
هادی غلامحسینی
يك اقتصاددان از كاهش قدرت خريد يارانه 45هزار توماني سال 89 به 8هزار تومان در سال 96 خبر داد و گفت: افزايش حاملهاي انرژي بر اساس لايحه بودجه سال 97 حدود ۸درصد تورم را در پي خواهد داشت و برخي فرصتهاي شغلي نيز از بين خواهد رفت، حال اين سؤال مطرح ميشود كه كدام مشاور اقتصادي دولت مدعي شده است با افزايش قيمت حاملهاي انرژي فقط یک درصد تورم افزايش مييابد.
به گزارش «جوان» با وجودي كه دولت رهاورد افزايش قيمت حاملهاي انرژي را در لايحه بودجه 97 رافع فقر مطلق و ايجاد اشتغال معرفي ميكند، اقتصاددانان و اساتيد دانشگاه فارغ از هر گونه گرايش سياسي، متفقالقول تشديد تورم فقر و بيكاري در كشور را خروجي بودجه سال آتي معرفي و ضمن ابراز تعجب از اين ادعاي دولت كه افزايش 50 درصدي نرخ سوخت فقط یک درصد تورم به همراه خواهد داشت، پيشبيني ميكنند در صورتي كه مجلس لايحه بودجه را بدون اعمال تغيير تصويب كند، سال آينده 8درصد به تورم اضافه خواهد شد.
حمله اقتصاددانها با هر نوع گرایشی به بودجه 97
بودجهريزي سال آتي و اظهارات دولتيها پيرامون اين بودجه موجي از انتقادها را در ميان اساتيد اقتصاد و كارشناسان اقتصادي به دنبال داشته و نكته قابل توجه و تأمل آن است كه اقتصاددانان فارغ از هر نوع گرايش سياسي و جناحي و حتي مكتبي ايرادهاي بسيار جدي و بنياديني بر بودجهريزي دولت وارد ميكنند. در همين رابطه يك اقتصاددان با اشاره به اينكه افزايش قيمت حاملهاي انرژي باعث از بين رفتن شغلهاي موجود ميشود، گفت: افزايش ۵۰درصدي نرخ سوخت تورم را حداقل ۸درصد افزايش خواهد داد، حال من نميدانم مشاور اقتصادي دولت چه كسي است كه ميگويد با افزايش قيمت حاملهاي انرژي فقط یک درصد تورم ايجاد ميشود.
شعارهای بودجهای روحانی محقق نمیشود
ابوالقاسم حكيميپور، اقتصاددان در گفتوگو با تسنيم، درباره بودجه 97 و پيشنهادات دولت گفت: بودجه سال 97 انقباضي است. آقاي رئيسجمهور طي چند روز گذشته با ارائه اين بودجه به مجلس شوراي اسلامي بيان كردند كه بودجه قرار است دو شعار رفع فقر مطلق و رفع مشكل بيكاري را دنبال كند اما زماني كه بودجه به طور كامل بررسي ميشود، مشخص ميشود امكان تحقق اين دو شعار وجود ندارد. وي ادامه داد: حذف يارانهها و افزايش عوارض خروج از كشور از جمله مواردي است كه جاي سؤال بسياري در بودجه دارد. اولين توجه اين است كه ببينيم بودجه نفتي به كدام بخشها تخصيص داده ميشود، آيا كاهش فقر و رفع بيكاري با اين درآمدهاي نفتي محقق ميشود. در بخش جهاد كشاورزي كه غذاي مردم از آنجا تهيه ميشود مشاهده ميكنيم كه برنامهاي براي كاهش فقر ديده نميشود چراكه كاهش منابع اوليه را در بحث كشاورزي مشاهده ميكنيم. همچنين شاهد افزايش قيمت اقلام كشاورزي هستيم اما هم توليدكننده و هم مصرفكننده از افزايش قيمت ناراضي هستند. بين نارضايتي توليدكننده و مصرفكننده دلالان هستند كه سود ميبرند.
بودجه صنايعي كه قرار است اشتغالزايي كند، کجاست؟
حكيميپور اظهار داشت: در بخش صنعت مشاهده ميكنيم كه 65 درصد صنايع كوچك و متوسط كمتر از 30درصد ظرفيت اسمي خود فعاليت ميكنند، براي بخش صنايعي كه ميتواند بيكاري را از بين ببرد نیز بودجهای تخصيص داده نشده است. همچنين هيچ يارانهاي به بخش توليد داده نشده است.
مشاور اقتصادي دولت كيست؟
اين كارشناس اقتصادي افزود: واقعاً نميدانم مشاور دولت چه كسي است كه رئيس سازمان برنامه و بودجه بيان ميكند با افزايش 50درصدي سوخت تنها یک درصد تورم ايجاد ميشود. افزايش 50درصدي نرخ سوخت باعث اضافه شدن حداقل 8درصد تورم خواهد شد. وي گفت: سال آينده علاوه بر افزايش قيمت گاز و برق شاهد افزايش قيمت حمل و نقل عمومي در جامعه خواهيم بود و فشار مضاعفي بر مردم وارد خواهد شد، اين در حالي است كه بخش زيادي اقشار كمدرآمد سبد هزينهايشان به اقلام خوراكي و هزينههاي حاملهاي انرژي و مسكن محدود شده است و رشد اين هزينهها سطح رفاه را محدود ميكند.
قدرت خريد يارانه نقدي به 8هزار تومان رسيده است
حكيميپور گفت: پرداخت يارانه نقدي از اوايل سال 89 آغاز شد. 44هزار و 500 تومان آن زمان ارزشش كاهش يافته و قدرت خريد آن به 8هزار تومان رسيده است. وي گفت: دولت در حالي تصميم بر حذف 34 ميليون نفر از دريافت يارانه نقدي دارد كه هنوز ليست مشخصي از درآمد مردم ندارد. تعداد زيادي از مردم درآمد آنچناني ندارند اما حسابهاي سپرده زيادي در بانكها دارند و سود آن را دريافت ميكنند، بنابراين دولت نميداند كه چه كساني را ميخواهد حذف كند.
طبقه متوسط در كشور در حال از بين رفتن است
وي گفت: ميليونها نفر فقير مطلق در جامعه وجود دارد، طبقه متوسط كشور اکنون در حال از بين رفتن است، يعني اين افراد از نظر مالي در حال نزول و رسيدن به نقطه زير خط فقر هستند. در حال حاضر قشر عظيمي از مردم فقير هستند.
آقاي نوبخت و نيلي پاسخ دهند
حكيميپور گفت: در حال حاضر حدود 293 طرح در بودجه 97 آمده است كه كلاً براي آنها رقم ناچيز 20ميليارد تومان در نظر گرفته شده است. اين در حالي كه براي يك سازمان آموزشي وابسته به سازمان مديريت با هزينههاي جانبي حدود 55 ميليارد تومان بودجه در نظر گرفته شده و اين سازمان در طول ساليان اخير هيچ گونه عملكرد پژوهشي هم نداشته است.
نمايندگان پيشاپيش نمكگير شدهاند
وي با تأكيد بر اينكه بودجه 97بودجهريزي عملياتي نيست، افزود: اين بودجه نتيجه بدهبستانهاست. درست در زماني كه قرار است بودجه از سوي مجلس تصويب شود، حقوق نمايندگان مجلس را از 5ميليون و 400 هزار تومان با 70 درصد رشد به 10 ميليون تومان ميرسانند، بنابراين قدرت نظارتي مجلس به صفر رسيده است و امكان ندارد نمايندگان بودجه 97را تأييد نكنند.
آثار سوء بودجه ۹۷ با نور كمسوی شمع هم قابل ديدن است
از سوی دیگر عبدالله رحيملو اقتصاددان و استاد دانشگاه نيز طي يادداشتي خطاب به حسن روحاني مدعي شد آقاي رئيسجمهور، بودجه ٩٧ و آثار منفي آن در معيشت غالب مردم و اقتصاد كشور با نور كمسوی يك شمع نيز قابل پيشبيني است. آمارهاي رسمي به وضوح حاكي از آن است كه تورم واقعي در اقلام و كالاهاي اساسي و ضروري كه سبد مصرفي حداقل ٨درصد جمعيت كشور را تشكيل ميدهد بالاي ١٥درصد است. بنگاههاي اقتصادي درگير عدمتقاضا و انباشت روزافزون موجودي انبار خود و شاهد كمبود نقدينگي در حساب و صندوق خود هستند. حجم نقدينگي كماكان در حال رشد بوده و دولت براي مقابله با آن، هنوز با قواعد اقتصاد دستوري (سركوب نرخ ها) مانند نرخ سود، نرخ ارز، نرخ سكه، قيمتها و... سعي در بزك كردن رخسار اقتصاد دارد. شاخصهاي آسيبهاي اجتماعي و فساد، فاصله طبقاتي، فقر، آلودگي هوا، ترافيك، بيكاري، انحصارات، رانتها و... به هيچ وجه در شرايط نرمال و خوبي به سر نميبرند. اين اقتصاددان و استاد دانشگاه در اين يادداشت آورده است: در اقتصادي كه در حال حاضر به عقيده اكثريت كارشناسان شريان حيات آن به رونق سريع و ضربتي و سرمايهگذاري داخلي و خارجي وسيع وابسته است، افزايش درآمدهاي مالياتي و اختصاص بالاي ٨درصد بودجه به بخش جاري و غيرمولد و غيرزيربنایی اقتصاد و نيز كاهش دادن چشمگير بودجه عمراني و... فاقد هرگونه منطق و توجيه اقتصادي است.
جناب آقاي رئيسجمهور، بودجه ٩٧ و آثار احتمالي منفي آن در معيشت غالب مردم و اقتصاد كشور با نور كمسوی يك شمع نيز قابل ديدن و تماشاست.