ساماندهي صدها هزار قطعه از تمدن ايران

زيرخاكي‌هاي موزه ملي پيش چشم خبرنگاران

ساماندهي صدها هزار قطعه از تمدن ايرانزيرخاكي‌هاي موزه ملي پيش چشم خبرنگاران ‌معصومه ديودار‌در تعريف موزه و موزه‌داري آمده است كه هدف موزه‌ها تحقيق در آثار و شواهد برجاي مانده انسان و محيط زيست او، ‌گردآوري، ‌حفظ و بهره‌وري معنوي و ايجاد ارتباط بين اين آثار و بويژه به نمايش گذاردن آنها به منظور بررسي و بهره‌وري معنوي است. از اين روي روز گذشته درهاي انبارهاي موزه ملي ايران به روي خبرنگاران گشوده شد تا بتوانند از نزديك به بررسي اين آثار بروند. در طول اين بازديد و نشستي كه با رئيس سازمان ميراث فرهنگي وصنايع دستي و گردشگري برگزار شد، ‌حميد بقايي از آغاز طرح ساماندهي اشياي موزه‌اي خبر داد و اين وعده را به مردم و علاقه‌مندان به حفظ و احياي تمدن و ميراث فرهنگي داد كه طي سه سال آينده اين طرح اجرايي مي‌شود و اگر اين مهم محقق نشد، نام او را به عنوان يكي از مسؤوليني كه به وعده‌هاي خود عمل نكرده است، اعلام كنند. ‌اطلاعات مبهم و گنگ اين ادعا و صحبت‌ها در حالي عنوان مي‌شود كه، ‌‌بنابر آنچه از وضعيت و شرايط انبارهاي موزه ديده و در دوربين‌ها ثبت شده است و با توجه به آنكه محل، ‌‌بودجه، ‌كارشناسان باستان‌شناسي و كارشناسان ‌مربوطه ديگر، ‌هنوز مشخص نيستند و آمار درستي از آنچه كه در انبارهاي موزه انباشته شده‌‌اند، وجود ندارد. همچنان ضعف مديران پيشين بقايي در پاسخ به سؤال خبرنگاران مبني بر چرايي وضعيت متأثر كننده موزه ملي مي‌گويد: ‌طي بازديدي كه در سال 85 از موزه ملي داشتم دستور محقق شدن بانك اطلاعاتي اشياي موزه را صادر كردم كه در بازديد سال 86 متوجه شدم اراده‌اي براي انجام اين كار وجود ندارد، از اين روي ناچار به تغيير مديريت شديم. وي در ادامه به ضعف‌هاي مديريتي مديران پيشين اشاره كرد و افزود: ‌ما شرايطي را پديد آورديم تا مديران به وظايف خود عمل كنند و اگر اين امر محقق نشد بايد در اسرع وقت تغيير مديريت صورت گيرد. اين درحالي است كه به گفته كارشناسان، ‌طي اين سال‌ها بيش از 300 هزار شي موزه‌اي داراي شناسنامه شده‌اند، ‌‌موزه ايران داراي بزرگ‌ترين مخزن كشور در حد استانداردهاي بين‌المللي شده است و تنها بانك سفال، ‌‌بخش كتيبه، ‌بازسازي موزه و برگزاري نمايشگاه‌هاي متعدد ‌و چاپ كتب فراوان در زمينه‌هاي تخصصي و ... ‌جزء فعاليت‌هاي موزه طي سال‌هاي گذشته به شمار مي‌آيد. ‌طي تماس‌هاي مكرر «جوان» با مديران قبلي موزه ملي ايشان بنابر دلايلي حاضر به گفت و گو نشدند و تنها اين پيشنهاد را دادند كه سازمان با برگزاري كنفرانس مطبوعاتي با حضور آنها به بيان اين مطالب بپردازد تا آنها بتوانند پاسخگو باشند. ارزشي بالاتر از بانك مركزيموزه ملي از آن تمام ايرانيان است و اميد است در آينده‌اي نزديك شاهد موزه ملي در خور شأن ايرانيان باشيم. اين در حالي است كه بقايي از وجود آثاري ارزشمند در انبارهاي اين موزه مي‌گويد و مي‌افزايد: ‌اينها ميراث ما هستند كه در انبارها وجود دارند و ارزش آنها كمتر از ثروت‌هايي كه در بانك مركزي ‌داريم، نيست. حال اين سؤال مطرح مي‌شود كه چرا چنين سرمايه‌اي با چنين ارزشي در شرايطي نگهداري مي‌شوند كه در خصوص برخي از اين آثار شرايط به گونه‌اي است كه جايي براي حفظ و احياي آن وجود ندارد و گاه تبديل به تلي از خاك شده‌‌اند؟ در حالي كه به گفته احمد خوشنويس، رئيس پژوهشگاه سازمان ميراث فرهنگي حتي نمي‌توان آنها را تفكيك كرد و يا تشخيص داد كه آيا اثري تاريخي بوده‌‌اند يا بقاياي به‌جا مانده از اجدادمان هستند!!!ذكر اين نكته حائز اهميت است كه در حال حاضر بيش از 550 هزار اثر تاريخي در مخازن موزه ملي موجود است، ‌اما شايد جالب‌تر‌ آن باشد كه از اين تعداد فقط حدود 4000 اثر در نمايشگاه‌هاي داخلي و خارجي در معرض ديد مخاطبان قرار گرفته است. ‌آيا ما نمي‌توانيم گزيده شايسته‌اي از فرهنگ تاريخ و تمدن و هنر اين سرزمين كهن كه سابقه 10 هزار ساله دارد را به نمايش بگذاريم؟ انگليس بپذيرد كه اشتباه كرده استبقايي در ادامه به نامه نيل مك گريگور، مدير موزه بريتانيا و درخواست آنها براي ادامه همكاري با ايران اشاره و خاطر نشان كرد: ‌موزه بريتانيا در اين نامه آمادگي خود را براي امانت دادن منشور كوروش اعلام كرد و تاريخي براي آن مشخص كرده است، ولي ما آن را قبول نكرديم، ‌چراكه انگليسي‌ها بايد بپذيرند كه اشتباه كرده‌اند.