حاکمیت ایتالیا پس از توقف ۳۰ ساله فعالیت نیروگاههای هستهای خود به دلیل حوادث چرنوبیل و فوکوشیما، پس از سه دهه در مجلس نمایندگان ایتالیا، قانونی مطرح کرده است که راه را برای بازگشت این کشور به استفاده از انرژی هستهای هموار کرده و استقلال انرژی در این کشور را ممکن میسازد.
ایتالیا از اوایل دهه ۱۹۶۰ میلادی فعالیت هستهای خود را آغاز کرد و در مجموع چهار نیروگاه هستهای فعال داشت که مجموع ظرفیت آنها ۱۵۰۰ مگاوات الکتریک بود، اما پس از فاجعه چرنوبیل در سال ۱۹۸۶، طی یک همهپرسی ملی تصمیم به توقف این برنامهها گرفت و در نهایت، دو نیروگاه فعال باقیمانده خود را در سال ۱۹۹۰ بهطور کامل تعطیل کرد. در اوایل دهه ۲۰۱۰، دولت ایتالیا تلاش کرد برنامه رهاشده هستهای خود را احیا کند، اما وقوع حادثه فوکوشیما (مارس ۲۰۱۱) باعث شد دولت یک توقف موقت حداقل یکساله بر ساخت نیروگاهها اعمال کند. پس از گذشت زمان کوتاهی، در همهپرسی ژوئن ۲۰۱۱، رأیدهندگان ایتالیایی قاطعانه با ساخت هرگونه راکتور جدید مخالفت کردند.
در ژوئن ۲۰۲۶ مجلس نمایندگان ایتالیا با تصویب لایحهای کلیدی که توسط دولت جورجیا ملونی ارائه شده بود، سند «بازگشت به انرژی پایدار هستهای» را به جریان انداخت. این مصوبه نشاندهنده یک تحول ساختاری در رویکرد این کشور است و به دولت اجازه میدهد تا چارچوبهای جامع مجوزدهی، نهاد مستقل ایمنی هستهای و شبکههای تحقیق و توسعه صنعتی را از نو پایهگذاری کند. هدف نهایی این برنامهریزی کلان، همگامسازی ایتالیا با سیاست کربنزدایی اروپا تا افق ۲۰۵۰ و ایجاد بستری امن برای احیای زنجیره تامین داخلی است. انتظار میرود با تأیید نهایی این قانون در مجلس سنا، احکام اجرایی آن ظرف کمتر از یک سال تدوین و رسماً ابلاغ شود.
در سالهای اخیر، تحت تأثیر بحرانهای انرژی و نیاز این کشور به برق پایدار، افکار عمومی در ایتالیا رویکرد مطلوبتری نسبت به انرژی هستهای پیدا کرده است. قانون تصویب شده کنونی نشان میدهد این تغییر رویکرد، گذار حاکمیت ایتالیا از مخالفتهای گذشته به سمت عملگرایی برای تضمین امنیت پایدار انرژی و جبران ناترازیهای فزاینده صنعتی است، تا جایی که مسئولان و متخصصان حوزه انرژی در این کشور بیان کردهاند «بدون انرژی هستهای استقلال انرژی امکانپذیر نخواهد بود».
همه این نکات اهمیت بسیار زیاد انرژی هستهای را نشان میدهد. همچنین باید یادآور شد که استقلال در انرژی و پیشرفت بخش صنعتی که نیاز به انرژی بسیار بالایی دارد، بدون استفاده از این انرژی امکانپذیر نخواهد بود. کشور ما نیز از این معادله خارج نیست و برای رسیدن به اهداف خود باید از این فناوری پیشرفته استفاده کند.
