میوههایی که حتی نام آنها هم برای اغلب ایرانیها ناشناخته است و کمتر جایی در کره زمین شرایط آب و هوایی لازم برای تولیدشان را دارد. همان کنار، چیکو، تمبرهندی، نارگیل و گواوا، پاپایا، بیدام، پالسا، جمبولان و سیتاپل که از سالها پیش ظرفیت تولیدشان در استان سیستان و بلوچستان وجود داشته و اکنون نیز ۸ هزار و ۸۰۰ هکتار از باغهای این استان را به خود اختصاص داده است. ظرفیتی ناشناخته که هم میتوان از آن در داخل بهره برد و هم فرصتی برای افزایش صادرات و درآمدزایی برای سیستان و بلوچستانیها است.
هرکسی دوست دارد میوههایی با ظاهر عجیب و غریب را تجربه کند و حتی برای یکبار هم که شده طعم آنها را بچشد. با این حال کمتر کسی توان پرداخت هزینههای گزاف میوههای وارداتی را دارد. همان میوههایی که نه تنها ظاهرشان برای ایرانیها ناشناخته است، بلکه اغلب حتی تلفظ صحیح آنها را هم بلد نیستیم و با شنیدن اسمشان هیچ تصویری در ذهمان نقش نمیبندد. کنار، چیکو، تمبرهندی، نارگیل و گواوا، پاپایا، بیدام، پالسا، جمبولان، سیتاپل ... همگی از همین دست میوهها هستند. همان میوههایی که برچسب خارجی خوردهاند و به تازگی کارشناسان از تولید آنها در داخل کشور خبر میدهند.
میوههایی که تنها در شرایط آب و هوایی خاص تولید میشوند و این شرایط ویژه را تنها استان پهناور سیستان و بلوچستان دارد. ظرفیتی که تاکنون آنچنان مورد توجه قرار نگرفته است و میتواند محرکی برای به حرکت در آوردن چرخ اقتصادی استان باشد. در حال حاضر از ۸۶ هزار هکتار باغ موجود در سیستان و بلوچستان بیش از ۵۳۰ هزار تن انواع محصولات تولید میشود و از این میزان سطح زیرکشت، ۸ هزار و ۸۰۰ هکتار نیز مختص به کشت میوههای گرمسیری است. میوههایی که در همین شرایط که اسیر کمتوجهی مسئولان شدهاند تولید سالانهشان به ۱۵۸ هزار تن میرسد.
سیستان و بلوچستان رتبهدار تولید میوه
سیستان و بلوچستان در حالی به عنوان دومین استان پهناور کشور شناخته میشود که کمتر کسی از عنوان دیگر این استان خبر دارد. این استان لقب نخستین تولیدکننده میوههای گرمسیری را هم به خود اختصاص داده است. همان میوههایی که با ارز خارجی وارد کشور میشوند و کمتر کسی میتواند طعمشان را زیر دندان حس کند. در این خصوص رئیس سازمان جهاد کشاورزی سیستان و بلوچستان با تأیید مطالب فوق میگوید: «سیستان و بلوچستان به دلیل تنوع آب و هوایی که دارد انواع و اقسام مختلف میوههای گرمسیری و سردسیری در آن کشت میشود.»
مجتبی پیری با اشاره به اینکه سیستان و بلوچستان از نظر تولید میوه به هندوستان کوچک مشهور است، میافزاید: «در همین فصل گرما که در جنوب این استان برداشت و تولید میوههای گرمسیری را داریم، در شهرستان خاش میوههای زردآلود، آلو و در سیستان انگور یاقوتی در بازار به فروش میرسد.» وی ادامه میدهد: «میوههایی مانند چیکو، گواوا یا زیتون محلی، پالسا، جمبولان، سیتاپل و بیدام از جمله میوههایی است که برای عامه مردم ایران کمتر شناخته شده است و در این استان تولید میشود.»
قطب داخلی تولید میوههای لاکچری
در حال حاضر بیشترین سطح تولید میوههای گرمسیری در سیستان و بلوچستان مختص به میوه موز است. این در حالی است که با توجه به شرایط آب و هوایی استان میتوان تولید دیگر اقلام میوههای گرمسیری را هم افزایش داد. افزایشی که در برنامه طولانی مدت و فراهم کردن زیرساختهای باغداری در استان میتواند نیاز جویندگان طعمهای خاص را هم در کشور برطرف کند. همچنین میتوان از آن به عنوان ظرفیتی بزرگ در راستای افزایش صادرات محصولات کشاورزی بهره برد.
آنهم در سیستان و بلوچستانی که سالهاست درگیر تأمین منابع آبی است و تنها با به کارگیری شیوههای کارشناسی شدهای همچون استفاده بهینه از آب و خاک، اجرای طرحهای نوین آبیاری به ویژه انتقال آب با لوله، توسعه صنعت بیمه آب و خاک کشاورزی میتوان این ظرفیت را شکوفا کرد. بهرغم اینکه سیستان و بلوچستان از تبعات خشکسالی بیآبی و کم آبی مینالد، اما شرایط اقلیمی و آب و هوایی استان به گونهای است که اکثر میوههایی که در کشور کشت میشوند را حتی به صورت اندک در خود جای داده است و ویترینی از میوههای متنوع گرمسیری و سردسیری را در بر میگیرد. ظرفیتی که برای شکوفاییاش نیازمند عزم جزم مسئولان است.
