جوان آنلاین: وقتی بیماری به داروی تخصصی، تجهیزات پزشکی یا خدمات درمانی خاص نیاز دارد، هرگونه محدودیت در تأمین دارو و تجهیزات میتواند مستقیماً بر روند درمان او اثر بگذارد و در این میان، بیماران مبتلا به بیماریهای خاص، بیماران پیوندی، مبتلایان به تالاسمی و سایر بیماران نیازمند داروهای تخصصی، بیش از دیگران در معرض پیامدهای این محدودیتها قرار دارند. بنا به تعبیر محمد رئیسزاده رئیس سازمان نظام پزشکی کشور «دشمن از داروی بیماران خاص به عنوان سلاح استفاده میکند». وی با اشاره به اینکه تحریمها در عمل حوزه دارو و درمان را تحت تأثیر قرار داده است، تأکید میکند: «بیماران خاص، پیوندی، مبتلا به تالاسمی و دیگر بیمارانی که به داروهای تخصصی نیاز دارند، آثار و محدودیتهای ناشی از تحریمها را بهصورت مستقیم تجربه میکنند.»
اگر شما هم گذارتان به دکتر و دوا افتاده باشد تغییر محسوس قیمتها را مشاهده کردهاید. حسینعلی شهریاری رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس هم بر رشد چند برابری قیمت دارو و تجهیزات پزشکی صحه میگذارد و میگوید: «قیمت دارو پنج تا شش برابر افزایش پیدا کرده و تجهیزات پزشکی نیز با افزایش قابلتوجه قیمت مواجه شده است.».
اما چرایی این رشد قیمتها و گاهی کمبودها را باید در دنیای سیاست جستوجو کرد. همچنانکه بنا به تأکید مدیر عامل یک شرکت دارویی، تحریمهای دارویی و محاصره دریایی موجب شده هزینه حملونقل بینالمللی حدود چهار تا پنج برابر افزایش یابد و زمان حمل نیز که پیش از این حدود یکسوم زمان فعلی بود، اکنون به حدود سه برابر گذشته رسیده است. این رشد قیمت و سختی تبادل پول و دریافت دارو یا مواد اولیه وقتی به داروی بیماران خاص و صعبالعلاج میرسد سختتر و جدیتر میشود به گونهای که در عمل میتوان گفت سلامت و دارو و درمان بیماران خاص و صعبالعلاج برای دشمن به سلاحی تبدیل شده تا از طریق آن مردم و بیماران کشورمان را بیش از پیش تحت فشار قرار دهد و به آنها آسیب برساند.
رشد ۷ تا ۸ برابری تأمین دارو از مسیرهای جایگزین
مهدی پیرصالحی رئیس سازمان غذا و دارو با اشاره به اینکه در جنگ ۴۰ روزه ۴۴ کارخانه دارویی کشور آسیب دید و هفت داروخانه نیز تخریب شد با اشاره به طولانیتر شدن مسیرهای تأمین دارو در شرایط جنگی و تحریم، گفتهبود: «در برخی موارد، حتی مسیر زمینی از هند نیز در دسترس نیست؛ با این حال، از همان روزهای نخست، همه نیروهایی که باید پای کار باشند، در سازمان غذا و دارو، شرکتهای دارویی و تجهیزات پزشکی، برای تداوم تأمین فعال بودند.»
دکتر پیرصالحی با اشاره به آثار تحریمهای بینالمللی بر روند تأمین دارو و تجهیزات پزشکی گفت: «برخی کمبودهای دارویی مربوط به داروهای حیاتی است؛ داروهایی که تعداد بیماران مصرفکننده آنها کم است، اما برای همان بیماران اهمیت حیاتی دارند و الزاماً باید از کشورهای اروپایی تأمین شوند.»
وی تأکید کرد: «با بسته بودن مسیرهای بانکی، تقریباً یک سال است که در تأمین برخی از این داروها با مشکل مواجه هستیم و ناچار شدهایم از مسیرهای جایگزین استفاده کنیم. برخی از این اقلام دارویی مورد نیاز بیماران را با حدود هفت تا هشت برابر قیمت، از مسیرهای جایگزین تهیه میکنیم.»
تحریم؛ ابزار فشار بر ملت ایران
محمد رئیسزاده، رئیس سازمان نظام پزشکی کشور هم در آیین یادمان سیوپنجمین سالروز تأسیس سازمان نظام پزشکی زنجان، خواست تأثیر تحریمها بر حوزه سلامت را اینگونه توصیف کرد: «دشمن از تحریم بهعنوان ابزاری برای فشار بر ملت ایران استفاده میکند و ادعای اینکه دارو و درمان از تحریمها مستثنی هستند، با واقعیتهای موجود همخوانی ندارد.»
بنا به تأکید وی وقتی بیماری به داروی تخصصی، تجهیزات پزشکی یا خدمات درمانی خاص نیاز دارد، هرگونه محدودیت در تأمین دارو و تجهیزات میتواند مستقیماً بر روند درمان او اثر بگذارد و در این میان، بیماران مبتلا به بیماریهای خاص، بیماران پیوندی، مبتلایان به تالاسمی و سایر بیماران نیازمند داروهای تخصصی، بیش از دیگران در معرض پیامدهای این محدودیتها قرار دارند.
رئیسکل سازمان نظام پزشکی کشور با انتقاد از سکوت مجامع بینالمللی در برابر پیامدهای انسانی تحریمها تصریح کرد: «ملت ایران این سکوتها و رفتارهای دوگانه را فراموش نخواهد کرد و تاریخ درباره این رفتارها قضاوت خواهد کرد.»
جامعه پزشکی در کنار مردم
رئیسزاده در ادامه با اشاره به نقش جامعه پزشکی در بحرانهای مختلف کشور گفت: «جامعه پزشکی در همه شرایط در کنار مردم بوده است.»
بنا به تعبیر وی پزشکان، پرستاران و دیگر اعضای نظام سلامت در بحرانها صرفاً ارائهدهنده خدمت درمانی نیستند، بلکه بخشی از ظرفیت ملی کشور برای حفظ جان مردم و استمرار زندگی اجتماعی محسوب میشوند.
رئیسزاده با تأکید بر اینکه نظام سلامت یکی از ارکان اصلی تابآوری کشور است، گفت: «در شرایط جنگی، دو نیاز اساسی کشور امنیت و سلامت است؛ همانگونه که نیروهای دفاعی از امنیت کشور صیانت میکنند، نیروهای حوزه بهداشت و درمان نیز وظیفه حفظ سلامت مردم را بر عهده دارند.»
وی با تأکید بر ضرورت تقویت روحیه ایثار و ازخودگذشتگی در جامعه پزشکی اظهار کرد: «امروز بیش از همیشه نیازمند مردمداری، مهربانی و همدلی با مردم هستیم و جامعه پزشکی باید بیش از گذشته از خود بگذرد تا بتواند به مردم خدمت کند. این موضوع فقط در اتاق عمل یا بیمارستان معنا پیدا نمیکند، بلکه در داروخانه، مطب، بیمارستان، اتاق عمل، فیزیوتراپی، گفتاردرمانی و همه بخشهای نظام سلامت باید نمود داشته باشد.»
رئیسزاده با اشاره به پیوند عمیق میان طبابت و مفاهیم انسانی و اخلاقی گفت: رئیسزاده با تأکید بر نقش جامعه پزشکی در افزایش تابآوری کشور اظهار کرد: «عشق، محبت و دگرخواهی از مفاهیم بنیادین زندگی انسان هستند و این مفاهیم علاوه بر اینکه توصیههای اخلاقی محسوب میشوند، امروز به بخش مهمی از مفاهیم نوین پزشکی نیز تبدیل شدهاند. در شرایط دشوار امروز، جامعه پزشکی بیش از گذشته باید بر فداکاری، مردمداری، همدلی و دگرخواهی تمرکز کند، اما همزمان حاکمیت نیز باید نگاه دقیقتر و حمایتگرانهتری نسبت به جامعه پزشکی داشته باشد.» رئیسزاده با بیان اینکه پیشرفت فناوری بهتنهایی نمیتواند ضامن موفقیت نظام سلامت باشد، گفت: «پزشکی آینده در کنار استفاده از فناوریهای پیشرفته، نیازمند توجه جدی به ابعاد انسانی، اخلاقی و ارتباطی درمان است.»
وی تصریح کرد: «نظام سلامت بخشی جداییناپذیر از تابآوری ملی است و جامعه پزشکی در کنار مردم، در همه شرایط دشوار مسئولیت خود را بر عهده دارد؛ ازاینرو حفظ توان علمی، حرفهای و اخلاقی جامعه پزشکی و حمایت از این سرمایه انسانی، بخشی از مسیر تقویت سلامت و تابآوری کشور است.»
توانمندی تولید ۷۰۰ ماده مؤثره دارویی در کشور
با تمام سختیها و چالشها، اما توان صنعت داخلی و توانمندیهای نظام سلامت توانسته تابآوری این حوزه را افزایش دهد. همچنانکه به گفته رئیس سندیکای تولیدکنندگان مواد اولیه دارویی، شیمیایی و بستهبندی دارویی؛ در حال حاضر کمی بیش از ۹۰۰ ماده مؤثره دارویی در جهان وجود دارد که ما توانستهایم حدود ۷۰۰ قلم آن را در داخل تولید کنیم. با وجود این واردات داروهای بیماران خاص و صعبالعلاج امری است که در همه دنیا رایج است و اخلال در تأمین داروهای این گروه از بیماران برای فشار به یک کشور و یک ملت، جنایتی است که تاریخ آن را فراموش نخواهد کرد.
