اندیشه‌ها و خاطره‌های جادوگر فوتبال ایران در گفت‌و‌گوی «جوان» با علی کریمی

روز‌های پایانی فوتبالم نزدیک است

علی کریمی، جادوگر فوتبال ایران خیلی اهل گفت‌وگو و جاروجنجال به پا کردن نیست. او ترجیح می‌دهد که در مقابل بسیاری از حواشی که پیرامون او وجود دارد سکوت کند چرا که معتقد است بهترین پاسخ به حواشی سکوت کردن است. او بسیار آرام و کم‌حرف است و معمولاً از کنار اتفاقات به آرامی می‌گذرد و کم پیش می‌آید که اتفاقی او را تحت تأثیر قرار بدهد. او بعد از سال‌ها، سال گذشته به ایران آمد تا در تیم محبوبش توپ بزند اما اتفاقاتی که افتاد او را از این تیم جدا کرد و کریمی راهی استیل‌آذین شد، تیمی که با آمدن او ستاره باران شد. استیل‌آذین با اینکه اولین حضورش را در لیگ برتر تجربه می‌کرد اما بسیار خوب عمل کرد و توانست جایگاه خوبی را از آن خود کند. با علی کریمی درباره اتفاقاتی که در فوتبال ایران افتاد و مسائل پشت پرده حضور ایران در جام‌جهانی، اختلافات او با علی دایی و حضورش در لیگ امارات سخن گفتیم. فکر می‌کنم بسیاری با این مسأله موافق هستند که علی کریمی یکی از محبوب‌ترین بازیکنان ایرانی است اما خیلی‌ها انتظار داشتند تو را در جایگاه بالاتری از اینکه حالا قرار گرفتی، ببینند. مردم همیشه نسبت به من و توانایی‌های من لطف داشتند و من را مورد محبت خودشان قرار می‌دادند. به نظر من همه آدم‌ها فرصت پیشرفت بیشتر را دارند وهمیشه می‌توانند یک قدم از جایگاهی که هم اکنون در آن ایستاده‌اند جلوتر باشند. مسلماً ممکن بود من هم اگر طور دیگری فعالیت می‌کردم در مسیر دیگری قرار می‌گرفتم اما خدارو شکر از شرایطم راضی هستم. مثلاً اگر زمان به عقب برمی‌گشت ممکن بود برخی از رفتارها را انجام ندهید یا طور دیگری رفتار کنید؟من به این معتقدم خیلی از اتفاقاتی که می‌افتد و عکس‌العمل‌هایی که شما از خودتان نشان می‌دهید اقتضای همان شرایط است یعنی آن اتفاق باید بیفتد و آن عکس‌العمل را شما باید انجام بدهید تا پازل زندگی‌تان تکمیل شود و به تجربیاتتان اضافه شود، مثلاً اتفاقی که در تیم امید و در برخورد با کامیکاوا، داور ژاپنی داشتم خاطره بسیار تلخی برای من بود و شاید بسیاری از هوادارانم دوست داشته باشند آن خاطره تلخ را پاک کنند اما من فکر می‌کنم آن رویداد هم حکمتی داشت تا من در آن سن و سال یاد بگیرم بر خودم مسلط باشم و زود از کوره در نروم. شاید اگر آن اتفاق دیرتر برای من رخ می‌داد عواقب سخت‌تری را هم برای من داشت که شاید جبران‌ناپذیر بود. دوباره برگردیم به اولین سؤال مصاحبه، برخی معتقدند رفتن کریمی به تیم‌های قطری و اماراتی باعث شد که استعداد و توانایی او آنطور که باید شکوفا نشود چرا که ماهیت لیگ اماراتی به گونه‌ای است که بازیکن را تنبل می‌کند؟به نظر من این حرف‌ها دیگر خیلی قدیمی شده است شاید تصور ما الان این باشد که صاحب یک لیگ حرفه‌ای هستیم اما واقعیت آن است که با حرفه‌ای شدن فاصله زیادی داریم و بسیاری از تیم‌هایی که در خلیج فارس هستند از هر جهت حرفه‌ای‌تر از تیم‌های لیگ برتر ایران هستند. ما شاید به لحاظ داشتن بازیکن در مضیقه نباشیم و بازیکنان با استعداد زیادی داشته باشیم اما نباید یادمان برود که برای پیشرفت فقط داشتن استعداد شرط نیست بلکه باید بستری فراهم باشد که این استعدادها بتوانند در آن رشدو‌نمو کنند و شکوفا شوند اما در تیم‌های معتبری که در خلیج‌فارس وجود دارد همه جور امکانات رفاهی برای یک بازیکن وجود دارد و او بدون کوچک‌ترین دغدغه‌ای می‌تواند با خیال راحت فقط به فوتبال بازی کردن فکر کند. از طرفی در سال‌های اخیر آنها مربیان و بازیکنان بسیار خوبی هم جذب کردند که به بالا بردن سطح کیفی بازی‌هایشان کمک شایانی کرده است. این در حالی است که بازیکنی که در لیگ ایران بازی می‌کند دائم باید دغدغه مسائل مختلف را داشته باشد. پس با این همه فرق نسبت به تیم‌های خلیج‌فارس چرا برای ادامه فوتبالتان به ایران آمدید؟شرایط در آن موقع اقتضا می‌کرد که من تصمیم بگیرم به ایران بیایم. از طرفی من دوست دارم روزهای پایانی فوتبالی‌ام را در کشور خودم بگذرانم و صدای هواداران هموطنم را که در ورزشگاه طنین‌انداز می‌شود بشنوم. گفتید روزهای پایانی فوتبالتان نزدیک است قصد دارید از فوتبال خداحافظی کنید؟من نگفتم قصد دارم خداحافظی کنم، گفتم روزهای پایانی فوتبالم نزدیک است. من دوست دارم فوتبالم را در شرایطی خاتمه دهم که هنوز هم تماشاگران از بازی‌ام لذت می‌برند، نه اینکه دائم از گوشه و کنار این زمزمه را بشنوم که او دیگر از فوتبال چه می‌خواهد که ول کن آن نیست دلم می‌خواهد زمانی که از فوتبال خداحافظی می‌کنم همه دلشان تنگ شود و برایم احترام قائل شوند نه اینکه... می‌خواهید بعد از اتمام دوران بازیکنی‌تان به مربیگری بپردازید یا...!؟نه، با این شرایطی که در فوتبال وجود دارد ترجیح می‌دهم باقی عمرم در آرامش باشد. چه شد که سال گذشته استیل‌آذین را جایگزین پرسپولیس کردید؟اشتباه نکنید اصلاً بحث جایگزینی مطرح نبود، پرسپولیس تیم محبوب دوران کودکی من است و من هنوز عاشق آن هستم اما سال گذشته شرایطی پیش آمد که برای حفظ بعضی از ارزش‌ها باید به تیم دیگری می‌رفتم، وقتی پیشنهاد استیل‌آذین به دستم رسید احساس کردم این تیم از جهت روحی به پرسپولیس نزدیک است و از جهات دیگر هم توقعات من را برآورده کرد به همین خاطر تصمیم گرفتم به این تیم بپیوندم. استیل‌آذین امسال با جذب این همه ستاره حسابی در میان هواداران محبوب بوده است و توانست در لیگ برتر جایگاه خوبی را هم برای خودش کسب کند. استیل‌آذین تیمی بود که به‌خوبی بسته شده بود و بسیاری از عنصرهایش سرجایشان قرار گرفته ‌بودند. این تیم در فصل نقل و انتقالات بسیار خوب عمل کرد و توانست بازیکنان صاحبنام زیادی را جذب کند. اوایل فصل استیل‌آذین شروع بسیار خوبی داشت اما در اواسط فصل افت کرد اما دوباره توانست خودش را بالا بکشد و نتایج نسبتاً خوبی را کسب کند به عنوان اولین تجربه این تیم که تازه به لیگ برتر آمده بود نتایج بسیار خوب و امیدوارکننده‌ای را گرفت. استیل‌آذین ستاره‌های بسیاری را مانند شما و مهدوی‌کیا، نیکبخت و... جذب کرد با وجود این ستاره‌ها فکر می‌کنید رقیب سرسختی برای تیم‌های استقلال و پرسپولیس باشد و هواداران آنها را به خود جذب کند؟نمی‌دانم شاید عده‌ای این اعتقاد را داشته باشند که با آمدن ستاره‌ها به این تیم ممکن است هواداران استقلال و به‌ویژه پرسپولیس جذب این تیم شوم اما راستش را بخواهید من چنین نظری ندارم اما به نظر من هواداران این دو تیم بسیار متعصب هستند و فکر نمی‌کنم به این راحتی قید تیم محبوبشان را بزنند و طرفدار تیم دیگری شوند. شما بعد از سال‌ها به لیگ فوتبال ایران پیوستید سطح لیگ ایران را چطور می‌بینید فکر می‌کنید نسبت به گذشته ارتقا پیدا کرده است یا همچنان مشغول درجا زدن است؟اگر منظورتان از قبل هفت و هشت سال گذشته است که باید بگویم فوتبال ایران نسبت به آن دوران پیشرفت کرده است و به لحاظ مالی و امکاناتی در سطح بهتری قرار دارد اما هنوز ما با شرایط حرفه‌ای ایده‌آل فاصله زیادی داریم. اما برخی می‌گویند تیم‌های باشگاهی ما افت کرده است؟افت نکرده است بلکه از حالت دو قطبی خارج شده است الان دیگر مانند قبل نیست که دو تیم استقلال و پرسپولیس به هر تیمی که می‌رسند آن را کیسه گل کنند همه تیم‌ها به نسبت از شرایط خوبی برخوردارند و حرفی برای گفتن دارند. فکر می‌کنید بزرگ‌ترین مشکل فوتبال باشگاهی ما چیست؟بزرگ‌ترین مشکل ما در نداشتن یک برنامه مدون است ما به دلیل نداشتن برنامه‌ریزی درست و یک مدیریت حساب‌شده همیشه چند قدم عقب هستیم و کارهایمان آنطور که باید پیش نمی‌رود. بازی شما به گونه‌ای است که در حالت عادی بسیار کم‌کار هستید و کم پا به توپ می‌شوید اما در بعضی از لحظه‌ها انفجاری بازی می‌کنید همین قضیه باعث می‌شود که عده‌ای شما را به کم‌کاری و بی‌انگیزگی متهم کنند؟شما تحلیل خوبی از بازی من داشتید جنس بازی کردن من به گونه‌ای نیست که در تمام طول مسابقه بدوم در یک دقایقی که شرایط مهیاست بازی‌ام ریتم تندی به خود می‌گیرد و موقعیت گل فراهم می‌کنم اما برخی فکر می‌کنند یک بازیکن زمانی پرکار و باانگیزه است که در طول 90 دقیقه دائم بدود من نمی‌‌خواهم این مسأله را رد کنم اما هر کسی جنس بازی خودش را دارد در حالی که اصلاً این طور نیست من همیشه به سرنوشت تیمی که در آن بازی می‌کنم علاقه‌مندم و نسبت به آن متعصب هستم و سعی می‌کنم با همه وجودم در خدمت تیم باشم منتها به شیوه خودم... قبول، اما ادبیات شما راجع به فوتبال و عکس‌العمل‌هایتان که همیشه با چاشنی بی‌تفاوتی همراه است این امر را مشتبه می‌کند که کریمی از فوتبال اشباع شده است؟من سال‌هاست که در سطح اول فوتبال بازی می‌کنم اگر از دوران کودکی، نوجوانی‌ام که دائم دنبال توپ می‌دویدم فاکتور بگیرم که یک عمر است دنبال توپ دویده‌ام باید منصف بود این همه فوتبال بازی کردن روزی چند ساعت حرفه‌ای تمرین کردن آن شوق روزهای نخست را از شما می‌گیرد و شما نباید متوقع باشید که مثل روزهای نخست دنبال توپ بدوید و همان انگیزه را داشته باشید الان عشق من به فوتبال، ظاهری حرفه‌ای پیدا کرده است. کم نشده است فقط قالبش را عوض کرده است. الان با گذشت سال‌ها یاد گرفتم راجع به هر اتفاقی حساس نباشم از کنار بعضی از حواشی فوتبال آهسته و بی‌توجه رد شوم خودم را درگیرش نکنم و فقط به شغلم یعنی فوتبال فکر کنم. در کل دنیا باب است که وقتی اسم حرفه‌ای‌گری برای کاری به میان می‌آید مترادف است با پول... برای شما مادیات در حرفه‌تان چقدر مهم است و حاضرید به خاطر آن حتی به یک تیم رده پایین بروید یا....!؟برای من پول مهم بوده و هست اما حاضر نیستم به خاطر آن در هر تیمی حضور داشته باشم، وجهه فوتبالی‌ام هم برایم در حرفه بسیار مهم است. یکی از ایرادهایی که همواره به ستاره‌های فوتبال ما وارد است این است که آنها معمولاً آن طور که باید در خدمت تیم نیستند و در اردوها کارهایی را مرتکب می‌‌شوند که نظم تیم را برهم می‌زنند؟شاید این حرف راجع به برخی از ستاره‌های فوتبال صدق کند اما من هیچوقت جزو آن دسته نبودم، می‌توانید از هر کسی که در اردوها هست بپرسید من همواره اولین کسی هستم که به سر تمرین می‌آیم، در تمرین‌ها هم معمولاً هیچ وقت زیردررویی نمی‌کنم اما نمی‌دانم چرا اسم من بد در رفته است و خیلی‌ها فکر می‌کنند من فرد بی‌نظمی هستم و انضباط قوانین تیم را نادیده می‌گیرم. با اینکه شما جزو بهترین فوتبالیست‌های ایران هستید و یکبار هم به عنوان بهترین بازیکن آسیا انتخاب شدید جز بایرن‌مونیخ هیچگاه در تیم صاحب فوتبالی توپ نزدید در حالی که خیلی‌ها انتظار داشتند شما در تیم‌هایی که از آن پیشنهاد داشتید مانند پروجا و اتلتیکومادرید بمانید اما شما با سهل‌انگاری از این تیم‌ها جا ماندید...اصلاً بحث سهل‌انگاری یا تنبلی و این حرف‌ها نبود، قسمت نبود که من در این تیم‌ها حضور داشته باشم و من هم آدمی هستم که به شدت به قسمت اعتقاد دارم. در شرایطی که در زیر سیل آماج انتقادات برای حضور در لیگ امارات قرار داشتم در این تیم پسندیده شدم از آنجا به تیم بایرن‌مونیخ رفتم در مورد تیم اتلتیکومادرید شرایطی در آن زمان وجود داشت که من رغبت چندانی برای حضور در این تیم نداشتم که موجب حرف و حدیث‌های زیادی شد. در مورد تیم پروجا هم که ما بر سر مبلغ قرارداد با هم به توافق نرسیدیم... که در فوتبال این اتفاقات بسیار طبیعی است. سقف فوتبالی علی کریمی را تا کجا می‌بینید؟به نظر من هیچ فردی سقف ندارد و همیشه می‌تواند بالاتر از آن جایگاهی که در آن ایستاده هم قرار بگیرد. تیمی بوده است که دوست داشته باشید در آن بازی کنید اما شرایطش برایتان مهیا نشده باشد؟بالاخره همه ما در زمان کودکی‌مان یک تیم محبوب داشتیم که بزرگ‌ترین آرزویمان این بود که در آن تیم توپ بزنیم. من هم آن زمان عاشق تیم آ. ث میلان بودم اما وقتی بزرگ‌تر شدم آنقدر خوش‌خیال نبودم که خیالبافی کنم روزی از جانب آنها دعوت به بازی می‌شوم. برخی می‌گویند علت آنکه تو نتوانستی در بایرن‌مونیخ به آن موفقیتی که از تو انتظار می‌رفت دست پیدا کنی به خاطر مشکل زبانت بود؟من این حرف را اصلاً قبول ندارم زبان فوتبال یک زبان مشترک بین‌المللی است این همه بازیکنان هستند که در لیگ‌های خارجی بازی می‌کنند می‌درخشند.. و اصلاً به زبان آن کشور آشنایی ندارند این یک حرف غیرمنطقی است. اما شما بعد از حضورتان در این تیم ناگهان دچار افت شدید مثل کسی که نمی‌تواند با محیط جدید رابطه برقرار کند؟مشکل من در بایرن‌مونیخ از زمانی شروع شد که من دچار مصدومیت شدم و نتوانستم بعد از آن به فرم ایده‌آلم دست پیدا کنم وگرنه سیر پیشرفت من در این تیم صعودی بود و شرایط مطلوبی پیش‌روی من بود اما گاهی اوقات برخی از شرایط ناخواسته شما را از مسیر صعود‌تان دور می‌کند در اواسط راه هم که مربیمان عوض شد و او بر خلاف مربی قبلی اعتقاد چندانی به من نداشت. این روزها ما در آستانه جام جهانی قرار داریم و جای تیم‌ملی ما در کنار تیم‌های شرکت‌کننده خالی است به نظرتان چرا ما نتوانستیم امسال جزو تیم‌های صعود‌کننده باشیم؟شرایطی که ما سال گذشته داشتیم بسیار پیچیده بود ما به‌دلیل ضعف مدیریتی و برنامه‌ریزی نتوانستیم امکانات و شرایطی را که لازم بود برای تیم فراهم کنیم و به همین خاطر مجبوریم که جای خالی تیممان را در جام‌‌جهانی نظاره‌گر باشیم. شما در دوره قبلی جام‌جهانی حضور داشتید اما اتفاقات عجیب و غریبی که در این تیم افتاد ما را از صعود به مرحله بالاتر دور کرد. انگار بازیکنان ما در آن جام طلسم شده بودند، حتی شما که همیشه رابطه خوبی با برانکو داشتید ناگهان رابطه‌تان تیره و تار شد؟من اصلاً این حرف را قبول ندارم. با وجود شایعات و حاشیه‌ها و حرف و حدیث‌هایی که پیرامون تیم در جام جهانی وجود داشت اما به نظر من در آن شرایط نه تیم طلسم شده بود و نه اتفاق خاصی افتاده بود. حاشیه‌ها در آن مقطع در تیم بیداد می‌کرد و باعث می‌شد که بازیکنان از اصل جا بمانند اما باید بگویم من هیچ مشکلی با برانکو نداشتم. نمی‌دانم این شایعات از کجا ساخته شد، اما رابطه من و برانکو در روزهای پایانی کارش هم مثل روزهای اول همکاریمان خوب بود. با این اوصاف یعنی اگر در تیم هیچ مشکلی وجود نداشت چرا ما نتوانستیم به نتیجه مطلوبی برسیم؟مشکل در همان نتیجه‌گیری بود. مطمئن باشید این تیم اگر با همین لشکر حواشی و شایعات به مرحله بعد صعود می‌کرد، همه به‌به و چه‌چه می‌گفتند و اذعان می‌کردند این بهترین تیم تاریخ فوتبال ایران است اما چون ما نتیجه نگرفتیم و انتظارات را برآورده نکردیم ورق علیه ما برگشت. جایی خوانده بودم که قرار است زندگی‌نامه‌‌تان را تحت عنوان یک کتاب روانه بازار کنید، این خبر صحت دارد؟بله، قرار است این کتاب را با هزینه‌های شخصی خودم چاپ کنم و در آن به اتفاقاتی که در فوتبال پشت سر گذاشتم بپردازم. البته راستش را بخواهید ایده چاپ کتاب زندگی فوتبالی‌ام همیشه در ذهنم بوده است اما هیچ وقت فکر نمی‌کرده‌ام این ایده را عملی کنم اما آقای خانبانی روانشناس تیم آنقدر با من صحبت کرد که بالاخره متقاعد شدم این کتاب را چاپ کنم... مطمئناً این کتاب به یک اثر جنجالی و البته پرفروش تبدیل خواهد شد؟امیدوارم کتابی باشد که مردم از خواندنش لذت ببرند، راستش را بخواهید هدف من این است که عایدی حاصل از فروش این کتاب را به کودکان سرطانی اختصاص دهم. می‌دانم که تمایل چندانی ندارید که راجع به اقدامات خیرخواهانه‌تان حرف بزنید اما شما همواره جزو پیشگامان خدمت به نیازمندان بودید؟دوست ندارم کاری که انجام می‌دهم را در بوق و کرنا کنم؛‌ای وای من به فلانی کمک کردم همه بدانید من آدم خیری هستم چرا که اگر من کاری می‌کنم وظیفه‌ام را انجام می‌دهم، چون خداوند به من این توفیق را داده که بتوانم به بنده‌هایش کمک کنم و فراموش نکنیم که شکرانه بازوی توانا بگرفتن دست ناتوان است. ماجرای اختلاف شما با علی دایی مسأله‌ای است که از کسی پوشیده نیست، قصد ندارید به این اختلاف خاتمه بدهید؟ماجرای اختلافات من و دایی از کسی پوشیده نیست. من سعی کردم این اختلافات را فراموش کنم تا اینکه با پرداخت به آن بدان دامن بزنم. ایشان برای فوتبال این مملکت زحمت کشیدند اما ما دو نفر در یک قاب مشترک نمی‌گنجیم. در مقطعی شایع شده بود که چون من جام رمضان، دایی را لایی زدم یا چون در تیم‌ملی به او پاس نمی‌دادم با هم مشکل داریم در حالی که اصلاً این طور نیست اختلاف‌های ما ریشه در جای دیگر دارد. مسابقات جام‌جهانی فوتبال را هم تماشا می‌کنید؟اگر فرصتش را داشته باشم برخی از مسابقات را تماشا می‌کنم چون جام‌جهانی پدیده بزرگی است و مسابقاتی است که توجه تمام دنیا را به خود معطوف می‌کند، من از تماشای این مسابقات واقعاً لذت می‌برم. قصد دارید فوتبالتان را در ایران به پایان ببرید یا...!؟نمی‌دانم تا ببینم قسمتمان چه می‌شود، ولی ترجیح خودم این است که فوتبالم را در کشورم به پایان ببرم. به نظرت علی کریمی محبوب است یا معروف؟خوشبختانه ما در کشوری زندگی می‌کنیم که الگوهای بسیار خوبی را در ورزش داشته. نمونه‌اش خداداد عزیزی و احمد‌رضا عابد‌زاده است که بعد از گذشته سال‌ها همچنان در میان مردم محبوب هستند، من خودم را در قیاس با چنین افرادی محبوب نمی‌دانم.شما در اوج درگیری نقل و انتقالات اعلام کردید که برای استراحت به امارات می‌روید این برای پرهیز از حاشیه‌های احتمالی بود؟من در این مدت یاد گرفتم که هیچ چیزی با ارزش‌تر از آرامش نیست به همین خاطر دلم نمی‌خواست در شلوغی و سر و صدای نقل و انتقالات در ایران باشم و به حواشی احتمالی تن دهم به همین خاطر تصمیم گرفتم که به امارات بروم تا هم از این جو دور باشم و هم به اتفاق خانواده‌ام به یک سفر تفریحی بروم.اما شنیده‌ها حاکی از آن است که در این سفر شما مذاکراتی با دیگر بازیکنان برای جذب آنها به تیم استیل‌آذین داشتید؟بله، من با یکی دو تا بازیکن صحبت کردم و این به خواست خود باشگاه‌ بود که آنها را برای آمدن به این تیم متقاعد کنم؛ نظیر سیاوش اکبرپور که خوشبختانه شنیده‌ام که با این تیم قرارداد هم امضا کرده است.پس خودتان چه زمانی با این تیم قرارداد امضا می‌کنید؟بعد از پایان سفرم تصمیم گرفتم با آقای هدایتی نشستی داشته باشم تا در مورد چگونگی قراردادم به توافق برسم.شرط خاصی برای قرارداد دارید؟هنوز شرط خاصی را با آنها در میان نگذاشته‌ام، اما از قبل هم به آنها گفتم که یکی از شروط من برای حضور در این تیم وجود ستارگان فوتبال است.آقای کریمی از اینکه در این گفت‌وگو شرکت کردید و صادقانه پاسخگوی ما بودید، متشکرم.من هم از شما متشکرم و آرزوی روزهای آفتابی را برای فوتبال کشور دارم.