تنگه‌ تامرادی

تنگه دلاوری‌ها

سمیرا سروشاستان کهگیلویه و بویر احمد، سرزمینی است که تاریخ از قدیمی‌ترین اعصار بر پهنه‌ سبربلندش قلم زده و از خود یادگاری بر جای گذاشته است. از سی سخت تا آتشکده‌ خیر آباد، از دژ سلیمان تا روستای تاریخی میمند و سرانجام تنگه‌ تامرادی که مراد از جوانمردی‌ها و دلاوری‌های ایلات عشایر این مرز و بوم است. این تنگه در 50 کیلومتری یاسوج واقع است و برای رسیدن به آن باید از میان جنگل‌های بلوط در کوه‌های زاگرس عبور کرد تا به کوه‌های قد بر افراشته و آبشار پر تلاطم تامرادی و سر انجام تنگه‌ تامرادی رسید که حکایت جنگاوری تامرادی‌ها، بزرگترین طایفه ایل بویر احمد را در سینه خود نهفته دارد. این داستان از قیام تامرادی‌ها علیه حکومت مرکزی رضا شاه پهلوی در سال 1309 هجری شمسی ریشه می‌‌گیرد. در آن سال به دنبال قیام عشایر علیه‌ حکومت مرکزی رضا شاه، فوج عظیمی از ارتشی که تاکنون در جنگ‌های چریکی شرکت نکرده بود برای سرکوبی آنان از کرمانشاه راهی مناطق مختلف این استان شد. ارتش با رسیدن به تنگه بی‌محابا قدم به درون آن گذاشت غافل از اینکه تامرادی‌ها در انتظارشان نشسته‌اند و به محض ورود آنان راهشان را از پشت بستند (داخل این تنگه دایره مانند بوده، ورودی آن باریک و محوطه اندرونی آن باز و گشاد است). در نبردی که میان ارتش و تامرادی‌ها شکل گرفت، حدود 60 الی 70 نفر از سربازان کشته و تعدادی از بزرگان تامرادی جان باختند و از آن پس مردم منطقه به سبب رشادت‌های این طایفه، تنگه را تامرادی نام نهادند. پس از پایان جنگ، ارتش، جنازه‌های کشته شدگانش را در روستای پایین تر از تنگه به نام «کوپن» دفن کرد که هنوز هم قبر ارتشیان به همراه بنای یادبودی که پیش از انقلاب در آن محل احداث کردند به چشم می‌‌‌خورد.