کانال تلگرامی «آب و آتش» بخشی از کتاب «از پاریز تا پاریس» اثر «محمدابراهیم باستانی پاریزی» را به اشتراک گذاشت. در این بخش از کتاب آمده است: در پاکستان نامهای خیابانها و محلات، اغلب فارسی و صورت اصیل کلمات قدیم است. خیابانهای بزرگ دوطرفه را «شاهراه» مینامند؛ همانکه ما امروز «اتوبان» میگوییم. بنده برای نمونه و محض تفریح دوستان، چند جمله و عبارت فارسی را که در آنجاها به کار میبرند و واقعاً برای ما تازگی دارد در اینجا ذکر میکنم که ببینید زبان فارسی در زبان اردو چه موقعیتی دارد.
نخستین چیزی که سر بعضی کوچهها میبینید تابلوهای رانندگی است. در ایران اداره راهنمایی و رانندگی سر کوچهای که نباید از آن اتومبیل بگذرد، مینویسد: «عبور ممنوع» و این هر دو کلمه عربی است، اما در پاکستان گمان میکنید تابلو چه باشد؟ «راهبند».
تاکسیای که مرا به کنسولگری ایران در کراچی میبرد کمی از کنسولگری گذشت. خواست به عقب برگردد، یکی از پشت سر به او فرمان میداد. در چنین مواقعی ما میگوییم: «عقب، عقب، عقب، خوب!»، اما آن پاکستانی میگفت: «واپس، واپس، بس!» و این حرفها در خیابانی زده شد که به «شاهراه ایران» موسوم است.
این مغازههایی را که ما «قنادی» میگوییم و معلوم نیست چگونه کلمه قند، صیغه مبالغه و صفت شغلی قناد برایش پیدا شده و بعد محل آن را قنادی گفتهاند، آری این دکانها را در آنجا «شیرینکده» نامند. آنچه ما هنگام مسافرت «اسبابواثاثیه» میخوانیم، در آنجا «سامان» گویند. «سلام» البته در هر دو کشور «سلام» است، اما وقتی کسی به ما لطف میکند و چیزی میدهد یا محبتی ابراز میدارد، ما اگر خودمانی باشیم میگوییم: «ممنونم، متشکرم»، اگر فرنگیمآب باشیم میگوییم «مرسی»، اما در آنجا، کوچک و بزرگ، همه، در چنین موردی میگویند: «مهربانی».
آنچه ما «شلوار» گوییم در آنجا «پاجامه» خوانده میشود. قطار «سریعالسیر» را در آنجا «تیزخرام» میخوانند!
جالبترین اصطلاح را در آنجا من برای مادرزن دیدم. آنها این موجودی را که ما مرادف با دیو و غول آوردهایم «خوش دامن» گفتهاند. واقعاً چقدر دلپذیر و زیباست!
