مصطفی محدثیخراسانی، شاعر آیینی و دفاع مقدس در مورد وضعیت امروز ادبیات و شعر مقاومت عنوان کرد: بعد از انقلاب اسلامی و حتی سالهای منتهی به پیروزی انقلاب یک فضایی در ادبیات به وجود آمد که هم خودش را در نثر نشان داد و هم جلوههایی از آن در شعر مشهود بود که کتاب «غربزدگی» جلال آلاحمد و «در کوچهباغهای نیشابور» اثر محمدرضا شفیعیکدکنی نمونههایی از این دست هستند.
این شاعر با بیان اینکه نوعی ایستادگی در مقابل تهاجمهای مختلف اعم از فرهنگی و استعماری در طول تاریخ مشاهده میشود، به ایبنا گفت: بر این اساس ادبیات مقاومت همیشه بودهاست، اما با پیروزی انقلاب اسلامی این ادبیات روند تندتری به خود گرفت و به مکتب تبدیل شد. دوران دفاع مقدس نیز باعث تولید آثار زیادی در حوزه مقاومت شد.
شاعر کتابهای «طنین کوه» و «شاعران پروازی» تصریح کرد: قلههای شعر عرب هم در دهههای اخیر توسط شاعران مقاومت شکل گرفت مثل نزار قبانی و محمود درویش که وجه بارز شعرهایشان مقاومت است. در شعر انقلاب و مقاومت در کشورمان گامهای بلندی برداشته شده و بزرگترین شاعران ما، شاعران مقاومت بودند و هستند مانند سیدحسن حسینی، حمید سبزواری، علیرضا قزوه و کاکائی که وجه بارز شعرهای این شاعران، مقاومت است.
وی با تأکید بر لزوم جهانیشدن ادبیات مقاومت بیان کرد: در نظام فرهنگی ما با تمامشدن جنگ، گونههایی از مقاومت در مباحثی مانند مدافعان حرم جریان داشتهاست. متأسفانه نظام فرهنگی ما خیلی هوشمندانه پیگیر گسترش ترجمه ادبیات مقاومت به زبانهای مختلف، گسترش آن در سایر کشورها و ارتباط شاعران ما با شاعران جهان نبودهاست. اگر ادبیات مقاومت در جهان گسترش یابد، قوی و جاندار پیش خواهد رفت.
محدثیخراسانی با بیان اینکه باید دید گستردهای نسبت به مقاومت داشت، گفت: اولین تصوری که از شعر مقاومت میشود، شعر دفاع مقدس و شعر دفاع از حرم است. شعر مقاومت ریشه در تاریخ، فرهنگ، تمدن و میراث فرهنگی ما دارد. از زمان فردوسی، شعر مقاومت شکل گرفت و همچنان ادامه دارد.
این شاعر درونمایه شعر فارسی را آموزههای اسلامی و قرآنی دانست و افزود: هدف غایی شعر فارسی زلالی بشریت و پالایش روح انسان است. جهتگیری شعر فارسی در طول تاریخ، مقاومت بودهاست، چون در مسیر تقویت و گسترش روشنایی و معرفت پیش رفتهاست. در حقیقت شعر معاصر، شعر مقاومت است. قیام ۱۵ خرداد، پیروزی انقلاب و دوران دفاع مقدس کمک کرد که این جریان ظهور و بروز بیشتری پیدا کند.
به گفته شاعر کتاب «هزار مرتبه خورشید»، تمام دغدغههای انسان امروز میتواند در ذیل مفهوم مقاومت تعریف شود و اگر این نگاه را داشته باشیم، ذهن شاعران جوان امروز محدود و محصور در چند مفهوم خاص نمیشود و شاهد گسترش بیشتر شعر مقاومت خواهیم بود.
وی با اشاره به تأثیر دوسویه ادبیات و مقاومت بر یکدیگر عنوان کرد: ادبیات روی جریان مقاومت اثرگذار است و مقاومت هم بر ادبیات تأثیر گذاشته است. در حقیقت این بده بستان، دو طرفه است. در دوران دفاع مقدس دیدیم که شعر چقدر در ترسیم اهداف بلندمدت، ایستادگی، ایجاد روحیه و وحدت ملی و غرور ملی اثرگذار بود. شعر تا آخرین خطهای مقاومت، جبههها و خط مقدم پیش رفت. شعر حتی در شبهای عملیات بحث پررنگی داشت و در حقیقت اثرگذاری شعر بر مقاومت غیرقابلانکار است. مقاومت هم خون تازهای در رگهای ادبیات جاری و جان تازهای به آن تزریق کرد.
