فیلم سینمایی «جنگ جهانی سوم» که نماینده ایران در اسکار سال گذشته بود و توفیقی به دست نیاورد، ناگهان به صورت قاچاق وارد فضای مجازی شد و با تصمیم دستپاچه شورای صنفی نمایش به جمع فیلمهای عید فطر پیوست تا شاید از این راه به قاچاقکنندگان این فیلم دهنکجی کرده باشند!
پیدا کردن منشأ قاچاق فیلم در سینمای ایران، حتی از پیدا کردن سوزن در انبار کاه هم سختتر است، آنقدر که حتی با وجود ایجاد ساز و کارهای اداری و پیگیریهای مستمر، همچنان فیلمهای سینمایی سر از بازار مکاره درمیآورند و فیلمهای اکران نشده سینما در شبکههای اجتماعی به رایگان در اختیار کاربران قرار میگیرند. قاچاق فیلم سینمایی «جنگ جهانی سوم» احتمالاً آخرین دستپخت شبکه نامرئی قاچاق است که مطمئناً آخرین قربانی نیز نخواهد بود.
جنگ جهانی سوم از اسکار تا قاچاق
فیلم جنگ جهانی سوم ساخته هومن سیدی تا پیش از اینکه به صورت قاچاق در شبکه نمایش خانگی منتشر شود، یکی از نادیدهترین فیلمهای مطرح سینما بود.
آخرین ساخته سیدی در تابستان ۱۴۰۰ جلوی دوربین رفت و تقریباً در سکوت خبری کار ساخت فیلم به پایان رسید. این فیلم زمانی بر سر زبانها افتاد که در جشنواره ونیز حضور موفقی داشت.
فیلم، داستان کارگری به نام شکیب (با بازی محسن تنابنده) است که زن و فرزند خود را در زلزله از دست میدهد و به صورت تصادفی با دختری کر و لال به نام لادن آشنا میشود. در ادامه این آشنایی همزمان میشود با کار جدید او که در پشت صحنه یک فیلم مربوط به جنگ جهانی است. او که به عنوان یک کارگر ساده برای پشت صحنه این فیلم انتخاب میشود با بیماری بازیگر نقش هیتلر برای بازی در این نقش انتخاب میشود. «جنگ جهانی سوم» در فستیوال ونیز موفق به کسب سه جایزه، بهترین کارگردانی، بهترین بازیگر مرد و بهترین فیلم بخش افقهای جشنواره شد. این جایزه تقریباً همزمان نماینده ایران در اسکار نیز شد. کمیته ایرانی انتخاب فیلم برای اسکار از میان گزینههایی مانند «موقعیت مهدی»، «شب داخلی دیوار»، «برادران لیلا» و «جنگ جهانی سوم»، فیلم سیدی را به نمایندگی از سینمای ایران به اسکار فرستاد. کمیته هر کدام از رقبای «جنگ جهانی سوم» را به یک بهانه و دلیل حذف کرد تا در نهایت گزینه نهایی فیلمی باشد که در ونیز جایزه گرفته بود و نشریات سینمایی نسبت به آن واکنش مثبتی داشتند. اما مشکل این بود که «جنگ جهانی سوم» یکی از شروط اصلی اسکار را که اکران فیلم در سینماها بود، نداشت و برای رفع این مشکل یک اکران محدود برای آن فیلم در نظر گرفته شد تا همچنان به عنوان یک فیلم نادیده شده در ایران راهی اسکار شود. این فیلم، اما در همان مرحله نخست رقابت برای رسیدن به جایزه اسکار حذف شد و دست خالی از ینگه دنیا بازگشت.
انتقاد از یک فیلمفارسی مدرن!
با انتشار نسخه قانونی از فیلم «جنگ جهانی سوم» فرصت دیده شدن و نقد آن فراهم شد. یکی از نقدهایی که بر این فیلم وارد شده و بازتابهای زیادی نیز داشته، متنی است که پیام فروتن، طراح صحنه سینما در صفحه اجتماعی خود منتشر کرده است. فروتن در نقد این فیلم، «جنگ جهانی سوم» را با سینمای فیلمفارسی پیش از انقلاب مقایسه کرده و نوشته است: «جنگ جهانی سوم هومن سیدی، یک فیلمفارسی بدون رقص و کافه و شهر نو است. گو اینکه اینبار به جای یک آدم مجنون بامعرفت با یک روانپریش که از عالم و آدم طلبکار است، روبه رو هستیم، حتی در نگاهی عمیقتر، جنگ جهانی سوم از این ژانر قدیمی سینمای ایران نیز بسیار عقبتر است. مردی که از دار دنیا هیچ ندارد، عاشق یک روسپی میشود و میخواهد با او بگریزد و با هم ازدواج کنند، اما قواد او سر میرسد و از مرد باج میخواهد و…. این الگو بارها و بارها در فیلمفارسیهای پیش از انقلاب تکرار شده است.» این طراح سینما در یادداشت بلند خود به ایرادات متعدد فیلم «جنگ جهانی سوم» از منظر طراحی صحنه، لباس و دکور پرداخته و آن را فاجعهای تمامعیار میداند.
پاک کردن صورت مسئله قاچاق
در شرایطی که «جنگ جهانی سوم» در شبکههای اجتماعی برای دانلود غیرمجاز عرضه شده است، شورای صنفی نمایش در یک اقدام ضربتی و به منظور خنثیسازی تأثیر قاچاق، فیلم را در فهرست اکران قرار داد و از ۲۶ فروردینماه این فیلم بر پرده سینماها ظاهر شد. خبرگزاری دولتی ایرنا هم در یک رپرتاژ خبری مردم را دعوت کرد این فیلم را در سینماها تماشا کنند، اما این اقدامات باعث نشد اصل موضوع قاچاق پاک شود. محمد احمدی، تهیهکننده سینما و دبیر کارگروه مقابله با قاچاق فیلم در پاسخ به سؤالی درباره دلایل قاچاق فیلم به نوعی خود مالکان فیلمها را عاملی برای قاچاق شدن آثار معرفی میکند و میگوید: «ما هم بپرسیم شما چکار میکنید که نسخه اصلی فیلم لو میرود یا نسخه اصلی فیلم دست چه کسی میرود که به این راحتی لو میرود. به نظر من بهترین کار این است که وقتی تهیهکننده نسخه فیلم را به کسی میدهد، یک نشانهای در لابراتوار روی آن بگذارد تا مشخص شود این فیلم از کجا درز پیدا کرده است و بعد از آن بتواند پیگیریهای لازم را انجام دهد. این یک راه است، اما از آنجایی که ما جزو قانون کپیرایت نیستیم، در یک مجموعه گستردهتر نمیتوانیم پیگیر این ماجرا باشیم.»
قاچاق فیلم «جنگ جهانی سوم» با وجود فروش بیش از ۳ هزار بلیت در روز اول اکران این فیلم میتواند تأثیر نامطلوبی بر حجم کلی فروش آن داشته باشد. وزارت ارشاد و سازمان سینمایی هنوز نتوانستهاند مجاری اصلی قاچاق فیلمها را شناسایی کنند و شبکههای اجتماعی و پیامرسانهایی مانند تلگرام نیز در برابر درخواستها جهت حذف لینک دانلود غیرمجاز فیلمها همکاری نمیکنند و از این جهت نمیتوان امید داشت که «جنگ جهانی سوم» آخرین قربانی پدیده انتشار غیرمجاز فیلمها باشد.
یه فیلم تلخ و سیاه و کسالت بار و خسته کننده واقعا با اینها میشن پولدار و هنرمند!!!! بعد همین تنابنده میگه مردم ایران شاد نیستند !!خوب لامصب این فیلم ها چیه
