اکبر نبوی، کارشناس سینما با بیان این مطلب در اولین نشست خط سوره که با موضوع بررسی نسبت سینما و نشریه سوره برگزار شد، عنوان کرد: این روزهای شهادت سیدمرتضی آوینی، دستکم نسل ما به شکل ناخودآگاه، آن روزگار آقا مرتضی را مرور میکند. دورهای که کمکم تولیدات فرهنگی - هنری مربوط به انقلاب شکل میگرفتند تا زمانی که نوبت به ماهنامه سوره رسید، حتی برای ما که در میدان ژورنالیسم کشور بودیم، این مجله یک عنصر مغتنم بود. اینها با بخشی از تجربه زیسته ما در این کشور آمیخته شدهاند.
وی در ادامه افزود: انقلاب آمد، یک دورهای هم گذشت. جنگ هم گذشت و حالا دوران جدیدی به لحاظ اجتماعی شروع شده بود. در این دوران مسئله مهم سخن و اندیشه و گفتار فرهنگی بود. یکی از رموز برجسته شدن سوره این است که در یک خلأ و برای جبران آن متولد شد. فارغ از اینکه شهید آوینی چه طور روزنامهنگاری بود.
نبوی در ادامه گفت: البته بخشی از ماجرای سوره به شخصیت آقا مرتضی برمیگردد. او یک مراحلی را پشت سر گذاشته است که وقتی میخواهد وارد میدان جدال فکری و فرهنگی شود، هماورد مناسبی است، چون صرفاً بر پایه یکسری شعار تبلیغاتی و ایدئولوژیک وارد عرصه نمیشود. از طرف دیگر به اعتبار سلوک فرهنگی و هنریاش و ایمانی که به مسیر خود و به انقلاب اسلامی دارد، انقلاب را ساحتی میبیند و نسبتش را با آن، اینگونه تعریف میکند: اگر انسانهایی که مأمور ایجاد تحول در تاریخ هستند خود از معیارهای عصر خویش تبعیت کنند، دیگر تحولی در تاریخ اتفاق نخواهد افتاد. هر دوره از تاریخ با عهد جدیدی آغاز میشود. ما را نمیتوان با توهم امروزی بودن یا نبودن فریفت. اگر بنا بود ما معیارهای روز را بپذیریم دیگر چه داعیهای بود که خود را به رنج انقلاب و جنگ گرفتار کنیم. جنگ را بر ما تحمیل کردند تا این فکر تازه را به بند کشند، اما نتوانستند. از دید آوینی انقلاب قرار است تاریخ کشور را متحول کند. کسی که همچین نگاهی دارد، با این ایمان قدم جلو میگذارد و مجله سوره را با تکتک سلولهایش منتشر میکند. بحث این است که او هر جا وارد میشد با تمام وجود و با تعهد ایمانی و مبتنی بر اندیشه ورود میکرد. من سوره را در چنین شرایطی با این آدم میبینم، کما اینکه بعد از شهادت ایشان سوره دیگر نتوانست مثل قبل باشد.
رامتین شهبازی، استاد دانشگاه نیز در این نشست در خصوص کارکرد مجله سوره و استمرار حیاتش گفت: من وقتی وارد مطبوعات شدم که شاید دوره طلایی سوره گذشته بود، اما بعدها به عنوان پژوهشگر با نگاه دقیقتری آن را دیدم. سوره زمانی منتشر شد که عقبهای از نشریاتی با حوزههای فکری و غالباً غیردینی حضور داشتند. تقریباً از ۱۳۲۰ یک سنت جریان چپ مارکسیست در ایران داشتیم که بسیار از خود شوروی تندتر بودند و جریانی را بنیان گذاشتند که تا سالها بعد هم روی جریان نقد سینمای ایران اثر داشت. این مسئله تا زمان انقلاب اسلامی ادامه داشت و تا بعد از انقلاب که حالا باید یک نشریهای باشد تا بخشی از گفتمان انقلاب اسلامی را به نحو تأثیرگذاری مفصلبندی کند. اتفاقی که من به عنوان پژوهشگر در اواخر دهه ۶۰ دیدم، این بود که مطبوعات در نمود گفتمان انقلاب اسلامی موفقیتی نداشتند. ماهنامه سوره در آن زمان این مسئولیت مهم را برعهده گرفت.
وی ادامه داد: طبق گفته خود شهید، ایشان تکنیکی را که مال خودشان نیست، اهلی میکنند. اهلی کردن، یعنی به عنوان مثال سینما که از ما نیست و زاده غرب است، ولی ما آن را برای خودمان میکنیم. این اهلی کردن تکنیک در کارهای عملی، تجربه زیسته ایشان بود، ولی در واقع در حوزه زبان و نوشتار هم بهخصوص برای نشریه باید این اتفاق میافتاد، زیرا نشریات مخاطبین عامتری نسبت به کتابها دارند. به عقیده من مجله سوره، بهخصوص در دوره اول توانست این کار را بکند.
