جوان آنلاین: بورس ذاتاً بازاری مبتنی بر نوسان است و فعالان آن به خوبی میدانند که هیچ روند صعودی یا نزولی تا ابد ادامه پیدا نمیکند و طبعاً افت شاخصها در بازار سهام همیشه به معنای خروج سرمایه یا تضعیف همه صنایع نیست. در روزهایی که فشار فروش بر بازار غلبه میکند، تفاوت رفتار گروههای مختلف بیش از هر زمان دیگری اهمیت پیدا میکند، زیرا در چنین شرایطی مشخص میشود سرمایهگذاران کدام صنایع را باثباتتر میدانند و در مواجهه با نااطمینانی، منابع خود را به کدام بخشها منتقل میکنند.
نگاهی به رفتار صنایع بورسی در معاملات چند روز گذشته به ما میگوید جریان نقدینگی در بازار یکسان حرکت نمیکند و در شرایطی که بخش عمدهای از گروههای بورسی با افت شاخص مواجه شدند، صنایعی مانند تأمین آب، برق و گاز، محصولات دارویی و رایانه کاهش محدودتری را تجربه کردند و در مقابل، برخی گروهها مانند فنی و مهندسی، زغالسنگ و محصولات چرمی فشار فروش بیشتری را متحمل شدند. لکن این تفاوت عملکرد نشان میدهد حتی در یک فضای منفی، بازار میان صنایع مختلف تمایز قائل میشود.
از طرفی رفتار سرمایهگذاران در دورههای اصلاحی معمولاً با روزهای صعودی تفاوت دارد، به طوری که در زمان رونق، ورود نقدینگی میتواند بخش بزرگی از بازار را همزمان تحت تأثیر قرار دهد و بسیاری از صنایع از موج عمومی رشد بهرهمند شوند، اما در دورههای احتیاط، معیارهای دیگری مانند ثبات سودآوری، میزان وابستگی به متغیرهای بیرونی، چشمانداز فروش و توان حفظ درآمد اهمیت بیشتری پیدا میکند و به همین دلیل، برخی صنایع در برابر فشار فروش مقاومت بیشتری نشان میدهند.
گروه دارویی یکی از نمونههای این رفتار است و تقاضا برای محصولات این صنعت ارتباط مستقیمی با چرخههای کوتاهمدت اقتصادی ندارد و نیاز مصرفی جامعه باعث میشود درآمد شرکتهای این گروه در مقایسه با برخی صنایع دیگر از ثبات بیشتری برخوردار باشد و همین ویژگی موجب شده است داروییها در بسیاری از دورههای اصلاحی بازار، جذابیت بیشتری برای بخشی از سرمایهگذاران داشته باشند.
صنعت رایانه نیز به دلیل توسعه خدمات دیجیتال و افزایش نقش فناوری در فعالیتهای اقتصادی، جایگاه متفاوتی در بازار سرمایه پیدا کرده است و رشد تقاضا برای خدمات فناوری و نگاه بلندمدتتر سرمایهگذاران به این حوزه باعث شده است این صنعت نیز در برخی دورههای نوسانی، مقاومت بیشتری نسبت به گروههای سنتیتر از خود نشان دهد.
البته مقاومت یک صنعت در برابر افت بازار به معنای تضمین عملکرد بهتر آن در آینده نیست و همانطور که رشد یک گروه در یک دوره زمانی نمیتواند به تنهایی مبنای تصمیمگیری قرار گیرد، کاهش یکروزه شاخص یک صنعت نیز الزاماً نشانه ضعف بنیادی آن نیست. برای نمونه، برخی از صنایعی که در معاملات اخیر بیشترین افت روزانه را تجربه کردند، همچنان در میان گروههای پربازده بازار از ابتدای سال قرار دارند.
صنعت فنی و مهندسی با وجود ثبت یکی از بیشترین کاهشهای روزانه، همچنان بازدهی قابلتوجهی از ابتدای سال داشته است که نشان میدهد بخشی از افتهای مقطعی بازار میتواند ناشی از شناسایی سود، اصلاح قیمت پس از رشدهای قابلتوجه یا تغییر موقت در ترکیب تقاضا باشد و نه لزوماً تغییر چشمانداز بنیادی شرکتها.
یکی از چالشهای همیشگی بازار سرمایه نیز غلبه نگاه کوتاهمدت بر تحلیلهای بنیادی است، به طوری که مشاهده یک روز منفی یا مثبت نباید به تنهایی مبنای ارزیابی یک صنعت قرار گیرد و تصمیمگیری در بازار سهام نیازمند بررسی مجموعهای از عوامل مانند وضعیت مالی شرکتها، روند سودآوری، شرایط اقتصاد کلان، سیاستهای ارزی و چشمانداز تقاضاست.
آمار بازدهی صنایع از ابتدای سال نیز همین موضوع را تأیید میکند، به طوری که برخی گروههایی که در روزهای اخیر با کاهش مواجه شدند، همچنان رشد قابلتوجهی را ثبت کردهاند، در حالی که صنایعی با افت محدودتر ممکن است الزاماً بالاترین بازدهی را در دورههای بلندمدت نداشته باشند. بنابراین، تفاوت میان «افت کوتاهمدت» و «تغییر روند» موضوعی است که فعالان بازار باید به آن توجه کنند.
رفتار چند روز اخیر بازار نیز نشان میدهد سرمایهگذاران بیش از گذشته به کیفیت سود، پایداری درآمد و میزان ریسک صنایع توجه میکنند و این تغییر رویکرد میتواند نشانهای از حرکت تدریجی بازار به سمت تحلیلمحوری باشد؛ هرچند همچنان متغیرهای کلان اقتصادی و سیاستگذاری نقش تعیینکنندهای در مسیر آینده بورس خواهند داشت.
در نهایت، روزهای منفی بازار بیش از آنکه صرفاً نشانه کاهش ارزش سهام باشند، فرصتی برای شناخت رفتار سرمایه و ترجیحات فعالان بازار فراهم میکنند و در چنین روزهایی مشخص میشود کدام صنایع توانستهاند اعتماد سرمایهگذاران را حفظ کنند و کدام گروهها در برابر تغییر شرایط آسیبپذیرتر هستند؛ همان تفاوتی که پناهگاههای سبز بورس را از دیگر بخشهای بازار متمایز میکند.
