پژوهشگر حوزه موسیقی اقوام میگوید: عاشیق در مفهوم عام خود عنوانی است که اقوام ترک در مناطق مرکز، شمالغربی و غرب ایران به خنیاگران خود میدادند. عاشیق دلالت بر موسیقیدانی دارد که هم نوازنده، هم روایتگر و هم خواننده و شاعر است. به گزارش جوان به نقل از ستاد خبری شانزدهمین جشنواره موسیقی نواحی ایران، روز گذشته نخستین نشست پژوهشی شانزدهمین دوره جشنواره موسیقی نواحی ایران (منطقه ۴) به میزبانی کرمانشاه با موضوع «عاشیقی در بهار همدان» برگزار شد.
عمران قربانی، پژوهشگر حوزه موسیقی اقوام در این نشست به بررسی «روایت در موسیقی عاشیقی بهار همدان (شمال استان همدان)» پرداخت و اظهار کرد: استان همدان به واسطه تکلم زبان ترکی در برخی شهرستانهای استان نظیر بهار، لالجین، کبودرآهنگ و هممرزی با استانهایی نظیر زنجان، قزوین و ساوه از حوزههای رایج موسیقی عاشیقی است و این نوع موسیقی همواره در این منطقه رواج داشته است.
او ادامه داد: روایت موسیقی عاشیقی شمال استان همدان علاوه بر اشتراکات فرهنگی - موسیقایی با سایر مناطق ترکنشین دارای ویژگیهای شاخص فرهنگی، زبانی و موسیقایی خاص و عامل تمایز با دیگر حوزههای موسیقی عاشیقی میشود. از خصوصیات بارز این موسیقی وجود داستانهای عاشیقی غنی در این منطقه است که به دلیل وجود لهجه متفاوت ترکی مردم شهرستان بهار باعث به وجود آمدن تفاوتهایی در روایت داستانها و روایت اشعار میشود که در عصر حاضر بسیار کمرنگتر از گذشته به حیات خود ادامه میدهد.
قربانی ادامه داد: عاشیق در مفهوم عام خود عنوانی است که اقوام ترک به خنیاگران خود میدادند. در آذربایجان، ترکیه، گرجستان، ارمنستان و همچنین مناطق آذربایجان مرکز شمالغربی ایران از جمله آذربایجانهای شرقی و غربی، زنجان، قزوین، همدان، ساوه و قم عاشیق دلالت بر موسیقیدانی دارد که نوازنده، روایتگر، خواننده و شاعر است و همزمان از این تواناییها در اجرای خود بهره میگیرد. اجرای موسیقی عاشیقی نیز دارای دو مؤلفه اصلی «نغمههای عاشیقی که هاوا یا صوت نام دارند» و «روایتهای عاشیقی» است.
او به ارائه توضیحاتی درباره مفهوم عاشیق در استان همدان پرداخت و گفت: عاشیق در این استان صرفاً به نوازنده و راوی ساز چگور میگویند که این عاشیق هم مهارت بالا در نوازندگی و هم مهارت بالا در نقل داستان و سرایش اشعار را دارد. بعضاً در برخی موارد عاشیقها راوی داستان و سراینده اشعار هستند و نوازندگی ساز برعهده شخص دیگری است که در این مورد نوازنده در جایگاه دوم قرار میگیرد، چون اصل عاشیقی روایت و داستان و سرایش اشعار است.