جوان آنلاین: مرکز عربی پژوهشها و مطالعات سیاستگذاری در دوحه امروز نتایج «شاخص عربی ۲۰۲۵» را اعلام کرد؛ شاخصی که در ۱۵ کشور عربی از جمله عراق اجرا شده و بیش از ۴۰ هزار نفر طی مصاحبههای حضوری و مستقیم، در بازه زمانی اکتبر ۲۰۲۴ تا اوت ۲۰۲۵ در آن شرکت کردهاند.
این شاخص که نتایج آن در یک نشست خبری اعلام شد، یک نظرسنجی دورهای است که مرکز عربی از سال ۲۰۱۱ بهطور منظم آن را اجرا میکند و هدف آن سنجش گرایشهای افکار عمومی عرب نسبت به مجموعهای از موضوعات سیاسی، اقتصادی و اجتماعی است.
شاخص عربی در نهمین دوره خود، از نظر حجم نمونه، محورهای مورد بررسی و تعداد کشورهایی که پوشش میدهد، بزرگترین پیمایش افکار عمومی در جهان عرب به شمار میرود. در اجرای این طرح، هزار پژوهشگر زن و مرد مشارکت داشتهاند و بیش از ۴۱۳ هزار ساعت زمان صرف آن شده است.
پژوهشگران میدانی برای دسترسی به مناطق نمونهگیریشده در سراسر جهان عرب، بیش از یک میلیون کیلومتر را پیمودهاند.
این نظرسنجیها کشورهای موریتانی، مراکش، الجزایر، تونس، لیبی، مصر، سودان، فلسطین، لبنان، اردن، عراق، عربستان، کویت، قطر و همچنین سوریه را دربر گرفته است.
نتایج نشان میدهد که افکار عمومی نسبت به مسیر کلی کشورهایشان خوشبین است؛ بهگونهای که ۵۷ درصد از پاسخدهندگان معتقدند کشورهایشان در مسیر درست حرکت میکنند، در حالی که ۳۷ درصد اظهار داشتهاند اوضاع در کشورهایشان در مسیر نادرست قرار دارد.
نگاه عراقیها به دولت
در سطح عراق، نتایج شاخص عربی ۲۰۲۵ نشان میدهد که ۳۹ درصد از عراقیها معتقدند دولت بهطور برابر نماینده همه شهروندان نیست. در مقابل، ۴۸ درصد بر این باورند که دولت به نفع برخی گروهها تبعیض قائل میشود، و تنها ۱۳ درصد معتقدند دولت بدون تبعیض، نماینده همه شهروندان بهطور برابر است.
وضعیت اقتصادی
از نظر اقتصادی، نتایج شاخص عربی نشان میدهد که شرایط زندگی شهروندان منطقه عربی رضایتبخش نیست؛ بهطوری که ۴۱ درصد گفتهاند درآمد خانوادههایشان فقط هزینه نیازهای اساسی را پوشش میدهد و امکان پسانداز ندارند و ۲۸ درصد از پاسخدهندگان اعلام کردهاند.
خانوادههایشان در وضعیت نیاز و تنگدستی به سر میبرند، زیرا درآمدشان حتی کفاف هزینههای ضروری را نیز نمیدهد.
بیشتر خانوادههای دچار فقر و تنگدستی برای تأمین نیازهای خود به کمکها و وام متکی هستند. بهجز پاسخدهندگان کشورهای حوزه خلیج فارس، اکثریت شهروندان کشورهای عربی در زمره خانوادههای «کفاف» یا «نیازمند» قرار میگیرند.
موضع نسبت به رژیم صهیونیستی
در یکی از مهمترین بخشها، شاخص عربی از کاهش دو درصدی میزان موافقت با بهرسمیت شناختن اسرائیل نسبت به نتایج شاخص سال ۲۰۲۲ خبر میدهد؛ آن هم با وجود موج اخیر توافقهای عادیسازی روابط با امارات، بحرین و مراکش که به سال ۲۰۲۰ نزدیکتر شده است.
بر اساس این شاخص، ۸۷ درصد از پاسخدهندگان با بهرسمیت شناختن اسرائیل از سوی کشورهایشان مخالفت کردهاند، در حالی که ۶ درصد اعلام کردهاند با این امر موافقاند. نیمی از موافقان نیز این پذیرش را مشروط به تشکیل یک دولت مستقل فلسطینی دانستهاند.
نتایج همچنین بهروشنی نشان میدهد که جوامع عربی همچنان مسئله فلسطین را مسئله همه اعراب میدانند، نه فقط فلسطینیان؛ بهگونهای که ۸۰ درصد اظهار داشتهاند مسئله فلسطین، مسئله همه اعراب است و نه صرفاً مسئله مردم فلسطین.
نگاه عراقیها به ایالات متحده آمریکا
در یکی از برجستهترین محورهای خود، شاخص عربی ۲۰۲۵ مجموعهای از پرسشها را به بررسی گرایشهای افکار عمومی نسبت به ایالات متحده آمریکا بهطور کلی و میزان روابط فرهنگی با این کشور اختصاص داده است؛ موضوعی که این شاخص ده سال پیش نیز آن را سنجیده بود.
نتایج این بخش نشان میدهد که ۵۶ درصد از پاسخدهندگان احساسات منفی نسبت به ایالات متحده آمریکا دارند؛ نسبتی که از میزان ثبتشده ده سال پیش بیشتر است. همچنین ۵۴ درصد از پاسخدهندگان گفتهاند موضع منفی آنان نسبت به آمریکا ناشی از سیاست خارجی این کشور است، نه بهدلیل اختلاف با ارزشها یا فرهنگ آمریکایی.
به گزارش ایسنا، در سطح عراق، ۵۹ درصد از عراقیها اعلام کردهاند که «موضع منفی و انتقادی نسبت به ایالات متحده ناشی از سیاست خارجی آن است»، در حالی که ۳۸ درصد این موضع را به «اختلاف با ارزشها یا فرهنگ آمریکایی» نسبت دادهاند.
