 مدیرکل اداره ارزشیابی و نظارت سینمای ایران شده که در این دوره تصمیمات متعددی مبنی بر تسهیل آیین‌نامه‌ای و اجرایی چرخ سینمای ایران صوت گرفته که قابل تأمل است. در این گفت‌وگو به برخی از مباحث سال 89 و برنامه‌های سال 90 اعم از تشکیل شورای عالی نظارت بر اکران، مهندسی راه سینما برای سال 90، مسئله آشتی سینما و خانواده‌ها‌، اکران فیلم‌های فرهنگی، دستمزدهای بازیگران، سینمای سیاسی و بهای بلیت پرداخته شده است.یکی از اتفاقات ابتدای سال 90 در معاونت سینمایی «تشکیل شورای عالی نظارت بر اکران» بود. آیا این شورا پیشتر فعال بوده است؟بله؛ این شورا همیشه در آیین‌نامه وجود داشته اما تا به حال تشکیل نشده یا دست‌کم ما از تشکیل آن اطلاعی نداریم. در واقع در این دوره و با توجه به یکی از اهداف اصلی معاونت سینمایی که ساماندهی اکران است این بند مورد غفلت واقع شده دوباره احیا شد و تصمیم اجرایی بر این شد که همین ابتدای سال انشاالله ما این شورا را تشکیل دهیم. حالا ماهی یک‌بار یا دو ماه یک‌بار جلسات را به طور منظم برگزار کنیم. به اعتقاد ما یک شورای بالادستی که وظیفه سیاست‌گذاری کلان را داشته و بالاتر از شورای صنفی نمایش باشد نیاز بود تا بتواند تصمیمات قطعی اتخاذ کند. در این شرایط بهترین شورای عالی نظارت بر اکران با این هدف به فعالیت خواهد پرداخت.در آیین‌نامه قبلی انگار برگزاری سالی یک‌بار تعریف شده بوده، در این دوره چگونه‌خواهد بود؟نه، در آیین‌نامه قبلی زمان برگزاری به صورت فصلی بوده، اما ما تلاش می‌کنیم ماهانه یا دو ماه یک‌بار این شورا را برگزار کنیم.حضور اعضا در این شورا چگونه خواهد بود، آیا از مدیران دولتی سینما هم در آن به صورت مستمر حضور خواهند یافت؟ در این صورت آیا شائبه دولتی بودن این شورا مطرح نمی‌شود؟گروه‌هایی که در شورای صنفی نمایش نماینده دارند در این جلسات خواهند بود که اعم‌ از نماینده اعضای سینماداران، توزیع‌کنندگان، کانون کارگردانان و کارآفرینان (که هنوز معرفی نشده) هستند. بنده و مدیر اداره اکران هم در این جلسات حضور خواهیم داشت، اما در مورد مسئله بعدی که مطرح کردید باید بگویم از آنجایی که در ترکیب اعضای شورای عالی نظارت بر اکران، مدیران دولتی تعدادشان از اعضای صنوف کمتر است؛ پس اطلاق دولتی بودن به این شورا صحیح نخواهد بود.آیا از خانه سینما هم نماینده‌ای در این شورا حضور خواهد داشت؟چون در این مدت سؤال‌هایی هم در مورد حضور نماینده خانه سینما در جلسات شورای عالی نظارت شده، من جا دارد اینجا هم تأکید کنم که اعضای شورای عالی نظارت بر اساس آیین‌نامه شورای صنفی نمایش دعوت و شورای صنفی به اتحادیه کارآفرینان سینمای ایران سپرده شده است و باید رئیس این اتحادیه در جلسات شورای نظارت حضور داشته باشد. این در حالی است که شورای عالی نظارت بر اکران شامل صنوف کارآفرین سینما می‌شود و خانه سینما در حال حاضر از صنوف کارگزار سینما به حساب می‌آید.ارتباط شورای عالی تهیه‌کنندگان با شورای عالی نظارت بر اکران چگونه خواهد بود؟در بند 7 آیین‌نامه شورای عالی آمده است که رئیس اتحادیه تهیه‌کنندگان یکی از اعضای شورای عالی نظارت خواهد بود.طبیعی است که مهندسی راهی برای سال 90 در دستور کار معاونت سینمایی بوده است؛ اداره نظارت و ارزشیابی در این مسیر اهم فعالیت‌هایش چه خواهد بود؟اداره نظارت از نهادهای اصلی وزارتخانه است و برنامه‌های بسیاری دارد اما از مهم‌ترین آنها می‌توان به دو گروه فعالیت اشاره کرد: نخست تغییر و تحول مناسب در آیین‌نامه‌ها‌ست که در این بخش کمیسیون فرهنگی مجلس هم بسیار تأکید داشت که صورت بپذیرد. در این بخش باید گفت که بسیاری از این آیین‌نامه‌ها نیاز به تغییر دارند برخی از آنها تغییر یافته، اما هنوز برخی از آنها بدون تغییر مانده است. در میان این آیین‌نامه‌ها شورای پروانه ساخت و پروانه نمایش باید تغییراتش به تصویب هیئت دولت هم برسد. برنامه دوم ما در اداره نظارت، ارتقای محتوایی آثار سینمایی ایران است. به این معنا که ما برای‌‌مان مهم است که خانواده‌ها با سینما آشتی کنند. پس ما در سینما باید بیشتر به خانواده‌ها و دغدغه‌های آن‌ها نزدیک شویم و بتوانیم آشتی مجددی بین مردم و سینما ایجاد کنیم.جناب سجادپور اتفاقاً به مسئله آشتی سینما و مردم اشاره کردید نکته‌ای به ذهنم رسید؛ اگر قرار باشد یکی از مهمترین اهداف معاونت سینمایی که به گفته حضرتعالی همان آشتی دوباره خانواده‌ها با سینماست، دست پیدا کنیم ‌باید طوری برنامه‌ریزی کنیم که به اصطلاح سینما در سبد فرهنگی خانواده‌ها بماند و حذف نشود؛ در این راستا قیمت بلیت بسیار مهم است؛ آیا با توجه به تغییر قیمت برخی کالاهای فرهنگی، بهای بلیت سینما در سال 90 افزایش خواهد داشت؟اتفاقاً ما برای همسویی با سیاست‌های دولت و مسئله هدفمند‌کردن یارانه‌ها در این مورد سال گذشته هم اطلاعاتی را عرضه کردیم مبنی بر اینکه توافقاتی با تهیه‌کنندگان، سینماداران و شورای صنفی اکران داشته‌ایم و نتایج مطلوبی هم محصول این توافقات بوده است. در این زمینه باید عرض کنم سال 90 با بررسی‌های به عمل آمده جزو معدود سال‌هایی است که قیمت بلیت سینما افزایش نخواهد داشت. حتی باید این نکته را هم اضافه کنیم که ما به برخی از سینماداران این اجازه را داده‌ایم که در مواردی و با صلاحدید خودشان قیمت را به نیم‌بها هم کاهش دهند؛ این مسئله به توافق تهیه‌کنندگان هم خواهد بود.درباره برنامه دوم اداره نظارت و ارزشیابی که فرمودید «ارتقای محتوایی آثار سینمایی ایران» است محورهایی هم پیشنهاد می‌دهید؟محورهایی که ما مد نظر داریم؛ محورهایی بر پایه دغدغه‌های خانواده‌های ایرانی است؛ اما مسئله ما در این مورد ساخت آثار اخلاقی؛ مذهبی و خانوادگی با رعایت شرع و عرف است؛ آنگونه که جامعه شریف ایرانی بتواند به‌راحتی در سالن‌های سینما حضور یابد و با فیلم ارتباط برقرار کند.یکی دیگر از مسائلی که سال گذشته هم اخباری در مورد آن منتشر شده بود و سال‌هاست که دغدغه طیف قابل توجهی از سینماگران و سینمادوستان است اکران فیلم‌های فرهنگی و فیلم‌های خاص است. در این مورد چه اتفاقی خواهد افتاد؟ و سؤال دیگر اینکه برخی از فیلم‌های فرهنگی از سال‌های گذشته مانده‌اند که البته به دوره شما مربوط نمی‌شود. آیا امکان اکران این فیلم‌ها خواهد بود؟باید بگوییم در مورد اکران فیلم‌های فرهنگی یا خاص که یکی از مهم‌ترین اهداف ماست؛ طرح و برنامه‌ریزی‌های منظمی داریم که انشاالله امسال عملی خواهیم کرد اما در مورد فیلم‌هایی که دو سه سال مانده‌اند؛ دیگر باید بگویم متأسفانه امیدی به اکران آنها در برنامه اکران فرهنگی نیست و باید به فکر پخش در شبکه خانگی نمایش باشند.اکران فیلم‌های فرهنگی که قبل از تصدی شما در اداره ارزشیابی ساخته شده مشکل قانونی دارد؟نه! اگر قرار بود اکران بگیرند در این چند سال گرفته بودند؛ ما در این دوره با حجم زیادی از آثار مواجهیم که اگر بتوانیم باید به سامان رساندن این آثار توجه کنیم و برای آنها برنامه‌ریزی کنیم. این فیلم‌ها باید در همان شبکه خانگی به نمایش درآیند.آقای سجادپور مدتی قبل مدیران معاونت سینمایی دیداری با مدیر سازمان صدا و سیما داشتند که ماحصل این دیدار محورهایی بود که به تبع آن؛ نفعی به مردمی‌تر شدن سینما، سینمای مستند و تجربی، استاندارد کردن بیشتر آثار تلویزیونی و... می‌انجامید. شما هم در این جلسه حضور داشتید. نظرتان چیست؟این جلسه بسیار گرم و مفید و سالم بود؛ به نظرم سطح همکاری‌های صدا و سیما و سینما بسیار خوب شده است و این همکاری سینما و سیما به نفع هر دو است و همه می‌دانیم که این دو بخش از مهم‌ترین بازوهای نظام و هر دو ریشه‌دار هستند. من این نشست را نقطه عطف بسیار جدی می‌دانم.به نظر شما محورهایی که در این جلسه مطرح شد چه زمانی اجرایی خواهد شد؟این محورها مدت‌هاست که اجرایی شده؛ اما این جلسه علاوه بر دیگر اهداف برای توسعه و گسترش این محورها بود.اگرچه چند ماهی تا ماه مبارک رمضان مانده اما سال گذشته طرحی با عنوان «از اذان تا اذان» برنامه‌ریزی شده بود برای اکران در این ماه؛ آیا امسال هم این طرح اجرایی خواهد شد؟طرح «اذان تا اذان» عنوان درستی نیست اگرچه سال گذشته این عنوان مطرح شد برای این برنامه اما دیده شده که گاه تعبیرهایی نامناسب هم از آن شده است. حتی برخی بر این گمان بودند که بین اذان مغرب و اذان صبح به صورت ممتد فیلم پخش خواهد شد؛ در صورتی که اینگونه نیست و تنها دو ساعت از این هفت، هشت ساعت به پخش فیلم می‌گذرد اما امسال هم انشاالله برنامه‌های مناسبی برای اکران ماه مبارک رمضان در نظر داریم که در آن زمان اطلاع‌رسانی خواهیم کرد.آقای سجادپور؛ از نیمه اردیبهشت ماه قرار است فیلم «پایان‌نامه» اکران عمومی شود؛ این فیلم از جمله آثار سیاسی است که مورد حمایت معاونت هم بوده. می‌خواهم بدانم برآورد شما در مورد استقبال مخاطب از این فیلم چیست؟از این منظر که سینمای سیاسی برای مردم جذابیت دارد به نظرم از این فیلم استقبال قابل توجهی شود؛ همانگونه که تأکید هم شده، معاونت هم از آن حمایت کرده است چراکه به عقیده من سینمای سیاسی حلقه‌ای مفقوده در سینمای ایران است. در مورد فیلم «پایان‌نامه» هم باید عرض کنم این فیلم از آن آثار سیاسی است که مورد تأیید ماست. خوشبختانه این فیلم به جشنواره رسید و استقبال خوبی هم از آن شد، اما به طور کلی باید عرض کنم هر اثری از این دست که همسو با اهداف نظام بوده و روشنگرانه هم باشد مورد حمایت ما قرار خواهد گرفت.اگرچه پیش از اکران و در زمان ساخت هم فضاسازی‌هایی علیه این فیلم شد، ممکن است در زمان اکران هم برخی فضاسازی‌ها در بدنه سینما در مورد این فیلم ایجاد شود. آیا در این مورد فعالیت و برخوردی صورت خواهد گرفت؟این فضاسازی‌ها نمی‌تواند تأثیری بر فیلم داشته باشد؛ در مورد برخورد هم ما قطعاً با هر گونه شیطنت و حرکت غیرمعقول در این مورد برخورد خواهیم کرد.این روزها مباحثی مبنی بر برخی دستمزدهای بازیگران در برخی پروژه‌ها مطرح می‌شود که با کلیت ساختار تولید فیلم در ایران هماهنگ نیست؛ البته معاونت سینمایی هم در این مورد عکس‌العمل‌هایی داشته است. نظر شما در این مورد چیست؟ما ابتدا از اصناف مختلف سینما این تقاضا را داشته‌ایم که با کنترل اعضا و صنف خود دستمزدها را به صورتی منطقی و عقلانی افزایش دهند. اما در این باب معتقدیم که برخی رفتارهای غلط در سینما که به بخش اقتصادی بازمی‌گردد باعث می‌شود هزینه‌های فیلم بالا رفته و مشکل‌ساز شود. در این‌باره البته در آینده در سایت معاونت سینمایی اطلاعاتی داده خواهد شد.آیا در این موارد امکان برخورد هم وجود دارد؟بله حتماً اینگونه است؛ ما دقت زیادی در رصد رفتارهای اقتصادی تهیه‌کنندگان خواهیم داشت و اگر مشاهده کنیم پرداخت یا رفتاری نامتعادل به لحاظ اقتصادی از تهیه‌کننده‌ای سر زده که باعث تعمیم حس ناامیدی در صنوف دیگر سینما شده با آن شدیداً برخورد خواهیم کرد. در این موارد گاهی حتی مسئله ترویج زیر میزی هم مورد سؤال قرار می‌گیرد که باید در این مورد هم تأکید کنیم که سینما فضای کوچکی دارد که اخبارش هم زود منتشر می‌شود، اگر ما در این باره به موردی برخورد کنیم قطع و یقین جریمه‌هایی را در نظر خواهیم گرفت.